W epoce Oświecenia nastąpił systematyczny rozwój wielu dziedzin naukowych, co wiązało się z wieloma odkryciami naukowymi oraz postępem w badaniach naukowych. Rozwój ten dotyczył zarówno nauk przyrodniczych, matematycznych, w tym szczególnie medycyny. Działało wówczas wielu znakomitych uczonych, którzy wnieśli swój wkład w rozwój nauki proponując nowe rozwiązania i teorie.

Izaak Newton

Jest on uważany za najwybitniejszego uczonego okresu Oświecenia. Żył w latach 1642-1727. Kiedy rozpoczął swe badania naukowe w dziedzinie fizyki, ówczesny stan wiedzy na temat fizycznego świata był dość niski. Dzięki jego badaniom dokonał się w fizyce ogromny postęp i Izaak Newton zostawiał tę dziedzinę znacznie bogatszą. Zaczęto zdawać sobie sprawę, iż świat oparty jest na ścisłych prawach matematycznych. Fundamentalną zasługą Newtona jest stworzenie intelektualnych podstaw dzisiejszej fizyki. Był on twórcą między innymi trzech zasad prawa ciążenia i dynamiki. Dzięki znajomości tych zasad stało się możliwe przewidzenie, uporządkowanie oraz stwierdzenie przyczyn zjawisk fizycznych na niebie i Ziemi. To z kolei otworzyło drogę do wykorzystania naturalnych zjawisk mających miejsce w przyrodzie w rozwoju techniki. Izaak Newton napisał ponadto wiele prac poświęconych zjawiskom ezoterycznym oraz alchemii. Prace te nie zostały opublikowane za jego życia.

Antoine Lavoisier

Uczony ten dał początek nowożytnej chemii. Żył w latach 1743-1794. Jego zasługą jest wyjaśnienie udziału tlenu w procesie spalania; stworzenie koncepcji pierwiastka chemicznego; opracowanie prawa, które opisuje zachowanie materii podczas reakcji chemicznych. Wreszcie w 1778 r. badacz ten dokonał odkrycia tlenu. Kiedy wybuchła rewolucja francuska Lavoisier z początku opowiedział się po jej stronie, ale później zmienił stanowisko, za co spotkało go aresztowanie i śmierć przez ścięcie 8.V.1794 r. W badaniach Lavoisier'a możemy dostrzec odzwierciedlenie rewolucji w codziennym i intelektualnym życiu ówczesnych.

Johannes Kepler

Działalność naukowa tego badacza obejmowała dziedzinę astronomii. Żył w latach 1571-1630. Odkrył on, że ruch planet odbywa się według pewnych praw i był najważniejszym uczonym w tej dziedzinie w najlepszym okresie jej rozwoju, który przypadł na początek XVII w. Jego badania i obserwacje przyczyniły się do technicznego przełomu, w konsekwencji, którego narodziła się nowa matematyczno-fizyczna gałąź wiedzy, czyli mechanika nieba. Johannes Kepler odrzucił błędne i stare hipotezy. Poświęcił swą aktywność naukową na budowanie matematycznego opisu wszechświata. Kepler tak opisywał Układ Słoneczny: "Z głębi duszy poświadczam, że jest prawdziwy i kontempluję jego piękno z niewiarygodną namiętną rozkoszą".

William Herschel

Dla rozwoju astronomii zasłużył się również William Herschel, żyjący w latach 1738-1822 badacz. Prowadził on obserwacje nieba i sporządzał na ich podstawie katalogi, odznaczające się dużą dokładnością i precyzją. Można ją porównać z pracą hrabiego de Buffon, który prowadził badania nad zwierzętami i roślinami. Uczony posługiwał się największymi ówczesnymi teleskopami, które zresztą sam skonstruował. Przy ich użyciu prowadził obserwacje nieba. Stworzył astronomię gwiazdową. Sporządził katalogi planet i gwiazd. Dokonał odkrycia Uranu oraz jego dwóch księżyców. Prowadził też badania nad księżycami Saturna. Jako pierwszy wyraził pogląd, iż Układ Słoneczny jest częścią Galaktyki. Galaktykę opisywał on jako wirujący dysk. William Herschel pierwszym nowożytnym astronomem.

Edward Jenner

Badacz ten wynalazł szczepienia ochronne przeciwko ospie. Żył w latach 1749-1823. Poczynił on obserwacje, na podstawie, których doszedł do wniosku, że ci, którzy wcześniej przeszli ospę krowiankę, są odporni na prawdziwą ospę. Doszedł do tego spostrzeżenia obserwując kobiety dojące krowy. Kierując się tymi obserwacjami w 1796 r. zaszczepił chłopcu w wieku 8 lat wirusa krowiej ospy, a kiedy przeszedł on tę chorobę, wszczepił mu wirus prawdziwej ospy. Chłopiec jednak okazał się odporny na tę ostatnią chorobę. Dzięki temu doświadczeniu Jenner udowodnił, że by uodpornić człowieka na ospę wystarczy zaszczepić krowią ospę. Dzięki odkryciu Jennera pojawiła się jedna z najbardziej skutecznych szczepionek.

Albrecht von Haller

Uczony ten był jedną z ważniejszych postaci w XVIII-wiecznej medycynie. Żył w latach 1708-1777. Jemu zawdzięczamy takie pojęcia jak "wrażliwość" oraz "pobudliwość". Dlatego jest on często traktowany jako prekursor neurologii. Napisał wiele prac (osiem tomów) z zakresu anatomiifizjologii. W pracach tych zawarł opis naukowy wszystkich organów ludzkiego ciała. Udowodnił on, że poszczególne mięśnie i włókna nerwowe spełniają konkretne funkcje. Wykazał ponadto, iż funkcjonowanie poszczególnych części ludzkiego ciała jest ściśle uzależnione od pobudzenia tych organów. Był on także przekonany, że konsekwencją działania sił chemicznych i mechanicznych są skurcze mięśni. Rok przed śmiercią uczony wydał drukiem medyczną bibliografię, która zawierała 52 tys. tytułów.

Hrabia de Buffon

Badacz ten, żyjący w latach 1707-1788 zajmował się geologią, biologiąkosmogonią. Jego największym dziełem była "Histoire naturelle" (Historia naturalna). Jej pierwszy tom został wydany w 1748 r., przez czterdzieści lat pojawiły się kolejne 43 tomy; wreszcie ostatnie osiem tomów opublikowano po śmierci Buffona. Uczony wnikliwie zanalizował wielkie zagadnienia, którymi zajmowała się historia naturalna. Ustosunkował się bardzo krytycznie do tradycyjnych sądów na różne problemy, wliczając tu wiek kosmosu i ewolucję gatunków zwierząt. Jego zasługą jest definicja gatunku, który określił jako "grupę, która rozmnaża się we własnym kręgu". Uznał, że Ziemia ma 75 tys. lat, natomiast potem zmienił zdanie i wiek ten podniósł do 3 mln lat. Był twórcą teorii kosmologicznej, zgodnie, z którą pierwotnym stanem Ziemi był stan gazowy, a dopiero z czasem Ziemia wykrystalizowała się i przyjęła swą współczesną postać. Zanim jeszcze doszło do ukształtowania się kontynentów na Ziemi pojawiły się pierwsze zwierzęta (dowodem na to miały być skamieliny).

Jean Baptiste Lamarck

Uczony ten, żyjący w latach 1744-1829, również zajmował się biologią i zagadnieniem powstania oraz ewolucji gatunków. Sprzeciwił się koncepcji głoszącej niezmienność gatunków. Jego ocena bardzo pozytywnie wpłynęła na dalsze losy teorii ewolucji. Badacz ten dokonał klasyfikacji różnych gatunków bezkręgowców, którym nadał nazwy oraz sporządził do nich dokładne opisy. Był przekonany, że gatunki cechują się wielką zmiennością, w przeciwieństwie do wyraźnej jedności wszystkich organizmów żywych. Jego pogląd był więc wcześniejszy niż teoria Darwina. Uznał bowiem, że proces ewolucji trwał bardzo długi okres czasu, natomiast poczucie pewnej stabilizacji wynika z faktu, że przemiany w tym zakresie zachodzą bardzo powoli. Lamarck uznał, że w ewolucji zwierząt rolę odgrywają cztery podstawowe zasady, które jednocześnie ilustrują XVIII-wieczne przekonanie, iż gatunki zmierzają ku doskonałości. Jego zdaniem można dostrzec związek pomiędzy znaczeniem danego organu i korzystaniem bądź nie korzystaniem z tego organu. Do tych poglądów należy dodać także i ten, według którego zwierzęta dziedziczą wszelkie strukturalne zmiany, które zachodzą w ich organizmach. Istotną rolę w ewolucji Lamarck przypisywał pożądaniu.

Karol Linneusz

Ten szwedzki botaniklekarz, żyjący w latach 1707-1778, dał początek badaniom, dzięki którym powstała logiczna taksonomia świata przyrodniczego. Badania te przypadły na połowę epoki Oświecenia. Rośliny i zwierzęta do dnia dzisiejszego nazywane są w oparciu o nomenklaturę binominalną, której autorem był Linneusz. Nazwa w tej nomenklaturze zależna była od gatunku i rodzaju roślin i zwierząt. Dla przykładu puma otrzymała nazwę Felis concolor, natomiast kot domowy nazwę Felis domesticus, a z kolei lew - Felis Leo. Pewną osobliwością prac Linneusza jest używanie przez tego badacza metafor o charakterze seksualnym. Wyrazem tego była jego praca, którą przedstawił Celsjuszowi, swemu opiekunowi, a która nosiła tytuł "Wstępne uwagi o małżeństwie roślin". W pracy tej Linneusz przedstawił słupek jako pannę młodą, a pręcik kwiatu jako pana młodego. Jednak największy rozgłos i miejsce w nauce przyniosła mu systematyka organizmów. Do jego najważniejszych dzieł trzeba zaliczyć "Species planetarium" oraz "Systema planetarium".

Do innych ważnych osiągnięć naukowych Oświecenia należało stworzenie rachunku różniczkowego oraz rachunku całkowego przez Izaaka Newtona. Równocześnie i niezależnie odkrycia tego dokonał G.W. Leibniz. Rachunek ten ma ogromne znaczenie w obliczeniach matematycznych w dziedzinie techniki i fizyki. Benjamin Franklin wsławił się wynalezieniem piorunochronu, co zwiększyło bezpieczeństwo ówczesnych ludzi i miało duży wpływ na mentalność społeczną. Latem 1752 r. zainstalowano pierwsze takie piorunochrony skonstruowane przez Benjamina Franklina. Jesienią wynalazca zaopatrzył w piorunochron również swój dom. W Londynie pierwsze takie urządzenie pojawiło się u W. Watsona w roku 1762. Polska za sprawą króla Stanisława Augusta mogła poszczycić się piorunochronami (nosiły one wtedy nazwę "konduktorów"), ponieważ zaopatrzono w nie Zamek Królewski w Warszawie.

Pewne postępy należy odnotować w medycynie sądowej. 1663 r. przyniósł odkrycie tzw. "próby płucnej". Stało się to za sprawą badań Bartholina. Jego badania zostały naukowo opracowane przez innego badacza - Schwammerdamma. Dzięki tej "próbie" możliwe stało się określenie powietrzności płuc u oddychających noworodków. Odkrycie to zostało pierwszy raz wykorzystane w celach sądowych w roku 1682 przez Schreyera. Pod koniec XVII w. i z początkiem XVIII w. rozpoczęto wprowadzanie obowiązku przeprowadzania sekcji zwłok, którą uznano na konieczną dla prowadzenia postępowania sądowego w śmiertelnych przypadkach. W 1716 r. car rosyjski Piotr I Wielki wprowadził ustawę, która w artykule 154 postanawiała, że "należy niewątpliwie wiedzieć, czy śmierć nastąpiła od bicia". Ażeby to stwierdzić zobowiązał zaprzysiężonych lekarzy do "oględzin i rozcięcia zwłok". Dynamiczny postęp w medycynie, a szczególnie w anatomii patologicznej okazał się bardzo istotny. Na postępie w tych dziedzinach oraz na rozwoju chemii i fizyki skorzystała zwłaszcza medycyna sądowa. W XIX w. znacznie udoskonaliła ona swoje metody.

Okres Oświecenia odcisnął bardzo duże piętno na współczesnej nauce i obecnym stanie wiedzy. Bez odkryć dokonanych w tym okresie i bez wynalazków wówczas stworzonych dzisiejsza nauka nie miałaby takiego kształtu, jaki posiada. Postęp naukowy w epoce Oświecenia wpłynął znacząco na warunki życia oraz liczebność społeczeństw, a także zmienił wiele drobnych codziennych spraw ówczesnych ludzi. W XIX w. postęp naukowy w dziedzinie medycyny, matematyki oraz przyrody nabrał jeszcze szybszego tempa.