Gustaw Herling-Grudziński

Caravaggio. Światło i cień - charakterystyka bohaterów

Caravaggio – genialny, ale skrajnie niespokojny malarz przełomu XVI i XVII wieku. Jako sierota po zarazie w Mediolanie szybko dojrzewa artystycznie, lecz ma gwałtowny charakter: wdaje się w bójki, żyje na granicy prawa. Autor opisuje go jako prekursora, którego trudno zaszufladkować. Świat widzi przede wszystkim przez światło i cień. Te dwa elementy nie są dla niego tylko efektem malarskim, lecz sposobem myślenia. 

Giordano Bruno – filozof i dawny zakonnik, który popadł w konflikt z Kościołem. Herling przypomina jego tułaczkę po Europie i spalenie na stosie na Campo dei Fiori w 1600 roku. Bruno interesuje się problematyką światła, natury i nieskończonego wszechświata – w eseju jest pokazany jako człowiek, który widzi w świetle pewien klucz do rozumienia Boga i świata. Jego los i poglądy zostają zestawione z postacią Caravaggia. 

Karol Boromeusz – pojawia się jako reformator Kościoła związany z nurtem tzw. „pauperyzmu” kontrreformacyjnego. W eseju jest wspomniany jako osoba, która promowała ideał Kościoła „ubogiego” i prostego, skierowanego do zwykłych wiernych.  

Kardynał Federico Borromeo – kuzyn Karola Boromeusza, ważny duchowny i teoretyk sztuki, autor traktatu o malarstwie religijnym. W tekście pojawia się jako patron i protektor Caravaggia, zainteresowany sztuką sakralną.  

Caterina Vannini – wymieniona jako współczesna Caravaggiowi kobieta – dawna prostytutka, która wstąpiła do klasztoru i pod koniec życia została uznana za osobę bliską świętości. Zmarła na puchlinę wodną. Herling przytacza hipotezę, że właśnie jej ciało mogło posłużyć Caravaggiu jako model do „Morte della Vergine”. 

Pascal – pojawia się jako myśliciel, którego słowa o Bogu częściowo ukrytym i częściowo odsłoniętym Herling wykorzystuje do opisania pewnej postawy religijnej. To on formułuje myśl o potrzebie „światła i ciemności” w relacji człowieka do Boga. 

Potrzebujesz pomocy?

Współczesność (Język polski)

Teksty dostarczone przez Interia.pl. © Copyright by Interia.pl Sp. z o.o.

Opracowania lektur zostały przygotowane przez nauczycieli i specjalistów.

Materiały są opracowane z najwyższą starannością pod kątem przygotowania uczniów do egzaminów.

Zgodnie z regulaminem serwisu www.bryk.pl, rozpowszechnianie niniejszego materiału w wersji oryginalnej albo w postaci opracowania, utrwalanie lub kopiowanie materiału w celu rozpowszechnienia w szczególności zamieszczanie na innym serwerze, przekazywanie drogą elektroniczną i wykorzystywanie materiału w inny sposób niż dla celów własnej edukacji bez zgody autora podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności lub pozbawienia wolności.

Prywatność. Polityka prywatności. Ustawienia preferencji. Copyright: INTERIA.PL 1999-2026 Wszystkie prawa zastrzeżone.