Polski barok można podzielić na trzy główne i charakterystyczne nurty:

  • barok kwiecisty
  • barok dworski sarmacki
  • barok dworski klasyczny ( francuski)
  1. BAROK KWIECISTY

Barok ten odnosi się przede wszystkim do stylu, którego główną cechą jest przepych form literackich. Poetą który w swoich utworach nawiązywał do tego stylu był Andrzej Morsztyn.

Cechy literackie tego nurtu ma przykładzie sonetu "Do trupa":

  • koncept czyli niezwykły pomysły ( porównanie dwóch osób zakochanego do trupa, zestawienie ich uczuć trup jest szczęśliwy)
  • wymyślne metafory (np. sam tytuł zwrot do osoby, która już nie żyje)
  • paradoks jest to coś przeciwstawnego z obecnymi zasadami, zwyczajami
  • hiperbolizowanie ( wyolbrzymianie cierpienia jakie przeżywa nieszczęśliwie zakochana osoba)
  • alegorie ( symbol fortuny, ukazanej w sonecie jako kobiety, dającej szczęście i miłość)

W nurcie tym szczególną wagę przywiązywano by poezje odbierać poprzez zmysły a nie rozum. Przedmiotem poezji winno być tylko to co człowiek może pojąc swoimi zmysłami.

2. BAROK SARMACKI

Nurt ten charakteryzuje całą szlachtę. Szlachta tego okresu przeważnie była prosta, żeby nie powiedzieć dosłowniej wręcz prymitywna. Cechowała się ksenofobią i niechęcią do wszystkiego co nowe i nieznane.

Literackim przykładem tego okresu są "Pamiętniki" napisane przez Paska oraz utwory Potockiego.

Cechy ich utworów to :

  • prosty, rubaszny, pełen wulgaryzmów język
  • długie zdania
  • częste zapożyczenia z języka łacińskiego

Gatunek często używany to epistolografia. Jest to w dosłownym tłumaczeniu sztuka pisania listów.

Dzięki licznej korespondencji poznajemy zwyczaje , problemy ludzi epoki baroku. Listy i "silva rerum" stanowią dokumenty , z których wiele możemy się dowiedzieć o epoce.

  1. BAROK KLASYCZNY

Nurt ostatni rozwinął się w wieku XVII we Francji. Natomiast w Polsce przypada już raczej na okres początków Oświecenia czyli na wiek XVIII.

Kolebką baroku klasycznego jest dwór króla Ludwika XVI. Na jego dworze przebywali najznakomitsi dramatopisarze. Zaliczamy do nich:

  • Moliera ("Świętoszek", "Skąpiec")
  • Racina ( "Fedra")
  • Cornelilla ("Cyd")

Dramatopisarze ci nawiązywali do antyku. Hasłem mich sztuk była dewiza że sztuka zabawą powinna uczyć. Dbali oni o harmonię i przestrzeganie obowiązujących kanonów poetyckich. Utwory te mają często zaskakujące widzów zakończenie tzw. "Deus ex machine".

Warto także wspomnieć bajkopisarza La Fontaine.