Zeus (Dzeús)

Najwyższe bóstwo w panteonie olimpijskim. Jego pierwowzorem miał być Diaus Pitar - największy indoeuropejski bóg w tym czasie. Bóg bogów. Pan błyskawic i piorunów (które w dzień i w nocy kuli dla niego cyklopi), kierujący siłami przyrody i porządkiem świata. Był opiekunem praw, czuwał nad dochowywaniem przysiąg oraz przestrzeganiem gościnności (Zeus Ksenios). Według historyka greckiego Hezjoda to właśnie on stał na straży wolności politycznych, wskazań moralnych oraz tym bogiem, który daje władzę królom ziemskim. To on rozliczał ludzi z dobrych i złych uczynków zsyłając na nich odpowiedni nagrody i kary.

Zaraz po narodzinach matka Reja ukryła go przed swym mężem Kronosem. Ten bowiem mając na uwadze przepowiednię, iż jeden z jego potomków pozbawi go władzy i przejmie rządy nad światem, pożerał swe dzieci po ich przyjściu na świat. Taki los spotkał uprzednio jego rodzeństwo: Hestię (boginię ogniska domowego), Hadesa (pana krainy śmierci), Posejdona (władcę mórz i oceanów), Demeter (boginię ziemi) i Herę (jego siostrę i żonę zarazem). Zaopiekowała się nim na górze Dikte (inaczej Ida) Amaltea (koza). Potem oddała mu swój róg, który napełniał się jedzeniem jakie tylko zapragnął - tzw. róg obfitości. Gdy dorósł spełnił przepowiednię ciążącą nad ojcem i stoczył zwycięski bój z gigantami oraz potworem Tyfonem. Uwolniwszy rodzeństwo i oddał im część władzy, jednak sam nadal pozostawał ich panem. Zamieszkiwał Olimp. Z licznych związków zrodziły mu się dzieci takie jak: Ares (bóg wojny), Atena (bogini mądrości), Apollo (bóg muzyki i sztuki), 9 Muz, Artemida, Afrodyta czy Hefajstos.

W okresie od 323 do 330 roku p.n.e. (hellenizm) większość bóstw na świecie identyfikowano właśnie z Dzeusem. Jego główne świątynie mieściły się w Olimpii oraz w Dodonie. Jego największy posąg to "Zeus Olimpijski". Symbolizowały go: orzeł, dąb lub najczęściej piorun. Odpowiadał mu rzymski Jowisz.

Posejdon

Potrafił wstrząsnąć ziemią, ale utożsamiany był z mocami mórz i oceanów. Jego największe świątynie wznosiły się na Półwyspie Peloponeskim. Podczas greckiej kolonizacji wysp egejskich przyjął funkcję patrona rybaków oraz żeglarzy. Symbolem jego panowania na morzu był trójząb. Miał różne przydomki, np. Enosichton, czyli "wstrzymujący burzę", Ennosígajos, czyli "poruszający ziemię", Gajéochos, tzn. "dzierżący ziemię". Z jego związków narodziły się m.in. trzy olbrzymy: Polifem, Anteusz, a także Skiron; ze związku z Meduzą - Pegaz, a z boginią Demeter (jego siostrą zarazem) Arejona.

Symbolizował go delfin lub sosna. Czasami także wół. Wielokrotnie przedstawiany pod postacią brodatego mężczyzny uzbrojonego w trójząb i powożącego rydwanem. Ateński posąg z VI wieku p.n.e., "Spór Posejdona z Ateną" (Partenon) V w p.n.e., posąg z Artemizjum z V w. p.n.e., rzymskie mozaiki czy nawet fontanny z epoki barokowej - to miejsca, w których jego motyw jest ciągle obecny.

Hades

1) Pan zaświatów, jego ojcem był Kronos, a matką Reja. Wraz z rodzeństwem (bogiem nieba Zeusem, bogiem mórz i oceanów Posejdonem oraz boginią Herą) sprawował pieczę nad losami ludzi.. Swoją żonę Persefonę, a córkę bogini Demeter) w podstępny sposób zmusił do życia w podziemiu. Dopiero interwencja pozostałych bogów pozwoliła na znalezienie kompromisowego rozwiązania, które gwarantowało Persefonie półroczny pobyt z matką. Rzymianie przejęli wiarę w niego zmieniając jego imię na Pluton. Hades prawie nigdy nie opuszczał swych podziemnych siedzib, nie zasiadał też przy olimpijskim stole. Miał czarodziejską czapkę z psiej skóry, która czyniła go niewidzialnym. Wyobrażano go w sztuce w postaci siedzącego na tronie majestatycznego starca, z koroną na głowie oraz berłem lub widłami w dłoni. U stóp jego łasił się pies Cerber - strażnik bram piekielnych. Jego świętą rośliną był cyprys, a ofiarą - owce koloru czarnego.

2) Kraina śmierci, do której wejście znajduje się na krańcach ziemi. Ma on w podziemiach potężny pałac, który dziewięciokrotnie otacza rzeka Styks. Dodatkową granicę wyznaczają rzeki: "boleści"Acheront, "zapomnienia"Lete, "lamentu"Kokystos oraz Flegeton. Każda dusza musiała je pokonać prosząc o przewiezienie starego Charona płacąc mu jednego obola, który zmarłemu wkładano pod język. Na drugim brzegu czekał już strażnik piekieł Cerber - pies o trzech głowach. Pałacu strzegły natomiast trzy siostry Erynie.

Hera

Według mitologii starogreckiej (okres przedhellenistyczny) Hera oznaczała tyle co "Pani". Była jednym z dwunastu bóstw na Olimpie. Jej ojcem był Kronos (bóg czasu i świata), a matką Reja (bogini ziemi). Jako siostra, a zarazem żona boga Zeusa dzierżyła władzę nad całym rodzajem ludzkim.