1. Tabela najważniejszych wielkości mechanicznych i ich jednostek

W poniższej tabeli podane są charakterystyczne wielkości fizyczne z zakresu kinematyki i dynamiki klasycznej. Starano się przy tym wskazać, jakim typem obiektu jest dana wielkość (skalarnym czy wektorowym). Wzory przypisane danym wielkościom są równaniami podstawowymi i definiują te wielkości. Starano się w miarę możliwości nazwać jednostki (zwłaszcza tam, gdzie jednostki były jednostkami podstawowymi układu SI.)

wielkość

Wzór podstawowy

Wymiar wielkości

Opis fizyczny i uwagi dodatkowe

RUCH JEDNOSTAJNY PROSTOLINIOWY

Prędkość V

(wektor)

Iloraz drogi i czasu w jakim ciało przebywa drogę s.

RUCH JEDNOSTAJNIE ZMIENNY

Przyśpieszenie a

(wektor)

Prędkość końcowa Vk

Znaki:

"+" - dla ruchu jednostajnie przyśpieszonego

"-" - dla ruchu jednostajnie opóźnionego

Prędkość średnia
Vśr

Droga s

(wektor)

Δs1:Δ2:Δs3:...=12:22:32:...

Droga przebyta po jednej, dwu, trzech sekundach od rozpoczęcia ruchu

sI:sII:sIII:...= 1:3:5:...

Droga przebyta po pierwszej, drugiej, trzeciej sekundzie ruchu

RÓWNANIA DYNAMIKI NEWTONA

III prawo dynamiki Newtona, zasada akcji i reakcji

FAB = - FBA

Jeżeli ciało A działa na ciało B silą FAB, to ciało B działa na A siła równą co do wartości i przeciwną co do zwrotu

Siła dynamiczna

(wektor)

Druga zasada dynamiki Newtona

1 Newton

Siła działająca na ciało nadaje mu przyspieszenie i jest wprost proporcjonalna do masy ciała

Tarcie, siła tarcia

1 Newton

f - współczynnik tarcia

FN - siła nacisku

Pęd klasyczny

Pęd jest iloczynem skalarnym masy ciała i jego prędkości

Popęd siły

Zmiana pędu w jednostce czasu

Zasada zachowania pędu

Całkowity pęd w układzie izolowanym jest zawsze zachowany w czasie

Praca

(wektor)

1 dżul

Iloczyn skalarny siły i drogi, na jakiej siła działa na ciało

Moc

(wektor)

1 Wat

Opisuje zmiany pracy w czasie

Energia kinetyczna, energia ruchu ciała

(skalar)

1 dżul

Jest zasobem pracy nagromadzonym, w ciele i mogącym służyć do ponownego wykorzystania

Energia potencjalna

(skalar)

1 dżul

Energia jaką ma ciało umieszczone w polu zachowawczym;
Fg- siła ciężkości

h- wysokość

Energia potencjalna sprężystości

(skalar)

1 dżul

Energia obserwowana np. przy naprężeniach ciał lub naciąganiu sprężyny;
k - współczynnik sprężystości

x - wydłużenie

Zasada zachowania energii mechanicznej

Energia całkowita układu (jego energia kinetyczna i potencjalna) jest niezmienna w czasie. Energia mechaniczna może być wykorzystana do wykonania pracy nad innym układem

2. Załącznik 1. Droga, przyśpieszenie i prędkość w funkcji czasu

Spoczywające ciało (v = a = 0)

Ruch jednostajny prostoliniowy (a = 0, v = const.)

Ruch jednostajnie przyśpieszony (a = const., V = V0 + at, s = V0t+at2/2)

Ruch zmienny niejednostajnie (a ¹const.)

3. Załącznik 2. Zasada zachowania energii w przyrodzie i technice -rysunek poglądowy

Ziemia;

Energia geotermiczna, morza, oceany ®

¯

¯

Energia słoneczna (energia jądrowa,

Termojądrowa)

¯

Woda

¯

Prądnica, elektryczność, urządzenia elektroniczne, światło

®

Rośliny, drewno

®

Elektrownie cieplne ®

­

Elektrociepłownia, kocioł parowy

Maszyna parowa

¯

¯

­

energia wiatru

Biosfera,

atmosfera

®