Maciej Boryna jest głównym bohaterem powieści "Chłopi" Władysława Reymonta. Na początku utworu jest 58-letnim wdowcem, który ma czwórkę dzieci. Jako gospodarz cieszy się największym poważaniem we wsi, jest traktowany jako przywódca mieszkańców Lipiec. W powieści Boryna jest przedstawiony w trzech rolach: gospodarza, ojca i męża.

Boryna-gospodarz jest postacią pozytywną. Przede wszystkim troszczy się o swoje gospodarstwo, choć bywa też zbyt surowy - np. dla Witka, którego czasem bije. Ziemia jest dla niego największą wartością. Jako najbogatszy we wsi, ale też mądry i stanowczy cieszy się poważaniem i szacunkiem mieszkańców Lipiec. Jest sprawiedliwym pracodawcą - za dobrze wykonaną pracę płaci uczciwie. Jednak biednych ludzi traktuje z wyższością, czasami dba tylko o własny interes. Ciągle sam troszczy się o gospodarstwo, którego nie chce oddać Antkowi.

Jako mąż nie sprawuje się najlepiej. Jego żoną zostaje dużo młodsza Jagna. Na ślub decyduje się przede wszystkim dlatego, że jest zainteresowany ziemią należącą do Paczesiów, uczucie do Jagny odgrywa drugorzędną rolę. Co prawda małżonka podoba mu się, ale może to być spełnienie zachcianki starszego mężczyzny. Boryna nawet nie stara się zrozumieć potrzeb młodej dziewczyny, odnosi się do niej jak do dziecka. Związek z Jagną jest przyczyną rodzinnych waśni i sprowadza na Borynę same problemy. Ale winą może obarczyć jedynie siebie - jako doświadczony mężczyzna powinien się wykazać większą statecznością i umiejętnością przewidywania.

Boryna jest złym ojcem. Wykorzystuje dzieci - Antka i Józkę, nie odpłaca im się należycie za pracę. Stale kłóci się z synem. Nie chce oddać mu należnej części gospodarstwa. Sytuacja staje się bardziej napięta, gdy ojciec żeni się z Jagną, którą interesuje się także syn. Ponadto Boryna właśnie żonie przepisuje morgi najbardziej żyznej ziemi, które powinien dostać Antek. Trwające kłótnie kończą się wyrzuceniem syna z rodzinnego domu. Winny jest przede wszystkim ojciec - uparty i gwałtowny nie chce pojednać się z Antkiem. Zwrot w uczuciach następuje dopiero wtedy, gdy syn pomaga ojcu w sporze z drwalami. Boryna chce zapomnieć o sporach z przeszłości i ratować Antka z więzienia.

Postać Macieja Boryny zmienia się wraz rozwojem akcji powieści. Na początku poznajemy go jako surowego i władczego bogacza, który dba o własne interesy. Jest despotycznym gospodarzem. Nie chce zdecydować się na oddanie ziemi Antkowi. Nie dba o sprawy całej wsi, pogardza biedniejszymi mieszkańcami. Bez względu na konsekwencje żeni się z piękną Jagną. Jednak później jego wizerunek ulega zmianie. Godzi się z Hanką. Zmienia także sposób traktowania Jagny. Zostaje przywódcą wsi w sporze o las, w imieniu mieszkańców Lipiec bije się o sprawę wszystkich. Pojmuje też swój błąd wobec syna i chce mu pomóc.

Boryna nie do końca jest postacią pozytywną - ma wiele wad. Ale Reymont zaciera wszystkie błędy bohatera w symbolicznej scenie śmierci - Boryna zyskuje pozytywny i wyidealizowany wizerunek Chłopa-Piasta. Już schorowany i półprzytomny Boryna wychodzi na pole, ponieważ chce spełnić swoją powinność i wiosną zasiać zboże. Śmierć przychodzi właśnie na polu, Boryna oddaje się ziemi. Tym samy staje się chłopem uświęconym rolniczym obrzędem, który na końcu życia bierze ślub z Matką-Ziemią. Boryna jest symbolem przywiązania chłopa do roli, którą traktowano jako największą wartość. W tym momencie ocena Boryny jest pozytywna - mimo wielu wcześniejszych błędów w ostatnim, najważniejszym momencie zachowuje się odpowiednio. Ten obraz bratającego się z ziemią Boryny może też nawoływać Polaków, aby żyjąc w niewoli nade wszystko bronili ziemi-ojczyzny.