W XIX wieku w wielu krajach europejskich miła miejsce rewolucja przemysłowa. Objęła ona poza Anglią (gdzie miała miejsce znacznie wcześniej), takie państwa jak: Stany Zjednoczone, Niemcy i niektóre kraje Europy Zachodniej. W okresie tym powstał nowoczesny przemysł maszynowy oraz wyłonił się wielkoprzemysłowy proletariat. Przemysł zaczął odrywać coraz większą rolę i coraz silniej występowała jego przewaga nad rolnictwem. Wszystko to doprowadziło do tego, iż europejskie społeczeństwo rolnicze przekształciło się w społeczeństwo przemysłowe.

Wynalazki.

Bardzo ważną rolę dla ówczesnego rozwoju życia gospodarczego odegrały wynalazki. Amerykanin Alexander Graham Bell wynalazł w 1876 roku telefon, a kilka lat wcześniej Rosjanin Aleksander Łodygin  i Amerykanin Thomas Edison skonstruowali (każdy z nich na własną rękę) pierwsza na świecie żarówkę. Do innych wielkich wynalazców XIX wieku należy zaliczyć: angielskiego inżyniera Charlsa Parsons’a, który w 1879 roku zbudował turbinę parową; Niemców Karla Friedrich’a Benz’a i Gottlieb’a Daimler’a, którzy skonstruowali silnik parowy i w 1885 roku zastosowali go do samochodu; Francuzów – braci Auguste i Louis’a Lumiere, którzy w 1895 roku opatentowali aparat do wykonywania i wyświetlania zdjęć parowych (prototyp dzisiejszego kinematografu); Niemca Rudolfa Diesel’a , który w 1893 roku skonstruował wysokoprężny silnik spalinowy; Włocha Gugilemo Marconi, który w 1899 roku wysłał pierwszy telegram radiowy z Wielkiej Brytanii do Francji, a w 1902 roku z Europy do Ameryki przez Atlantyk.

Koleje żelazne.

Ożywienie gospodarki doprowadziło do rozwoju komunikacji. W latach 1870-1913 długość dróg żelaznych na całym świecie zwiększyła się ponad 5-krotnie. Najgęstszą sieć kolejowa posiadały wówczas Stany Zjednoczone, Wielka Brytania, Belgia oraz zachodnie prowincje Niemiec. Oprócz powyższego zostały udoskonalone szyny, parowozy i wagony, co pozwoliło z jednej strony na większy i szybszy przewóz towarów. Powstawały także liczne mosty oraz wiadukty, niezależnie od warunków naturalnych. W 1870 roku sieć kolejowa na świecie wynosiła 209 789 kilometrów, w 1890 roku 617 285 kilometrów, a w 1913 roku 1 104 217 kilometrów. Budowę dróg żelaznych rozpoczął kapitał prywatny. Dopiero później sieć kolejowa został w większości przypadków upaństwowiona (tzw. nacjonalizacja). Tylko w Stanach Zjednoczonych koleje pozostały nadal własnością prywatnych spółek. Dzięki wynalazkowi francuskiego inżyniera Charles’a Tellier’a  - maszyny chłodzącej w 1867 roku, możliwe stało się zastosowanie chłodni na kolejach i wielkich okrętach. W daleką podróż mogły być więc wysyłane towary, które łatwo ulegały zepsuciu.

Żegluga morska.

W XIX wieku rozwinęła się także żegluga morska. Była ona kontrolowana przez wielkie spółki okrętowe. W rok poprzedzający wybuch I wojny światowej istniało na świecie około 20 kompanii morskich, z których każda niemal rozporządzała tonażem w wysokości co najmniej 200 tysięcy ton. Często także owe spółki zawierały ze sobą porozumienia, co pozwoliło na osiągnięcie większej kontroli nad ruchem towarowym i pasażerskim na niektórych liniach.

Żegluga powietrzna.

Żegluga powietrzna pozostawała jeszcze w początkowym stadium. W 1884 roku bracia Renard zbudowali kierowany balon. W 1901 roku podobnym balonem Brazylijczyk Alberto Santos-Dumont przeleciał z Saint-Cloud do Paryża. Osiem lat później francuski lotnik i konstruktor Louis Bleroit samolotem własnej konstrukcji przeleciał kanał La Manche.

Komunikacja miedzy różnymi częściami świata.

Rozwój komunikacji zbliżał ze sobą rożne kraje i części świata. W 1869 roku otwarto Kanał Sueski, dzięki któremu Europa zbliżyła się do Azji Wschodniej, Azji Południowej, Afryki Wschodniej i Australii. Powstawały także koleje transkontynentalne. W 1891 roku rozpoczęto budowę kolei transsyberyjskiej, która w 1902 roku dotarła do Władywostoku, w 1903 roku do Port Artur i powiązała Europę z Azją Wschodnią. W 1914 roku otwarto także Kanał Panamski, który połączył Ocena Atlantycki  z Oceanem Spokojnym.

Węgiel i żelazo.

Industrializacja łączyła się ściśle z prowadzoną na olbrzymia skalę eksploatacja węgla i żelaza, które stały się podstawą nowoczesnego przemysłu. Powstawały wielkie huty i fabryki w pobliżu kopalni węgla i żelaza. Węgiel znalazł także swe nowe zastosowanie. Był on nie tylko niezbędny dla fabryk i kolei, ale także dla ogrzewania domów mieszkalnych oraz poddany procesowi destylacji, był wykorzystywany jako gaz świetlny. Stał się on także surowcem podstawowym dla przemysłu chemicznego. Najwięcej węgla wydobywano w Wielkiej Brytanii (w 1870 roku 125 milionów ton, w 1913 roku 292 milionów ton), Niemczech (w 1870 42 milionów ton, w 1913 roku 277 milionów ton), Stanach Zjednoczonych (w 1870 41 milionów ton, w 1913 roku 517 milionów ton), Francji (w 1870 roku 17 milionów ton, w 1913 roku 41 milionów ton) oraz w Rosji (w 1870 roku 10 milionów ton, w 1913 roku 54 milionów ton).

Obok węgla podstawowym składnikiem rozwoju nowoczesnego przemysłu było żelazo. W dziedzinie tej dominowała Anglia. W 1870 roku produkowała ona więcej żelaza, niż wszystkie inne kraje na świecie razem wzięte. Produkcja surówki w Wielkiej Brytanii wynosiła w 1870 roku 6,7 milionów ton, w 1913 roku 10,4 milionów ton. Producentem żelaza na szeroka skalę były także Niemcy (produkcja surówki w 1870 roku wynosiła 1,7 miliona ton, w 1913 roku 19,3 miliona ton), Stany Zjednoczone (produkcja surówki w 1870 roku wynosiła 1,9 miliona ton, a w 1913 roku 31,5 miliona ton), Francja (produkcja surówki w 1870 roku wynosiła 1,2 miliona ton, w 1913 roku 5,2 miliona ton) oraz Rosja (produkcja surówki w 1870 roku wynosiła 0,4 miliona ton, w 1913 roku 4,6 miliona ton).

Ropa naftowa.

Wydobycie ropy naftowej wzrosło w końcu wieku XIX i na początku wieku XX. Wiązało się to z coraz powszechnym i szerszym zastosowaniem ropy naftowej, która używano nie tylko, tak jak poprzednio do oświetlenia, ale także do poruszani silników spalinowych. W końcu XIX i na początku XX wieku pierwsze miejsce w przemyśle naftowym zajmowała spółka amerykańska Standard Oil. Została ona założona w 1882 roku przez D. Rockefellera. Na kolejnym miejscu znalazła się spółka angielsko-holenderska Rogal Dutch i Anglo-Persian Oil Company.

Przemysł włókienniczy.

Rozwijał się także przemysł włókienniczy, dla którego otworzyły się nowe rynki zbytu w koloniach afrykańskich i w Azji Wschodniej. Prymat Anglii został w tej dziedzinie utracony pod koniec XIX wieku, kiedy na czoło wysunęły się Stany Zjednoczone, a następnie przemysł tekstylny francuski, niemiecki i polski w Królestwie Polskim. W ogromnych ilościach produkowały bawełnę Stany Zjednoczone. Anglicy zaprowadzili jej plantację w Indiach Wschodnich, Egipcie i Sudanie, a Rosjanie na rozległych terenach Turkiestanu.

Nowe gałęzie przemysłu.

Do nowych gałęzi przemysłu, jakie pojawiły się i udoskonaliły w XIX wieku należał przed wszystkim przemysł chemiczny (nawozy sztuczne, barwniki, materiały wybuchowe). Na czoło w tej dziedzinie wysunęły się Stany Zjednoczone. Kolejna nowatorską gałęzią był przemysł elektryczny, w którym dominowały Stany Zjednoczone, Niemcy, Francja. Te nowe gałęzie przemysłu rozwijały się jednak znacznie wolskiej w Anglii, niż w innych liczących się wówczas krajach przemysłowych.

Rolnictwo.

Także w dziedzinie rolnictwa dał się zauważyć znaczny postęp. Wielkie sukcesy osiągnięto na polu krzyżowania i udoskonalenia gatunków roślinnych i zwierzęcych. Zwiększono także wykorzystanie nawozów sztucznych. Rozpowszechniła się uprawa buraka cukrowego, w powszechne użycie weszły produkty krajów tropikalnych, takie jak: tłuszcze, kawa, herbata, kakao, owoce. Ponadto rozwinęła się także hodowla bydła na mięso, głównie w Argentynie i Australii oraz na wełnę, w czym dominowali Australijczycy.

Zmiana form gospodarowania.

W ostatnich dziesięcioleciach XIX wieku gospodarka oparta na własności indywidualnej i na wolnej konkurencji zaczęła stopniowo ustępować miejsca gospodarce opartej na własności zbiorowej i na zbiorowym kapitale. Były to narodziny tzw. gospodarki monopolistycznej. Miejsce małych i średnich przedsiębiorstw, głównie w dziedzinie banku, przemysłu i handlu, zaczęły zajmować przedsiębiorstwa olbrzymy. Taką drogą powstały wielkie zrzeszenia producentów. Istniały wówczas różne formy prawno-rynkowej koncentracji. Były to: kartele – celem ich był podział rynków zbytu oraz określenie rozmiarów produkcji i wysokości cen; syndykaty – które jednoczyły się dla wspólnej sprzedaży towarów, a niekiedy także dla nabycia surowca; trusty – pełne zjednoczenie własności przedsiębiorstw, których właściciele zostali udziałowcami oraz koncerny – które wiązały poszczególne przedsiębiorstwa oraz trusty na podstawie wspólnej finansowej zależności od grupy kapitalistów. Wszystkie one sprawowały tzw. dyktaturę gospodarczą, stąd ich nazwa  - monopole. Były one często zrzeszeniami międzynarodowymi.

Banki.

W XIX wieku zaczęły powstawać wielkie nowoczesne banki, które udzielały przemysłowi długoterminowych pożyczek i stały się także wpływową centralą finansową oraz potężnym dysponentem. Bank taki często finansował kilka przedsiębiorstw pracujących w tej samej gałęzi przemysłu. Jego interes nakazywał dbać o to, aby te przedsiębiorstwa nie rywalizowały ze sobą, lecz współpracowały. Przyśpieszały więc one proces koncentracji kapitału.