POLITYKA OŚWIATOWA.

W chwili utworzenia Królestwa Polskiego w 1815 roku jego suwerenność i pozorna niezależność, opierała się miedzy innymi na próbie usprawnienia, a nierzadko odbudowie polskiego systemu szkolnictwa. Sprawą tą zajął się przede wszystkim energiczny i sprawny minister Stanisław Kostka Potocki. Jego działania były skierowane w pierwszej kolejności na: 1. rozbudowę sieci szkół elementarnych, niedzielnych i świeckich, gimnazjów, szkół średnich i półwyższych szkół zawodowych; 2. unowocześnienie metod nauczania; 3. reorganizację systemy szkolnictwa wyższego. W 1816 roku powołano do życia w Warszawie składający się z 5 wydziałów Uniwersytet Aleksandryjski. W przeciągu kilkunastu lat - od 1819 roku do 1826 roku - liczba jego studentów wzrosła z 400 do 714 osób. Poza tym już w 1821 utworzono konserwatorium muzyczne, które 5 lat później przyjęło nazwę Szkoły Głównej Muzyki. Mimo wielu zabiegów dokonywanych przez ministra Potockiego, został on w 1820 roku, w wyniku nacisku katolickich biskupów, odwołany z dotychczas zajmowanego stanowiska. Decyzja ta okazała się fatalna w skutkach, gdyż tym samym zablokowano dalszy rozwój i modernizację systemu szkolnictwa na terenach Królestwa Polskiego. Stanisław Kostka Potocki został usunięty pod pretekstem wydania przez niego broszury "Podróż do Ciemnogrodu", w którym piętnował klerykalizm i zacofania duchowieństwa. Następcą Stanisława Kostki Potockiego został dość oportunistyczny i zachowawczy w swych poglądach Stanisław Grabowski. Za jego czasów szkolnictwo polskie charakteryzowało się spadkiem liczby szkół i uczniów oraz wzrostem wpływów kościoła katolickiego na ówczesne programy nauczania - w duchu konserwatyzmu i sprzeciwu dla nowoczesności oraz liberalizmu.

POLITYKA GOSPODARCZA.

Nieco inaczej wygląd rozwój gospodarczy Królestwa Polskiego. Mimo, iż modernizacja w tej dziedzinie przyniosła wiele pozytywnych i trwalszych zmian, to jednak odebranie Królestwu po nieudanym powstaniu listopadowym w 1831 roku znacznej części uprawnień, doprowadziło do zaprzepaszczenia większych szans rozwojowych. W 1825 roku zostało założone Towarzystwo Kredytowe Ziemskie. Była to organizacja rządowa, która na dość korzystnych warunkach udzielał kredytu dla ziemiaństwa. Sposób kredytowania i warunki rozwoju zmuszały ziemiaństwo do zastosowania pewnych nowocześniejszych metod produkcji i przyniosły w rezultacie pozytywne modernizacje w dziedzinie rolnictwa. Dużą rolę w rozwoju gospodarczym Królestwa Polskiego odegrał, piastujący od 1821 roku funkcję ministra skarbu, książę Ksawery Drucki-Lubecki. Jego polityka ekonomiczna doprowadziła do uzdrowienia finansów publicznych oraz zrównoważenia budżetu. Kolejną zasługą było doprowadzenie do popisania korzystnego dla Królestwa Polskiego układu celnego z Prusami. Ponadto opracowany przez niego program oszczędnościowy, głównie w administracji. Książę Drucki-Lubecki nakazał także ściągnięcie wszystkich zaległych podatków. Ci, którzy mieli jakieś długi z tego tytułu musieli je wszystkie natychmiast spłacić. Kolejnym wielkim sukcesem było utworzenie w 1826 roku Banku Polskiego. Instytucja ta stała na straży niezależności ekonomicznej państwa. Popierała także przedsięwzięcia rządowe zarówno w górnictwie i w przemyśle, brała udział w operacjach finansowych i w handlu międzynarodowym.

Sprawa uregulowania i uporządkowania pieniędzy w Królestwie Polskim, doprowadziła także do wielu inwestycji, które stały się możliwe do realizacji, głównie dzięki zaprowadzeniu porządków w dziedzinie czysto finansowej. Zbudowano Kanał Augustowski i szosy. Podjęta na dość szeroka skalę urbanizacja doprowadziła do wzrostu zapotrzebowania na artykuły konsumpcyjne.

Trzy główne okręgi przemysłowe Królestwa Polskie: okręg łódzki, dąbrowski i staropolski, korzystały z wielu przywilejów oraz otrzymały sporo rządowych pieniędzy na swój rozwój. W okręgu łódzkim wiele korzyści przyniosły działania Rajmunda Rembelińskiego, dzięki któremu na obszar ten przybyło wielu osadników - tkaczy i płócienników z Wielkopolski, jak też z Niemiec i Czech. Rozwijało się także Zagłębie Dąbrowskie, gdzie dużo pieniędzy zainwestowano w górnictwo ołowiu, cynku i węgla kamiennego.

Rządowe inwestycje w trzech wyżej wymienionych okręgach przemysłowych, były możliwe gównie za sprawą zreorganizowanego systemu podatkowego. Jego negatywnym odcieniem było to, iż system ten uderzał najbardziej w rolnictwo. To właśnie na rolników, stanowiący prawie 75% ogółu zatrudnionych, nałożono olbrzymie podatki. Ich ściąganiem zajmowali się dość nieprzyjemni i bezwzględni w swych metodach poborcy podatkowi. Ponadto sama wieś nie stała się wówczas rynkiem zbytu dla ówczesnych produktów przemysłowych.

Polityka księcia Druckiego-Lubeckiego w dziedzinie gospodarczej Królestwa Polskiego, mimo pewnych negatywnych aspektów, doprowadziła w rezultacie do modernizacji i pewnej europeizacji kraju.