Fundusz inwestycyjny

Fundusz inwestycyjny to instytucja zbiorowego inwestowania, która lokuje powierzone mu przez nas środki w różne instrumenty dostępne na rynku finansowym. W zależności od typu funduszu, większa część środków może być inwestowana w akcje lub w papiery dłużne, czyli np. obligacje i bony skarbowe.

W Polsce jedynymi podmiotami uprawnionymi do zarządzania funduszami (czyli inwestowania powierzonych mu przez nas środków) są wyłącznie Towarzystwa Funduszy Inwestycyjnych. Są to spółki akcyjne, a ich właścicielami są z reguły duże, renomowane instytucje finansowe, jak banki, firmy ubezpieczeniowe czy zagraniczne podmioty specjalizujące się w zarządzaniu inwestycjami.Pieniądze wpłacane przez nas do funduszu przeliczane są na tzw. jednostki uczestnictwa. Stanowią one tytuł prawny do uczestnictwa w dochodach wypracowywanych przez fundusz.Wycena jednostek dokonywana jest codziennie na podstawie bieżących notowań instrumentów finansowych wchodzących w skład portfela funduszu. Wyceny te można znaleźć w prasie, na stronach internetowych funduszy lub też w specjalistycznych serwisach.

Wyróżnia się kilka typów funduszy inwestycyjnych:

Fundusze otwarte

Są najbardziej popularnym typem funduszy inwestycyjnych w Polsce, zarówno pod względem liczebności jak i wartości zgromadzonych aktyw ów. Mogą one zbywać nieograniczoną liczbę jednostek uczestnictwa i są zobowiązane do ich odkupienia na każde żądanie uczestnika. Oznacza to znacznie większą płynność lokat w fundusze otwarte niż w fundusze zamknięte, a także konieczność inwestowania przez fundusze w lokaty, które może szybko zamieni¢ na gotówkę. Natychmiastowa zapłata wymaga utrzymywanie pewnej rezerwy, która nie może brać efektywnego udziału w inwestowaniu.

  Specjalne otwarte fundusze inwestycyjne

Statut specjalistycznego funduszu inwestycyjnego otwartego może ograniczyć krąg uczestników oraz wprowadzić dodatkowe warunki, w szczególności dotyczące terminu

odkupienia jednostek uczestnictwa. Płynność środków lokowanych w tego typu fundusze jest więc zmniejszona w stosunku do funduszy otwartych. Jednocześnie fundusz ma szerszy wachlarz możliwości inwestycyjnych.

Fundusze zamknięte

Emitują certyfikaty depozytowe, które są przedmiotem obrotu giełdowego i nie podlegają odkupieniu przez fundusz; polityka inwestycyjna prowadzona przez te fundusze jest bardziej ryzykowana i swobodniejsza niż w przypadku funduszy otwartych; możliwe jest na przykład inwestowanie dodatkowo w udziały w spółkach z ograniczoną odpowiedzialnością, waluty, transakcje terminowe oraz prawa pochodne od praw majątkowych będących przedmiotem lokat

Specjalistyczne fundusze inwestycyjne zamknięte

Posiadacz certyfikatu ma prawo do udziału w zgromadzeniu inwestorów. Fundusz ma prawo do emisji certyfikatów imiennych oraz uprzywilejowanych w zakresie prawa głosu na zgromadzeniu inwestorów. Nie istnieje wymóg prawny wprowadzenia certyfikatu funduszu do publicznego obrotu. Katalog lokat jest szerszy niż w funduszu zamkniętym. Wyższe są także limity koncentracji aktywów. Ponadto fundusz może zaciąga¢ kredyty i pożyczki bankowe, których wartość może wynosić do 75% wartości aktywów netto funduszu.

Mieszane fundusze inwestycyjne

Fundusze mieszane można traktować jako formę pośrednią między funduszem otwartym a funduszem zamkniętym. Ich celem jest zachowanie kapitału. Inwestują w akcje i obligacje. Są to fundusze stabilniejsze, wahania ich wartości są mniejsze.

Ze względu na kryterium dokonywanych lokat fundusze można podzielić na:

1. fundusze akcyjne - inwestowanie w akcje, może by¢ mniej lub bardziej agresywne,

z czym związana jest także oczekiwana stopa zwrotu,

2. fundusze zrównoważone (hybrydowe) inwestują zarówno w akcje, jak i instrumenty

dłużne - udział akcji w portfelu lokat z przedziału od 40% do 60%,

3. fundusze obligacji  inwestowanie w papiery wartościowe o stałym dochodzie, takie

jak bony i obligacje skarbowe, oraz instrumenty dłużne emitowane przez przedsiębiorstwa i władze samorządowe,

4. fundusze rynku pieniężnego  inwestowanie w bony skarbowe oraz krótkoterminowe

papiery dłużne.

Ryzyko inwestowania

Każdy fundusz stosuje określoną przez siebie strategię inwestowania. W związku z tym to, jak dużo można zarobić, a także stracić, oraz jak wysokie jest ryzyko, zależy od wyboru funduszu.

W statucie każdego funduszu opisana jest jego polityka inwestycyjna, która określa, w co fundusz będzie inwestował powierzony mu kapitał. Przy podejmowaniu decyzji, w jaki fundusz zainwestować, należy koniecznie zapoznać się między innymi z: owym dokumentem opisującym politykę oraz ekonomiczna analizą danego towarzystwa.

Fundusze inwestycyjne pobierają od uczestników opłaty manipulacyjne (prowizyjne) od składki (zazwyczaj przy zakupie jednostki, rzadziej przy umorzeniu) oraz opłaty od aktywów - naliczane corocznie.

Prowizja. Działające w Polsce fundusze inwestycyjne pobierają zazwyczaj prowizję z góry, to jest przy zakupie jednostek uczestnictwa. Niektóre dzielą opłatę (część jest pobierana z góry, część przy wykupie), jeszcze inne naliczają opłatę dopiero w chwili umorzenia jednostki.

Wysokość prowizji jest zazwyczaj uzależniona od wysokości wpłaty, w materiałach informacyjnych i różnego typu zestawieniach podawana jest zwyczajowo wartość maksymalna. Najwyższa prowizja jest zwykle pobierana od najmniejszych wartościowo wpłat (sięga ona wówczas nawet 5 - 5,5 proc.), im wyższa wpłata, tym stawka procentowa jest zwykle niższa.Opłata od aktywów. Jest to opłata, pobierana przez fundusz w zamian za zarządzanie powierzonymi pieniędzmi. Jej wysokość waha się zazwyczaj w granicach 2-4 proc. wartości powierzonych środków (koszty limitowane).Do tego dochodzą jeszcze koszty nielimitowane - jak na przykład podatki czy opłaty transakcyjne - prowizje przy dokonywaniu operacji na rynku (te koszty fundusz musi ponosić z racji prowadzonej działalności).

Podsumowanie

Fundusze inwestycyjnie w Polsce stają się coraz bardziej popularne. Jest to spowodowane większą świadomością polaków o możliwości zysku na owych funduszach-zysku większego od kont osobistych(oprocentowanych na 0,1%); lokat bankowych(maksymalnie oprocentowanych na 4-5%)- gdyż fundusz inwestycyjny niesie ze sobą zysk rzędu 5-6%.  Inwestując swoje pieniądze w odpowiednie fundusze można osiągnąć zysk kilkukrotnie większy od lokat bankowych, oczywiście trzeba liczyć się z ryzykiem-jednakże inwestowanie w długich okresach ryzyko te minimalizuje.

Bibliografia:

1. WWW.money.pl/poradnik_finansowy

2. http://www.max-profit.com.pl/inwestycje/abcfunduszy.php

3. http://mojefinanse.interia.pl/

4. Fundusze inwestycyjne w praktyce-Edyta Duda-Piechaczek