W procesie trawienie udział bierze wiele narządów budujących bezpośrednio lub pośrednio układ pokarmowy człowieka. Do gruczołów wydzielniczych należą ślinianki, wątrobę, pęcherzyk żółciowy, trzustkę, wyrostek robaczkowy. Układ pokarmowy człowieka składa się po kolei z następujących elementów: jama ustna, gardło, przełyk, żołądek, dwunastnica, jelito cienkie, jelito grube i odbytnica.

Gruczoły wydzielnicze:

Ślinianki to gruczoły produkujące ślinę, która spełnia różnorodne funkcje - nawilża jamę ustną, krtań, pożywienie, doprowadza enzymy trawienne, takie jak amylaza ślinowa (ptialina) rozkładające skrobię, zobojętnia kwasy i zasady zawarte w pokarmach, działa bakteriostatycznie, umożliwia odbieranie wrażeń smakowych.

Wątroba jest największym gruczołem organizmu. Wytwarza i wydziela żółć, magazynuje potrzebne organizmowi elementy, reguluje poziom cukru we krwi, uczestniczy w przemianie białek i tłuszczy, jest "odtruwaczem" organizmu poprzez inaktywację toksyn.

Pęcherzyk żółciowy jest magazynem żółci wyprodukowanej przez wątrobę. Żółć uczestniczy w rozkładzie tłuszczy poprzez ich rozbicie do postaci emulsji, przez co enzymy trawienne mają lepszy do nich dostęp.

Trzustka wytwarza sok trzustkowy, zawierający enzymy trawienne. Sok ten pełni też funkcję alkalizacyjną w stosunku do żółci. Reguluje też gospodarkę cukrową (insulina).

Wyrostek robaczkowy jest miejscem namnażania się flory bakteryjnej ułatwiającej trawienie.

Funkcje elementów pokarmowych w organizmie:

Białka są podstawowym elementem budulcowym Zbudowane są one z aminokwasów. Większość enzymów ma budowę białkową. Niezbędne jest dostarczenie organizmowi pełnowartościowych białek, pochodzących np. z mleka, jajek, mięsa, ryb, nasion soi.

Sole mineralne - są niezbędnymi dodatkami umożliwiającym prawidłowe zachodzenie procesów metabolicznych. Pierwiastki dzieli się na makroelementy i mikroelementy, które są potrzebne w bardzo małych ilościach. Do makroelementów należą np. węgiel, wodór, tlen, azot, fosfor, siarka, sąd, potas, chlor, wapń. Mikroelementy to np. magnez, cynk, żelazo, miedź, mangan, fluor, jod, selen i inne. Wymienione elementy są niezbędne do prawidłowego rozwoju i funkcjonowania organizmu, a ich niedobór prowadzi do poważnych chorób. Większość z tych pierwiastków jest toksyczna przy przedawkowaniu, dlatego niezwykle istotne jest jedzenie zbilansowanych, pełnowartościowych posiłków.

Witaminy - odpowiadają za regulację metabolizmu. Często są niezbędnym elementem enzymów. Ich brak prowadzi do poważnych chorób, takich jak szkorbut (niedobór witaminy C), kurza ślepota (niedobór witaminy E), krzywica (niedobór witaminy D), zaburzenia krzepnięcia krwi (niedobór witaminy K).

Cholesterol - jest składnikiem stabilizującym błony komórkowe, występującym w tłuszczach zwierzęcych. Cholesterol dzieli się na dobry i zły. Zły cholesterol odpowiada za odkładanie się złogów tłuszczu w naczyniach krwionośnych powodując zawały serca i martwice, natomiast dobry cholesterol jest niezbędny do prawidłowej struktury błon komórkowych. Warto więc zadbać o dostarczenie w pokarmie zwłaszcza dobrego cholesterolu i unikanie nadmiaru potraw smażonych i tłuszczu zwierzęcego.

Rozkład składników pokarmowych (trawienie):

Cukry - rozkładane są na wielu etapach przechodzenia przez układ pokarmowy człowieka. W jakie ustnej amylaza ślinowa (ptialina) rozkłada skrobię do dwucukrów (głównie maltozy) oraz cukry proste. W soku trzustkowym zawarte są takie enzymy, jak amylaza trzustkowa (rozkładająca skrobię do maltozy), maltaza (rozkładająca maltozę do glukozy). W jelicie cienkim enzymu glikolityczne rozkładają wielocukry i dwucukry co cukrów prostych.

Białka także są rozkładane do aminokwasów, które mogą zostać wykorzystane przez organizm do budowy własnych białek. W żołądku działa renina (podpuszczka), ścinająca białka mleka, a pepsynogen, który w obecności kwasu solnego w żołądku przechodzi w pepsynę, rozkłada białka do oligopeptydów. W dwunastnicy, gdzie uchodzą przewody trzustki, dochodzi do powstania kolejnych enzymów trawiennych - trypsynogen i chymotrypsynogen ulegają przekształceniu do trypsyny i chymotrypsyny. Enzymy te odpowiedzialne są za dalsze rozkładanie białek do oligopeptydów. W jelicie cienkim następuje rozłożenie oligopeptydów do aminokwasów, za pomocą karboksypeptydaz oraz aminopeptydaz.

Tłuszcze - Zostają zamienione w emulsję za pomocą żółci wytwarzanej przez wątrobę. Ułatwia to działanie lipazie trzustkowej, która rozkłada tłuszcze do glicerolu i kwasów tłuszczowych. Lipazy działają także w jelicie cienkim.

Kwasy tłuszczowe są rozkładane do nukleotydów przez nukleazy działające w jelicie cienkim.