Chorobami wenerycznymi nazywamy choroby zakaźne przenoszone drogą płciową, czasem w inny sposób. Bardzo często do zarażenia prowadzi przypadkowy stosunek płciowy z osobą zupełnie obcą, w dodatku po spożyciu alkoholu. Najczęściej występującymi i najbardziej znanymi w Polsce chorobami wenerycznymi są: AIDS, kiła, rzeżączka, rzęsistkowica. Walka z tymi chorobami polega przede wszystkim na uświadamianiu społeczeństwa o możliwości i sposobach zarażenia, a także zapobiegania. Obecnie choroby weneryczne (oprócz AIDS wywoływanego przez wirus HIV) są uleczalne dzięki zastosowaniu antybiotyków. Nie da się jednak cofnąć szkód i zmian patologicznych, jakie powstają w organizmie ludzi chorych wenerycznie, dlatego bardzo ważne jest wczesne rozpoczęcie leczenia.

Kiła jest chorobą wywoływaną przez bakterię o polskiej nazwie krętek blady (łac. Treponema pallidum). Choroba cechuje się etapowym przebiegiem i przejściem w stan bezobjawowy, co myli czujność chorego. Kiłą można zarazić się nie tylko przez kontakt płciowy, ale też przez kontakt ze skórą chorego (w okresie, kiedy na skórze pojawia się wysypka zawierająca bakterie), kontakt z krwią lub innym materiałem zawierającym krętki blade. Kiła nabyta, to taka, którą człowiek zaraża się w okresie dorosłości. Kiła wrodzona występuje u dzieci, które rodzą się już zarażone (dziecko zaraża się od chorej matki).

Ze względu na przebieg kiłę można podzielić na cztery okresy: pierwotny, wtórny, utajony i późny. W pierwszych kilku tygodniach po zarażeniu na skórze w miejscu wniknięcia krętków do organizmu (na penisie, pochwie, wardze, innym miejscu) pojawia się bezbolesne owrzodzenie zwane szankierem lub wrzodem twardym (kiła pierwotna). Po pewnym czasie owrzodzenie znika samo, a choroba zazwyczaj wchodzi w następne stadium. W tym okresie można już wykonać badania krwi na obecność przeciwciał skierowanych przeciw krętkowi blademu. Badanie takie nazywa się OW (odczynem Wassermanna). W kile wtórnej (kilka tygodni po pojawieniu się bezbolesnego owrzodzenia ) na skórze (nawet na całej powierzchni ciała) pojawia się wysypka w postaci drobnych plamek, które są zakaźne i kontakt z nimi jest niebezpieczny dla zdrowego człowieka, gdyż można się zarazić kiłą. Chory człowiek ma powiększone węzły chłonne, podwyższoną temperaturę ciała, źle się czuje. Wysypka przemija samoistnie po kilku tygodniach czy miesiącach. W okresie kiły utajonej człowiek nie wykazuje praktycznie żadnych objawów chorobowych, ale w jego organizmie zachodzą niebezpieczne zmiany, o których nie wie. Kiła uszkadza różne narządy (praktycznie każdy narząd może ulec zniszczeniu). Poważne uszkodzenia serca czy mózgu mogą skutkować śmiercią. Patologiczne zmiany powstają w kościach (u dzieci zarażonych kiłą kości rozwijają się nieprawidłowo). Częste bywają uszkodzenia oka (różnych jego części). Węzły chłonne są powiększone. Kiła późna obejmuje fazę choroby, w której w organizmie człowieka zaszły już nieodwracalne zmiany w narządach (nie da się ich cofnąć żadnym leczeniem).

Kiła wrodzona kończy się najczęściej śmiercią płodu lub trwałym kalectwem (jeśli dziecko urodzi się żywe). Bywa też tak, że dziecko nie wykazuje żadnych objawów choroby przez długi czas po urodzeniu, a dopiero w późniejszym okresie choroba zaczyna się rozwijać. Jej przebieg i objawy są wtedy takie, jak u człowieka dorosłego.

Rzeżączka jest chorobą weneryczną wywoływaną przez bakterię o nazwie łacińskiej Neisseria gonorrhoeae (dwoinka rzeżączki). Bakteria żyje w drogach moczowo-płciowych, w odbycie, jamie ustnej. Zarażenie następuje przez kontakt płciowy (także oralny i analny). Chora ciężarna matka zaraża płód (podobnie jak to było w przypadku kiły). Bakterie rzeżączki u dziecka atakują często oczy, dlatego po urodzeniu noworodkowi zakrapla się oczy azotanem srebra, który skutecznie zabija dwoinki rzeżączki. U kobiet choroba jest bardzo często przyczyną niepłodności. Objawy choroby (jeśli w ogóle występują), to: pieczenie lub ból w czasie oddawania moczu, ropny żółty wyciek z cewki moczowej, a jeśli choroba rozprzestrzenia się na dalej położone narządy płciowe, to również ból brzucha. U kobiet podczas rzeżączki obserwuje się krwawienia międzymiesiączkowe. Jeśli choroba nie daje żadnych objawów, to rozwija się niepostrzeżenie stan zapalny, który może doprowadzić do niepłodności. Dwoinkę rzeżączki wykrywa się wykonując badania mikrobiologiczne (posiew) lub badania w kierunku genów bakterii. Chorobę można skutecznie zwalczać stosując antybiotyki. Dawniej powszechna w leczeniu rzeżączki była penicylina. Obecnie pacjentom aplikuje się cefalosporyny lub fluorochinolony. Skuteczna jest też doksycyklina. . Zapobieganie chorobie polega na stosowaniu prezerwatyw, unikaniu przypadkowych stosunków seksualnych z nieznajomymi, zgłaszaniu się do lekarza nie tylko osoby z objawami rzeżączki, ale również jej partnera.