I. KLASYFIKACJA DZIAŁALNOŚCI PRZEMYSŁOWEJ:

I Podział przemysłu:

1. Wydobywczy

2. Paliwowo - energetyczny:

- węglowy

- paliw bez węglowego

- energetyczny i ciepłowniczy, rodzaje:

elektrownie cieplne, wodne, wiatrowe, geotermalne, słoneczne, elektrociepłownie

3. Metalurgiczny:

a) hutnictwo żelaza i stali

b) hutnictwo metali nieżelaznych

4. Elektromaszynowy:

a) metalowy

b) maszynowy

c) precyzyjny

d) środków transportu

e) elektrotechniczny i elektroniczny

5. Chemiczny:

a) produkcja podstawowych chemikaliów

b) produkcja farb, lakierów i podobnych substancji

c) produkcja środków farmaceutycznych

d) produkcja mydeł, środek czyszczących

e) produkcja pozostałych wyrobów chemicznych

f) produkcja tworzyw sztucznych

6. Mineralny:

a) materiałów budowlanych

b) szklarski

c) ceramiki szlachetnej

7. Drzewno - papierniczy:

a) produkcja drewna i wyrobów z drewna, z wyjątkiem mebli

b) produkcja masy celulozowej, papieru oraz wyrobów z papieru

8. Lekki:

a) produkcja tkanin

b) produkcja odzieży

c)produkcja obuwia

9. Spożywczy:

a) przetwórstwo mięsa

b) przetwórstwo ryb

c) przetwórstwo owoców i warzyw

d) tłuszcze

e) artykuły mleczarskie

f) pasze

g) pozostałe artykuły spożywcze

h) napoje

10. Pozostałe gałęzie przemysłu:

a) utylizacyjny

b) poligraficzny

c) inne

II. FUNKCJE PRZEMYSŁU:

1. Ekonomiczna - eksploatowanie surowców ich przetwarzanie, produkcja dóbr

2. Społeczna - generowanie miejsc pracy, tworzenie kultury technicznej, poprawa jakości życia

3. Przestrzenna:

- urbanizacyjne procesy

- przekształcanie środowiska (krajobraz sztuczny będący wytworem człowieka)

III. CZYNNIKI LOKALIZACJI:

1. W oparciu o surowce, lokalizacja:

a) swobodna (piekarnie)

b) związana (cukrowniczy)

c) przymusowa (p. wydobywczy)

2. Zapotrzebowanie energetyczne

3. Siła robocza:

- kwalifikacje

4. Dostęp do wody

5. Rynek zbytu

6. Infrastruktura techniczna głównie komunikacyjna

IV. PODZIAŁ SUROWCÓW ZE WZGLĘDU NA PRZEZNACZENIE:

a) energetyczne:

- węgiel kamienny, węgiel brunatny

- ropa naftowa

- gaz ziemny

- torf

b) chemiczne:

- siarka

- sól kamienna, sól magnezowo - potasowa

-gaz ziemny

c) skalne:

- wapienie

- bazalty

- marmury

- gips

- granity

d) metalurgiczne:

- rudy cynku i ołowiu

- boksyty

- rudy żelaza

- metale rzadkie

Miejsca wydobycia surowców energetycznych na świecie:

1. Surowce energetyczne:

a) węgiel kamienny:

Polska:

- Górnośląskie Zagłębie Węglowe, Rybnicki Okręg Węglowy, Lubelskie Zagłębie

Czechy:

- Zagłębie Ostrowsko - Karwińskie, Pilzneńskie, Klawnejskie, Rakowieckie,

Niemcy:

- Zagłębie Ruhry, Saary

Ukraina:

- Zagłębie Lwowsko - Wałyńskie, Donieckie,

Francja:

- Zagłębie Północne

Wielka Brytania:

- Zagłębie Szkockie, Walińskie, Angielskie

Rosja:

- Zagłębie Peczorskie, Kuźnieckie, Tuńgówskie, Donieckie, Czeremchowskie, Dalekowschodnie

Kazachstan:

- Zagłębie Karagandzkie, Ekibatuskie

Chiny:

- Zagłębie Szersi, Fuxin, Liaoning, Shanxi

Indie:

- Zagłębie Damodar

RPA:

- Zagłębie Johnanesburga

USA:

- Zagłębie Appalaskie, Środkowo - wschodnie, Wyżyna Kolorado

Brazylia:

- w okolicach Porto-Alegre, okolice wyż. Brazylijskiej

Australia:

- okolice Sydney, Południowo-Wschodnie Wybrzeże, okolice Newcastle

b) węgiel brunatny:

Polska:

- Zagłębie Bełchatowskie, Zagłębie Konińskie, Zagłębie Turoszowskie

Czechy:

- Zagłębie Mosteckie, Zagłębie Sokołowskie

Rosja:

- Zagłębie Moskiewskie, Kuźnieckie, Irkuckie

Niemcy:

- Zagłębie Łużyckie, Saksonia

c) ropa naftowa:

Polska:

- Podkarpacie (Jasło, Rybaki, Krosno, Karnówko, Wolin)

Rumunia:

- Ploleszti, Piteszti

Rosja:

- Basen Wołżańsko - Uralski, północny Kaukaz

Azerbejdżan:

- Zagłębie Baku

Arabia Saudyjska, Kuwejt, ZEA, Irak, Iran

-Zatoka Perska

Indonezja:

- Wyspa Borneo

USA:

- nad zatoką Meksykańską, na pograniczu Meksyku z USA

Wenezuela:

- obszar Jeziora Maracaibo

Egipt, Libia, Algieria

- Seriry Cyrenejki, Wielki Erg Wschodni, Wyżyna Cyranejki

Nigeria

- nad zatoką Gwinejską

Australia:

- Przylądek Północno - Zachodni, Tasmania

2. Najwięksi dostawcy (2002 rok):

a) węgiel kamienny:

Chiny -1326 mln ton

USA - 917 mln ton

Indie - 334 mln ton

RPA - 223 mln ton

Polska - 104 mln ton

b) węgiel brunatny:

Niemcy - 181 mln ton

USA - 74 mln ton

Rosja - 71 mln ton

Polska - 59 mln ton

c) ropa naftowa:

Arabia Saudyjska - 382 mln ton

Rosja - 371 mln ton

USA - 286 mln ton

Iran - 172 mln ton

Polska - 800 tys. ton

d) gaz ziemny

Rosja - 595 mld m3

USA - 539

Kanada - 187

Wielka Brytania - 102

Wykorzystanie alternatywnych źródeł energii na świecie

1.Energia słoneczna

USA

- Kalifornia, Arizona

Niemcy

- Hemu

Izrael, Włochy, Francja

2. Hydroelektrownie:

- Norwegia 99,9%, Brazylia 91,7%, Nowa Zelandia72%, Francja, Kanada 63%, Szwajcaria 60%, Polska 2-6%

Największe hydroelektrownie na świecie:

- Itaipu, Guri, Grand Coulee, Sajano - Suszeńska, Krasnojarska

3. Elektrownie pływowe:

- na rzece Funt w Kanadzie, ujście rzeki Rance we Francji, Jiangxia w Chinach

5. Energia geotermalna:

- The Geysers Fields w Kalifornii, Larderello we Włoszech, Mahanagdong na Filipinach

- Bańska na Podhalu, Zakopane, Pyrzyce na Nizinie Szczecińskiej

6. Elektrownie wiatrowe:

- Niemcy

- Kalifornia

- Hiszpania

- Dania

- Indie

7. Biomasy:

- Chiny, Indie, Francja, Szwajcaria, Niemcy, USA

Główne elektrownie w Polsce

1. Elektrownie pracujące w oparciu o węgiel kamienny:

a) w pobliżu miejsca wydobycia:

- elektrownia Jaworzno, Rybnik, Będzin

b) węgiel dowożony do elektrowni:

- Kozienice, Połaniec, Dolna Odra k/Gryfina,

c) dowożony ale o znaczeniu regionalnym/lokalnym:

- Skawina, Warszawa, Ostrołęka, Stalowa Wola

2. Elektrownie korzystające z węgla brunatnego:

- Bełchatów, Konin, Koło, Pątnów, Bogatynia, Turoszów

3. Hydroelektrownie szczytowo-pompowe:

- Tresna, Porąbka - Żar na Sole

4.Hydroelektrownie przepływowe:

- Czorsztyn, Rożnów, Czchów, Dobczyce na Rawie, Solina i Myczkowce na Sanie, Goczałkowice, Włocławek na Wiśle, Turawa na Małej Panwi

Surowce w Polsce

1. Rudy metali:

a) rudy żelaza:

- Wyżyna Krakowsko-Częstochowska, Wyżyna Śląska, Góry Świętokrzyskie, Rutki, Nowa Słupia, Łęczyca, Pojezierze Suwalskie

b) rudy miedzi:

- Sieroszowice, Okręg Lubińsko - Głogowski, Polkowice

c) rudy cynku i ołowiu:

- Okręg Jaworznicko-Chrzanowski

2. Surowce chemiczne:

a) sól kamienna:

- Wieliczka, Bochnia, Pojezierze Kujawskie i Ciechocinek, Inowrocław, Kłodawa

b) sól potasowa:

- Pojezierze kujawskie

c) siarka:

- Tarnobrzeski Okręg Siarkowy

3. Surowce skalne:

a) marmury:

- Chęciny k/Kielc, Wojcieszów w Górach Kaczawskich

b) wapienie:

- Wyżyna Śląska, Wyżyna Lubelska, Wyżyna Krakowsko-Częstochowska, Wyżyna Kielecko-Sandomierska, c) gips:

- niecka Nidziańska

d) granity:

- Tatry, Sudety, Góry Świętokrzyskie, Strzegom, Strzelin, Ślęża.