Jak powszechnie wiadomo, od niepamiętnych czasów ludzie marzą o idealnej miłości. To jedyne w swoim rodzaju uczucie stanowiło inspirację dla poetów i pisarzy wszystkich znanych nam epok.

Swoje rozważania rozpocznę od przytoczenia myśli Phila Bosmansa, belgijskiego pisarza i katolickiego duchownego: "Miłość, znaczy kochać. Kocha się ludzi, a nie systemy, partie i struktury. Trzeba umieć kochać ludzi nie w oderwaniu od rzeczywistości, ale tych konkretnych obok ciebie. Także tego człowieka, który przychodzi do twego mieszkania na ekranie telewizora, który cierpi głód, jest uciskany, wyzyskiwany i bity. Miłość zakłada wprowadzenie w życie tego, co dzisiaj staje się niemodne: skromność, umiejętność rezygnowania z pewnych rzeczy, przyjaźń, dobroć, wierność. Myślę, że są to kluczowe słowa dotyczące miłości".

Najbardziej znanym utworem poświęconym zagadnieniu miłości jest z pewnością "Romeo i Julia" Williama Szekspira. Chyba nie ma takiej osoby, która nie słyszałaby o historii dwojga kochanków z Werony. Ten Szekspirowski dramat ukazuje miłość jako uczucie wszechpotężne, dla którego nie istnieją żadne bariery. Słowem miłość aż po grób. Romeo i Julia zakochują się w sobie od pierwszego wejrzenia. Romeo za wszelką cenę pragnie być z ukochaną, mimo iż pochodzi ona z wrogiego mu rodu Kapuletów. Z miłości do Julii jest w stanie zdobyć się na najwyższe poświęcenie. Przestaje się dla niego liczyć rodowa duma, traci na znaczeniu konflikt zwaśnionych rodzin. Miłość ma dla niego większą wartość niż życie, o czym świadczy fakt wypicia trucizny wywołany bólem po uświadomieniu sobie niemożności bycia razem z Julią. Pierwsza miłość wpłynęła też na Julię, która bardzo szybko dojrzała emocjonalnie. Jako pierwsza wyszła z propozycją zawarcia związku małżeńskiego. Tym samym wykazała się stanowczością i odwagą. Zasmakowawszy prawdziwej miłości, nie potrafiła bez niej żyć. Romeo wypowiedział bardzo wiele pięknych określeń pod adresem ukochanej Julii, między innymi porównał ją do świecących na niebie gwiazd. Powiedział nawet, że "chciałby być rękawiczką, aby dotknąć jej policzka". Można bez przesady powiedzieć, że Romeo wręcz ubóstwia Julię. Ta z kolei nazywa go cudem. Obydwoje przeżyli miłość, jakiej wielu z nas nie będzie dane doświadczyć. Na potwierdzenie niezwykłości łączącego ich uczucia przytoczę taki oto fragment:

"Czy ty mnie kochasz ?! 

Wiem, że mi odpowiesz "tak";

ja uwierzę...

Lecz jeśli przysięgniesz - 

być może, skłamiesz.

Jowisz podobno śmieje się najgłośniej

z fałszywych przysiąg miłosnych...

Powiedz mi uczciwie,

powiedz, Romeo - 

czy ty naprawdę kochasz?!

Jeśli ci się zdaje, że mnie za łatwo zdobyłeś,

będę kapryśna i przewrotna;

powiem - 

"nie"

tylko po to,

abyś mnie kochał".

Pisząc o ideale miłości, nie sposób nie wspomnieć o najsłynniejszym średniowiecznym utworze miłosnym, a mianowicie "Dziejach Tristana i Izoldy" anonimowego autora. Tristan i Izolda zakochali się w sobie pod wpływem napoju miłosnego, który obydwoje przez przypadek wypili. Po wypiciu napoju zapragnęli być razem wbrew okolicznościom, które były dla nich niekorzystne, gdyż Izolda miała zostać żoną króla Marka. Kochankowie zapomnieli o bożym świecie, myśląc jedynie o własnym szczęściu. Warto zauważyć, że Tristan i Izolda pokładali nadzieję w Bogu, ponieważ wierzyli, że cały czas nad nimi czuwa. O sile ich miłości świadczy ten oto cytat: "Kochankowie nie mogli żyć ani umrzeć jedno bez drugiego. W rozłączeniu nie było to życie ani śmierć, ale i życie, i śmierć razem". Miłość Tristana i Izoldy jest dowodem, że średniowiecze nie było tylko czasami zacofania i ciemnoty.

Miłość idealna stała się inspiracją dla Franciszka Karpińskiego, oświeceniowego poety, autora sielanki zatytułowanej "LauraFilon". Utwór ten opowiada o tęsknocie dwojga zakochanych ("pewnie mnie czeka mój Filon miły", "prowadź mię teraz, miłości śmiała, gdybyś mi skrzydła przypięła"). Należy wspomnieć, że sielanka Karpińskiego posłużyła młodemu Fryderykowi Szopenowi jako temat "Fantazji na tematy polskie".

W "Panu Tadeuszu" Adama Mickiewicza obserwujemy kilka wątków miłosnych, z których jeden to zaloty Telimeny do Tadeusza Soplicy, zaś drugi - miłość Tadeusza do Zosi. W końcu Tadeusz zaręcza się z Zosią, a Telimena postanawia poślubić Rejenta. Obydwa wątki zostały jednak przyćmione przez ważniejsze sprawy, na przykład działalność Księdza Robaka czy spór o zamek Horeszków.

Na kanwie miłości zostało osadzonych wiele polskich powieści. Henryk Sienkiewicz w "Krzyżakach" konstruuje akcję wokół miłości Zbyszka z Bogdańca do Danusi Jurandówny. Jest to równie ważny wątek, jak stosunki polsko-krzyżackie. Nie inaczej jest w powieści "Quo vadis". W tym utworze konkurują ze sobą dwa wątki: miłości Marka Winicjusza do pięknej niewolnicy Ligii oraz prześladowania pierwszych chrześcijan przez Nerona. Marek Winicjusz jest rzymskim patrycjuszem, zaś Ligia pochodzi z plemienia barbarzyńców. Pomimo różnic światopoglądowych i klasowych zakochani ostatecznie wyznają sobie miłość. Warto dodać, że pod wpływem uczucia Ligii Winicjusz przechodzi na chrześcijaństwo.

Miłość i jej różnorodne aspekty stały się przedmiotem "Małego Księcia" Antoine'a Saint-

-Exupéry'ego. Najpełniej problem ten przedstawia wątek miłości Małego Księcia do Róży. Piękny kwiat pojawił się w życiu małego bohatera dość niespodziewanie. Zanim rozkwitł, kokietował Księcia. Mimo wszelkich miłosnych zabiegów Róża wolała udawać, że nie zależy jej na Małym Księciu. Po rozkwitnięciu Róża nadal marudziła, udając brak zainteresowania. Świadczyło to o jej próżności i braku empatii. Nie obchodziło ją to, że Książę nie widzi poza nią świata. W końcu postanowił zostawić Różę. Odbyta przez niego podróż sprawiła, że zrozumiał zachowanie Róży. Pojął wreszcie, że kwiaty są bardzo czułe i delikatne, że należy się z nimi subtelnie obchodzić. Mały Książę za późno uświadomił sobie, że "Dobrze widzi się tylko sercem, najważniejsze jest niewidoczne dla oczu".

Uważam, że zaprezentowane przeze mnie przykłady dowodzą, że temat miłości był bardzo często inspiracją dla poetów i pisarzy różnych epok. Od starożytności, przez średniowiecze, renesans, barok, oświecenie i inne bliższe nam epoki miłość była częstym zagadnieniem poruszanym w utworach literackich, gdyż "Kto ma miłość, ten może się obejść bez wielu rzeczy. Komu brakuje miłości, temu brak wszystkiego. Miłość jest jak słońce" (Phil Bosmans).