Rodzaje literackie są zbiorami zasad, według których buduje się dzieła literackie. Zasady te są wspólne dla utworów różnych epok. Zaczerpnięte zostały z poetyki antycznej, choć nie są jej w stu procentach wiernie.

 Rodzaje literackie - wyznaczniki klasyfikacji

By zdefiniować, do jakiej kategorii rodzaju literackiego należy dzieło, należy wziąć pod uwagę następujące czynniki:

- podmiot literacki, czyli zdefiniowanie, jaka osoba mówi w utworze (może to być narrator lub podmiot liryczny)

- budowę świata przedstawionego; jego kompozycję, układ i powiązanie składowych elementów utworu

- styl utworu, czyli kształt językowy wypowiedzi zależny od jej celu

Jakie są rodzaje literackie?

Wyróżniamy trzy rodzaje literackie:

- lirykę - świat przedstawiony wiąże się z ukazaniem wewnętrznych przeżyć, uczuć i refleksji. Monolog liryczny jest samodzielną wypowiedzią podmiotu lirycznego, który jest fikcyjną osobą mówiącą o swoich przeżyciach i doznaniach. Należą do niej gatunki takie jak oda, tren, hymn, elegia czy fraszka.

- epikę - na świat przedstawiony epiki składają się wszystkie zdarzenia i elementy rzeczywistości odnoszące się do bohaterów utworu. Osobą mówiącą jest narrator, który może przemawiać w 3. osobie, występując poza światem przedstawionym bądź w 1. osobie, stanowiąc część świata przedstawionego, będąc jednym z bohaterów. Do epiki zaliczamy prozę, czyli takie gatunki jak np. powieść, opowiadanie, baśń.

- dramat - świat przedstawiony dramatu tworzą bohaterowie, bez partii odautorskich, budując fabułę swoimi wypowiedziami i działaniami. Głównym składnikiem tego świata jest zatem akcja. Podstawową formą wypowiedzi w utworze dramatycznym jest dialog. Jeżeli występuje monolog, to stanowi on dłuższą wypowiedź jednej z występujących postaci. 

Podmiot mówiący w utworze występuje tylko w szczątkowej formie didaskaliów - bohaterowie wypowiadają się w sposób bezpośredni, nie ma pośrednika między nimi a odbiorcą. Do kategorii dramatu zalicza się utwory dzielące się na akty, rozdziały, sceny, takie jak tragedia czy komedia.