"Boska Komedia" Dantego jest alegorycznym obrazem ludzkiego życia i jego sensu, a także eschatologicznych wyobrażeń człowieka. Utwór nawiązuje do tradycji średniowiecznych moralitetów, w których bohater określany jako człowiek - "każdy", podejmował alegoryczną wędrówkę, spotykając na swojej drodze upostaciowane Cnoty i Grzechy. W zależności od jego wyborów i czynów, wędrówka ta kończyła się w niebie lub w piekle.

Podobnie bohater "Boskiej Komedii" poznaje "architekturę" zaświatów, strukturę piekła, czyśćca i nieba, a tym samym zgłębia tak naprawdę sens życia. Alegoria "ciemnego lasu", w którym znajduje się na początku swej drogi, wyraża sytuację zagubienia człowieka, w której nie potrafi on już samodzielnie odróżniać dobra i zła.

Dante, tworząc swoje misterne opisy przestrzeni pozaziemskich, nadał im wielorakie znaczenia. Każdy element owych przestrzeni zyskuje sens alegoryczny, wyraża prawdy teologiczne i moralne. Kolejne kręgi piekła odzwierciedlają hierarchię grzechów i odpowiadających im kar, podobnie kolejne sfery niebiańskie oddają stopnie doskonałości. Dantejskie piekło nieprzypadkowo też ma formę głębokiego leja - to nawiązanie do biblijnego apokryfu opisującego upadek Lucyfera po zdradzie aniołów. Zdrada jest wiec tutaj oceniona jako najcięższy z grzechów, odpowiada jej samo dno piekła.

W Dantejskim obrazie rzeczywistości wszystko jest doskonale uporządkowane, rządzą tu zasady proporcji i liczby. Stąd piekielnemu lejowi przeciwstawiona jest niebiańska góra, zbrodni zdrady - cnota największej wierności, którą uosabia Maryja w najwyższej sferze nieba. Liczbą która najczęściej opisuje rozmaite relacje w utworze jest trzy. Trójka w kulturze starożytnej i średniowiecznej obdarzona była licznymi sensami alegorycznymi - bohater wędruje więc przez trzy kręgi, otwierają się przed nimi trzy drogi - grzechu, żalu i oczyszczenia.

Dzieło Dantego jest wielką summą ówczesnego świata, nadawanych mu sensów i interpretacji, jest zatem utworem silnie alegorycznym, którego każdy element ma swoje obrazowo-symboliczne znaczenie.