George Byron

Streszczenie szczegółowe

Giaur George'a Byrona poprzedzony jest przedmową autora, w której skrótowo przedstawia on opowiadaną dalej historię, a także wskazuje na czas i miejsce akcji, kiedy to Wyspy Jońskie były pod panowaniem Rzeczypospolitej Weneckiej. Oznacza to, że historia, o które mowa rozgrywa się pod koniec XVIII wieku w Grecji. Warto pamiętać, że na początku przywołany zostaje także Temistokles, słynny grecki wódz, który pokonał Persów pod Salaminą. Autora pyta, czy pojawi się drugi Temistokles, sugerując tym samym, że na Giaura w pewien sposób należy patrzeć jak na kolejne wcielenie greckiego przywódcy.  

Początkowe wersy Giaura skoncentrowane są na opisie wyspy. Piękno przyrody skłania narratora do refleksji na temat miejsca człowieka w świecie. Przemyślenia te nie są jednak pozytywne. Człowiek zostaje opisany jako ten, który sieje zniszczenie, przynosi chaos. Grecja sportretowana zostaje jednak jako ojczyzna bohaterów, co prowokuje do rozpoczęcia pieśni tyrtejskiej, a więc wzywającej do walki za ojczyznę. W ten sposób zarysowany zostaje kontekst polityczny, walki muzułmanów z chrześcijanami, natomiast szybko zejdzie on na drugi plan.

Dopiero po tym wstępie pojawia się Giaur. Pędzi na koniu po zboczu. Jest gniewny, niespokojny. Nie do końca jednak można rozczytać jego emocje. Narrator przychodzi z podpowiedzią, że bohater po prostu cierpi, a cierpienie to ciągnie się w nieskończoność. Nie wyjaśnia jednak, co jest powodem bólu bohatera.

Narrator wspomina Hassana — tureckiego wodza. Przypomina jego dzieciństwo, życie w przepychu i bogactwie, pełne dostatku kolejne lata życia. To wielkie szczęście się jednak kończy i przychodzi moment krytyczny, kiedy w świecie Hassana pojawia się pustka. Narrator podpowiada, że chodzi o moment, kiedy z pałacowych pokoi na śmierć wyprowadzono kobietę. Ponownie jednak nie tłumaczy, o kogo chodzi, kim kobieta była dla Hassana, dlaczego miała zginąć. Pojawia się natomiast wspomnienie walki Giaura i Hassana.

W kolejnej scenie pojawiają się Turcy, którzy wyrzucają coś do morza. „Coś” zawinięte w worek się jednak porusza tuż przed wrzuceniem go do wody. Narrator zdaje się sugerować, że w środku jest kobieta, na której dokonana zostanie okrutna zbrodnia. 

Szybko jednak wracamy do Hassana, który stracił całą radość życia. Ludzie winą za ten stan obarczają zniknięcie Leili – wyjątkowej żony Hassana, która była dla niego najważniejsza w całym haremie. Przytoczona zostaje opowieść o ucieczce Leili przebranej za chłopca razem z kochankiem – Giaurem. Hassan wyrusza na poszukiwania uciekinierów. Jego oddział zostaje zaatakowany przez ludzi Giaura, sam Giaur zostaje przez niego rozpoznany mimo albańskiego stroju. Giaur pokonuje Hassana w bardzo dramatycznej walce. Bohaterowie przedstawieni są jednak od samego początku jak równi sobie. Ostatecznie jednak zwycięstwo jest po stronie Giaura, który wcale nie odczuwa satysfakcji ze zwycięstwa. Dopiero teraz okazuje się, że Leili z nim nie ma. Została utopiona z rozkazu Hassana, a Giaur teraz mści się za śmierć ukochanej. Wściekłość miesza się u niego z ogromnym cierpieniem wywołanym przez utratę ukochanej. Giaur ucieka, wybierając tułacze życie. 

Matka Hassana oczekuje syna. Jest przekonana, że Hassan wyruszył w podróż po kolejną żonę. Posłaniec jednak przynosi wieść o jego śmierci. Narrator zdaje się tłumaczyć perspektywę Turków jako muzułmanów i samego Hassana, który jest przedstawiony jako bardzo szlachetny i uczciwy, zobowiązany jednak do stosowania prawa wspólnoty domagającej się ostatecznej kary za niewierność żony. Narrator krytykuje zaś Giaura i przekonuje, że nigdy nie zazna on spokoju. Przepowiada mu, że stanie się upiorem, którego wiecznie będzie nękać zło, które wpuścił do swojego serca. Giaur po raz kolejny zostaje przedstawiony jako obcy, niezrozumiały, odtrącony. 

Wracamy do Giaura, który znajduje się jednak już w zupełnie innym otoczeniu. Dowiadujemy się, że minęło 6 lat od śmierci ukochanej Leili. Giaur mieszka w klasztorze, nie zaznaje tutaj jednak spokoju. Narzucił na siebie habit, ale ślubów zakonnych nie przyjął. Klasztor traktuje jako bezpieczne schronienie przed innymi ludźmi. Izoluje się, cały czas na nowo przeżywa własne cierpienie. Ma myśli samobójcze. Nie potrafi pogodzić się z tym wszystkim, co się stało, a przede wszystkim z utratą najważniejszej dla niego istoty, jaką była ukochana Leila. Narrator ponownie podkreśla, że bohater już nigdy nie zazna spokoju. Największym jego cierpieniem jest samotność, z której jednak nie potrafi się wyzwolić. 

Giaur się spowiada. Jego opowieść oparta jest na kontraście między nim – rozdartym, pełnym emocji, mającym za sobą burzliwą historię człowiekiem a milczącym mnichem, który może zaznać spokoju. Tytułowy bohater mówi jednak, że niczego nie żałuje. Obwinia się jedynie za śmierć ukochanej. Giaur wie, że gdyby nie wzajemne uczucie, Leila by żyła. Giaur, opisując uczucie do Leili, wskazuje, że na chwilę dzięki niemu wszedł do raju, ale z razem ze stratą ukochanej, stracił sens życia. Giaur czuje nadchodzącą śmierć, prosi więc o prosty pogrzeb, krzyż na grobie i pozbawienie tabliczki, która pozwoliłaby innym go rozpoznać. Bohater umiera. 

Potrzebujesz pomocy?

Romantyzm (Język polski)

Teksty dostarczone przez Grupę Interia. © Copyright by Grupa Interia.pl Sp. z o.o. sp. k.

Opracowania lektur zostały przygotowane przez nauczycieli i specjalistów.

Materiały są opracowane z najwyższą starannością pod kątem przygotowania uczniów do egzaminów.

Zgodnie z regulaminem serwisu www.bryk.pl, rozpowszechnianie niniejszego materiału w wersji oryginalnej albo w postaci opracowania, utrwalanie lub kopiowanie materiału w celu rozpowszechnienia w szczególności zamieszczanie na innym serwerze, przekazywanie drogą elektroniczną i wykorzystywanie materiału w inny sposób niż dla celów własnej edukacji bez zgody autora podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności lub pozbawienia wolności.

Korzystanie z portalu oznacza akceptację Regulaminu.

Polityka Cookies. Prywatność. Copyright: INTERIA.PL 1999-2021 Wszystkie prawa zastrzeżone.