Spis treści:

Najgorętsze kraje świata

Najwyższą w historii pomiarów temperaturę przy gruncie zanotowano na Pustyni Lut w Iranie. Było to 70,7 st. Celsjusza. Najwyższa temperatura powietrza - 56,7 st. Celsjusza — wystąpiła w natomiast kalifornijskiej Dolinie Śmierci. Są to jednak dane jedynie z miejsc, w których znajdują się punkty pomiarowe, co oznacza, że na Ziemi mogą być miejsca, w których bywało jeszcze goręcej.  

Rekordowe temperatury nie padają codziennie, jednak są kraje, w których przez większą część roku panują upały, a temperatura często przekracza 40, a niekiedy nawet 50 st. Celsjusza. Żyjący tam ludzie są bardziej odporni na skwar, a także doskonale znają sposoby, które pozwalają im go przetrwać.  

75322011_m
Zabriskie Point - punkt widokowy w Dolinie Śmierci /123RF/PICSEL


Wśród krajów, w których jest najgoręcej, wyróżnia przede wszystkim te, które znajdują się w pustynnych miejscach strefy klimatów zwrotnikowych oraz kraje strefy równikowej. Zalicza się do nich m.in.: Iran, Katar, Botswanę, Zjednoczone Emiraty Arabskie, Chiny, Bahrajn, Australię, Indie, Malezję, Jamajkę, Etiopię, Indonezję, Tunezję, Mali, Libię i Stany Zjednoczone. Jak radzą sobie podczas upałów ich mieszkańcy?

Przeczytaj również: Casu marzu. "Żywy" ser tylko dla smakoszy o mocnych żołądkach

Bliskowschodni sposób na upały

Choć najczęściej w czasie upałów pijemy zimne napoje lub jemy lody i nawet nie myślimy o tym, by raczyć się herbatą, to okazuje się, że właśnie ona może schłodzić nas lepiej niż lodowate płyny. W krajach Bliskiego Wschodu, gdzie najczęściej jest bardzo gorąco i sucho, ludzie piją dużo gorącej herbaty po to, by podczas upałów poczuć termiczną ulgę.  

50033983_m
Turecka herbata jest najlepsza na upały /123RF/PICSEL


Dlaczego gorący napój chłodzi lepiej niż zimny? Gdy wypijamy ciepły płyn, nasz organizm zaczyna się pocić. Parujący z naszego ciała pot chłodzi je, dzięki czemu czujemy się lepiej. Trzeba jednak pamiętać, że działa to najlepiej, gdy pot może swobodnie parować z naszej skóry, czyli w miejscach o niskiej wilgotności oraz wówczas, gdy jego krople nie wnikają w przylegające do ciała ubranie.

Zwalczaj ogień ogniem – skwar na Dalekim Wschodzie

W Korei krąży pewne dotyczące upałów powiedzenie: „Zwalczaj ogień ogniem”. Mieszkańcy tego kraju traktują je bardzo poważnie, jedząc podczas spiekoty gorącą zupę o nazwie Samgyetang. Jej głównymi składnikami, prócz kurczęcia, są żeń-szeń i czosnek, które zwiększają przepływ krwi w organizmie, co zwiększa także chłodzenie. Oprócz tego mechanizm działania Samgyetang jest podobny do tego, związanego z herbatą. Koreańczycy wierzą, że spożycie gorącej zupy w upalny dzień pozwala zharmonizować się wewnętrznie z otoczeniem.

116881570_m
W Korei podczas gorących dni jada się zupę /123RF/PICSEL

 

Przeczytaj również: Czy MSG to faktycznie trucizna? Fakty i mity o popularnym wzmacniaczu smaku

Sposób na upały z tropików

Zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego w krajach tropikalnych rośnie tak wiele cytrusów? Są to najlepsze produkty do spożywania w czasie upałów — zawierają dużo wody, orzeźwiają, uzupełniają sole mineralne i elektrolity, które tracimy podczas intensywnego pocenia się. Ich kwaśny smak sprawia, że wydzielamy więcej śliny, co pozwala nam uniknąć suchości w ustach, która często pojawia się podczas gorących dni. W upały warto jeść też warzywa (szczególnie te bogate w wodę) i ogólnie lekkostrawne potrawy, ponieważ dzięki nim organizm nie będzie musiał wkładać dodatkowej energii w długie trawienie, a zatem będzie się mniej nagrzewał.

52315233_m
Podczas upałów warto jeść owoce - uzupełnią wodę i składniki odżywcze /123RF/PICSEL

 

Indie, Meksyk, Chiny zwalczają skwar przyprawami

Nie dziwi fakt, że wśród krajów z najostrzejszą kuchnią na świecie znajdują się jedne z najcieplejszych krajów na Ziemi – Indie, Chiny, Jamajka i Meksyk. Ostre przyprawy zawierają właściwości antybakteryjne, dzięki którym jedzenie podczas wysokich temperatur tak szybko się nie psuje, a także kapsaicynę, czyli substancję odpowiadającą za ostry smak. To właśnie ona ma działanie napotne, dzięki czemu schładza nasz organizm i reguluje jego temperaturę.  

128282029_m
Ostro przyprawione jedzenie pomoże się schłodzić /123RF/PICSEL


Pochodzące z okolic Morza Śródziemnego przyprawy, takie jak majeranek, czy często używana na Bliskim i Dalekim Wschodzie kolendra, również pobudzają gruczoły potowe, zatem warto dodać je do potraw, gdy jest gorąco. Chłodzić mogą także napary z ziół, szczególnie mięty, która zawiera mentol, dodatkowo wzmagający uczucie chłodu.

Przeczytaj również: Sinice – niebezpieczne wykwity, które mogą nam zepsuć wakacje

Tak radzą sobie z upałami Beduini

Ten sposób na upały również może nas zaskoczyć, ponieważ w Polsce podczas spiekoty najczęściej zakładamy ubrania z jak najmniejszą ilością materiału — koszulki na szelkach, krótkie spodenki, spódnice i sukienki. Jest to jednak podstawowy błąd.

Na pewno kojarzysz z podróży lub filmów wygląd żyjących na pustyniach Beduinów, którzy przemierzając na wielbłądach wielkie piaski, zawsze są przykryci od stóp do głów, często nawet włącznie z twarzą. Taki sposób ubrania pozwala im przetrwać na pustyni, ponieważ osłaniający ich skórę przed promieniami słonecznymi materiał sprawia, że jest im chłodniej, niż byłoby w skąpych strojach. Dodatkowo ich ubrania zawsze są przewiewne i wykonane z naturalnych materiałów, dzięki czemu, mimo tego, iż zakrywają całe ciało, nie jest w nich gorąco.  

137877580_m
Strój arabskich szejków może być dla nas wskazówką, jak ubierać się w upały /123RF/PICSEL


Znaczenie ma też kolor. Arabscy szejkowie najczęściej noszą białe, wykonane z cienkiej bawełny kandury. Biały odbija światło, zatem sprawia, że nie nagrzewamy się tak bardzo, jak w ciemnych strojach, które je przyciągają. W trakcie upałów najlepiej skorzystać więc z doświadczenia Arabów i postawić na jasne, zakrywające ciało i wykonane z odpowiednich materiałów ubrania.

Meksykańskie sombrero 

Zastanawialiście się kiedyś, dlaczego meksykańskie sombrero ma takie duże rondo? Już sama jego nazwa pochodzi od słowa sombra, oznaczającego cień. Takie jest też główne zastosowanie tego kapelusza — podczas upalnych dni ma chronić przed słońcem głowę, ale i rzucać cień na resztę ciała. Z nakryciami głowy nie rozstają się również mieszkańcy innych najcieplejszych krajów świata, nie tylko ze względów religijnych: Arabowie noszą kefije oraz hidżaby, Hindusi i Afrykanie — turbany, a mieszkańcy Dalekiego Wschodu — stożkowe kapelusze.

89596309_m
Mieszkańcy ciepłych krajów wiedzą, jak ważne jest nakrycie głowy /123RF/PICSEL

 

Przeczytaj również: "Mała Chorwacja". Oto historia polskiego kamieniołomu, który ściąga tłumy

Egipski sposób na upalne noce

W upalne noce trudno jest zasnąć: kołdra zatrzymuje ciepło, zatem jest nam pod nią gorąco i oblewają nas poty. Egipcjanie mają na to świetny sposób — sypiają oni pod wilgotnym prześcieradłem lub ręcznikiem. Jeśli jednak taka zmiana wydaje ci się zbyt drastyczna, możesz zamiast kołdry spać pod suchym prześcieradłem lub powiesić w oknie wilgotny ręcznik — wówczas wpadające do wnętrza pokoju powietrze, nim dotrze do ciebie, stanie się wilgotniejsze i chłodniejsze.

Hiszpańska sjesta 

Sjesta to poobiednia drzemka, która przypada na najbardziej upalne godziny dnia i jest praktykowana w Hiszpanii, we Włoszech, w Grecji, na Malcie, w Chorwacji oraz w Argentynie, Brazylii i Meksyku. Podtrzymywanie od wielu lat tradycji sjesty jest oczywiście podyktowane panującym w tych krajach gorącym klimatem. Podczas jej trwania, miasta zamierają, a ich mieszkańcy udają się na kilkugodzinną drzemkę lub odpoczynek. Jest to oczywiście rewelacyjny sposób na upały, ponieważ w czasie najgorętszych godzin dnia, najlepiej nie przebywać na słońcu. Warto natomiast wówczas odpoczywać, ponieważ wysiłek sprawia, że jest nam jeszcze goręcej.

Przeczytaj również: Przerażające legendy z polskich szlaków. Co zwiastuje nieszczęście?

Małe okna w ciepłych krajach

Na pewno zauważyłeś, że w wielu gorących miejscach na Ziemi w domach buduje się małe okna, a większość śródziemnomorskich budowli jest wyposażona w okiennice. W Polsce nie praktykuje się ani jednej, ani drugiej rzeczy, jednak płynąca z nich wiedza może przysłużyć się także nam. Im większe i bardziej odsłonięte okno, tym mamy w domu więcej słońca, co przez większość roku w krajach z klimatem takim, jak w u nas, bardzo się przydaje. W upały jednak warto zrobić wszystko, by do wnętrza domu wpadało jak najmniej światła i gorącego powietrza, które mieszając się z zimniejszym z wnętrza domu, podnosi w nim temperaturę. Podczas gorących dni warto więc zamknąć okna oraz pozasłaniać rolety lub żaluzje, by dom jak najmniej się nagrzewał i dzięki temu mógł być dla nas odpowiednim schronieniem.

132534311_m
W ciepłych miejscach często buduje się małe okna w domach, bo do środka nie dostawało się ciepło i słońce /123/RF

 

Australijskie białe dachy

W niektórych miejscach Australii, ze względu na wysokie temperatury, budowanie domów z ciemnymi dachami już jest albo niebawem będzie zakazane. Władze miasta Wilton pod Sidney zarządziły natomiast, że dachy budynków mieszkalnych mają być białe, a obok nich musi znajdować się co najmniej jedno drzewo. W ten sposób chcą zapobiegać nagrzewaniu się miast, bo jak wiadomo, to właśnie w zabetonowanych metropoliach z małym procentem zieleni, jest najgoręcej.  

55434131_m
Białe dachy w Australii zaczynają stawać się obowiązkowe /123RF/PICSEL


W Polsce nie praktykuje się malowania dachów na biało, a w miastach często nie dba się o zachowanie odpowiedniej ilości terenów zielonych. Dokonanie w tym względzie zmian łączy się z długim i trudnym procesem, jednak dziś każdy z nas może pamiętać o tym, że to właśnie zieleń przynosi ukojenie w upalne dni. Co prawda, w trakcie spiekoty najlepiej przebywać w budynku, jednak jeśli w naszym domu jest zbyt duszno i gorąco, warto wybrać się do miejsc pełnych drzew, zieleni i wody – tam będzie najchłodniej.

oprac. Joanna Cwynar


Rozwiąż nasze quizy:

QUIZ ortograficzny. Czy wiesz, jak zapisać te rzadko używane wyrazy?

Bardzo trudny QUIZ z wiedzy ogólnej. Nieliczni zdobywają 100 proc.

QUIZ: Byłeś uczniem w PRL? Z łatwością odpowiesz na te pytania, choć przy 9. może być różnie