Ars poetica? - analiza i interpretacja
„Ars poetica?” Czesława Miłosza to wiersz stroficzny, zbudowany z dziewięciu czterowersowych strof, o nieregularnej liczbie sylab i bez stałego systemu rymów, co czyni go wierszem białym, z wyraźnym prozatorskim tokiem składni. Zdania są rozbudowane, często obejmują kilka wersów, co zbliża utwór do mowy potocznej lub eseju.
Utwór jest autotematycznym manifestem poetyckim. Podmiot liryczny mówi wprost o tym, jakiej poezji pragnie („formy bardziej pojemnej”), jaka powinna być relacja między poezją a prozą, intelektem a natchnieniem, artystą a czytelnikiem. Miłosz podkreśla, że poezja ma służyć porozumieniu i ocalaniu świata, a nie zabawie czy pisaniu wierszy „prosto z psychiatrycznej kliniki”. Pojawia się także motyw dajmoniona – tajemniczej siły dyktującej wiersz (pochodząca jeszcze ze starożytnej gracji), która niejako włada twórcą i przemawia przez niego w formie poezji.
Podmiot liryczny sprowadza poetę do roli narzędzia do tworzenia. Wspomina o pisaniu wierszy „rzadko i niechętnie, pod nieznośnym przymusem”. Twórca nie ma tu nic do powiedzenia i pozostaje mu poddać się sile wyższej (wspomnianego dajmonionowi) i mieć nadzieję, że władają niż dobre duchy, a nie złe moce.
