Kształtowanie politycznego podziału Europy w okresie I wojny światowej uwarunkowane było panującymi układami sił politycznych. Istotne znaczenie miały relacje w początkach XX wieku między istniejącymi w tamtym okresie państwami. Każde z nich posiadało jakieś aspiracje, dążenia i obawy spowodowane bądź już istniejącymi lub mającymi powstać konfliktami. Europa w tym czasie składała się z dwóch przeciwnych sobie bloków, które stanowiły państwa centralne oraz Ententa. Kraje, które nie utożsamiały się z żadnym z tych zbiorów proklamowały neutralność.

Powstanie tych dwóch odmiennych grup uwarunkowane było pod wpływem sojuszów zawartych wśród poszczególnych państw. Utworzone bloki nazwano: Trójprzymierzem oraz Trójporozumieniem. W państwie niemieckim, następcy Bismarcka swym zachowaniem i postawami prezentowali awanturniczą politykę, co powodowało coraz większe konflikty na linii: Niemcy - sąsiedzi. Zaproponowano utworzenie programu ekspansji niemieckiej, lecz mógł on odnieść sukces w przypadku porozumienia z ewentualnymi sojusznikami. Jednym z etapów umożliwiających pełną realizację założonego celu, było podpisanie układu z Austro - Węgrami oraz Włochami. Te trzy państwa utworzyły tzw. blok centralny, który na wiele lat zapisał się w kartach historii. Zagrożenie wynikające ze strony niemieckiej spowodowały w całej Europie wyścig zbrojeń i zaostrzenie stosunków. Każde mocarstwo postanowiło zabezpieczyć interes swój oraz sojusznika i przygotować się do zbliżającej walki, dlatego też w następstwie na zachodzące zmiany Francja, Wielka Brytania i Rosja doszły do porozumienia. W wyniku jednogłośnego postanowienia, utworzono obóz przeciwstawny do państw centralnych - tak w dziejach utworzono Trójporozumienie, czyli blok Ententy.

Państwa centralne skupiły się na zwiększeniu swojego potencjału militarno - politycznego, w czym mogła im pomóc Turcja, zaproszona do sojuszu. Państwo to na początku listopada 1914 roku przystąpiło do wojny. Panujący tam władca Mahmed V nazwał ją świętą wojną. Udział Turcji miał wielkie znaczenie dla państw centralnych, gdyż jej ustrój polityczny oraz położenie geograficzne poszerzały zdecydowanie możliwości odniesienia sukcesu w tej wojnie. W wyniku czego państwa centralne mogły zagarnąć Dardanele, blokując przy tym wszelkie znajomości na linii Wielka Brytania - Rosja.

Następnym krajem, o którego względy zabiegały zarówno państwa centralne jak i Ententa, była Bułgaria. Mimo, że była państwem ubogim, posiadała wielu wytrwałych żołnierzy, gotowych do walki. Również tutaj istotnym aspektem było położenie geopolityczne, gdyż przez jej terytorium przechodziła droga wiodąca do Turcji. Oba bloki podejmowały wszelkie starania, w celu pozyskania nowego sojusznika. W tym czasie w Bułgarii panował król Ferdynand, który otrzymał kilka propozycji pożyczek finansowych i z Paryża i z Niemiec oraz Austrii. Lecz oferta państw centralnych zdobyła większe poparcie u władcy, w wyniku czego 6 września 1915 roku w Pszczynie doszło do podpisania konwencji wojskowej pomiędzy Bułgarią a Niemcami i Austro - Węgrami.

Wydawało się, że Trójprzymierze stanowi sojusz nietrwały i mało realny, przede wszystkim dlatego, że w skład wchodzą Włochy. Państwo to dążyło do posiadania granic z okresów imperium rzymskiego, co nie podobało się polityce prowadzonej przez Austro - Wegry. Już w sierpniu 1914 roku Włochy pokazały swoją słabość i nie przygotowanie do ataków wojennych, w wyniku czego przyjęły pozycję neutralną oczekując na bieg wydarzeń. Sukcesy jakie odnosiła Ententa na frontach oraz jej obietnice godziwej zapłaty (Włochy miały otrzymać Dalmację) od strony Wielkiej Brytanii wpłynęły na zmianę światopoglądu rządu włoskiego i przystąpiły do wsparcia Koalicji na początku maja 1915 roku. Tak oto zmienił się bieg wydarzeń i państwo włoskie będące na początku w sojuszu z państwami centralnymi przeszło na stronę aliancką.

Do podstawowego składu Ententy w niedługim czasie dołączyła szeroka koalicja 25 państw, lecz nie wszystkie z nich zamiarem wzięcia udziału w walkach wojennych. Na tym etapie najważniejszy trzon Trójporozumienia stanowiły państwa takie jak: Anglia, Francja, Rosja, Włochy, Serbia, Belgia, Rumunia oraz Stanu Zjednoczone i Japonia.

Serbia z Czarnogórą przystąpiły do Koalicji natychmiast po wypowiedzeniu im wojny przez Austro - Węgry po zamachu dokonanym na arcyksięcia austriackiego - Franciszka Ferdynanda. Rosja, należąca do głównego członka Ententy natychmiast udzieliła pomocy, opieki i wsparcia Serbii.

4 sierpnia 1914 roku wojska niemieckie przekroczyły granice Belgii pewne przeprowadzenia planu błyskawicznej wojny. Armia niemiecka odniosła sukces pod Tienen (z fr. Tirlemont), poczym skierowała swe działania na armię francuską. Agresja niemiecka w stosunku do Belgii spowodowała, że wojska tego kraju postanowiły walczyć po stronie Ententy.

Rumunia w początkowej fazie działań wojennych, podobnie jak państwo włoskie postanowiła zostać krajem neutralnym. Dlatego obie grupy zabiegały o jej poparcie w czasie walk. Jednak państwa Ententy obiecały jej integralność terytorialną oraz zwiększenie obszaru królestwa, jeżeli zgodzą się pierwsi wypowiedzieć wojnę Austro - Węgrom. W wyniku czego, 17 sierpnia 1916 roku do bloku Ententy dołączyło kolejne państwo.

W 1917 roku w Rosji pod wpływem przewrotu bolszewickiego nastąpił wybuch wojny domowej. Sytuacja ta spowodowała, że państwo rosyjskie wycofało się z działań wojennych i odsunęło od wszelkich stosunków społeczno - politycznych ze światem.

W 1917 roku państwo niemieckie wprowadziło kolejną taktykę do działań wojennych, a przede wszystkim odbywających się w wodzie, zatapiając okręty wojenne i statki cywilne. Następstwem czego była zablokowanie połączenie Wielkiej Brytanii oraz Francji ze Stanami Zjednoczonymi. Mimo, że na kontynencie Ameryki Północnej panowała polityka odseparowania się od kontynentu europejskiego i włączania się w prowadzone tam działania, Stany Zjednoczone postanowiły dołączyć do krajów Ententy, która już od dłuższego czasu wspierały finansowo.

Japonia sytuację panującą w Europie chciała wykorzystać dla poprawienia i pogłębienia sowich wpływów na Dalekim Wschodzie. Dlatego już 23 sierpnia 1914 roku wstąpiła w koalicję z Ententą i wypowiedziała państwu niemieckiemu wojnę.

W Europie pozostało jednak jeszcze wiele państw, które głosiły ideę neutralności, jak choćby: Szwecja, Norwegia, Dania, Szwajcaria czy Hiszpania. Jednocześnie państwa skandynawskie postanowiły wprowadzić częściową mobilizację. W Szwecji uwidaczniała się postawa proniemiecka, w Norwegii natomiast obóz proaliancki. Dania akceptowała oba sojusze i na równi utrzymywała z nimi kontakty.

Neutralność państwa szwajcarskiego zasłynęła w historii jako system neutralności zbrojnej, gdyż po ogłoszeniu wybuchu wojny, tamtejsze władze zarządziły natychmiastową mobilizację armii.

Państwo hiszpańskie, bardzo słabe pod względem militarnym oraz położone z daleka od centra wydarzeń wojennych nie stanowiło obiektu zainteresowań żadnego z powstałych bloków. Dlatego neutralność, jaką Hiszpania ogłosiła 4 sierpnia 1914 roku została przyjęta w sposób naturalny.

Podsumowując, okres 1914 - 1918 przyniósł Europie podział na dwa obozy polityczno - militarne: państwa centralne i Ententę. W wyniku działań głownie politycznych ich skład ulegały ciągłym zmianom w tym czasie, różnorako rozkładając siły po obu stronach.