• HOLDING (definicja, podstawy prawne, struktura organizacyjna, zarzadzanie, przyklady)

Pojęcie holdingu

Holding (od angielskiego słowa hold oznaczającego trzymać) to organizacja grupująca za pomocą mniej lub bardziej wyraźnych powiązań różne samodzielne pod względem prawnym podmioty gospodarcze. Holding tworzą co najmniej dwa podmioty prawno gospodarcze - podmiot kontrolujący i podmiot kontrolowany

Podstawy prawne holdingu

W Polsce termin holdingu jest stosowany bez umocowania prawnego, a najbliższą mu konstrukcją ustawową (np. ustawy o rachunkowości lub o ochronie konkurencji i konsumentów) jest pojęcie grupa kapitałowa, z tym że obejmuje ona tylko związki kapitałowe, a nie personalne.

Grupa kapitałowa to struktura łącząca przedsiębiorstwa za pomocą związków kapitałowych.

Powstawanie struktur holdingowych

 Holdingi mogą powstawać w wyniku:

  •   wydzielania przedsiębiorstw (polega na decentralizacji zarządzania oraz odpowiednich zmianach w strukturze organizacyjnej przez tworzenie nowych instancji w formie przedsiębiorstw)
  •   łączenia przedsiębiorstw (polega na połączeniu danego przedsiębiorstwa z innymi lub częściej przyłączeniu innych przedsiębiorstw)
  •   powstałe na bazie przedsiębiorstw wielozakładowych (przekształcanie się w jednoosobowe spółki Skarbu Państwa oraz udostępnienia akcji lub udziałów).

Rodzaje holdingów 

  •   krajowe
  •   zagraniczne
  •   miedzynarodowe

Cechy zarzadzania holdingiem:

  •   wieloinstancyjnosc
  •   zaleznosci kapitalowe
  •   niezaleznosc prawna jednostek
  •   wielonarodowosc

Koncern jest to ekonomiczna forma organizacji skupiającej przedsiębiorstwa o odrębnej osobowości prawnej należące do jednego właściciela; koncern powstaje na skutek koncentracji kapitału, w wyniku fuzji (łączenia) firm, dokonywanej zazwyczaj w drodze zakupu akcji lub udziałów innych firm. Firmy wchodzące w skład koncernu mają wspólny zarząd, lecz oddzielną osobowość prawną. Jego następstwem może być ograniczenie konkurencji, zwiększenie zysków (wynikające z produkcji na większą skalę), umocnienia pozycji finansowej, gospodarczej, osiągnięcia wpływu na decyzje gospodarcze państwa. Jest to forma funkcjonowania będącego zmową producentów; zespół o odrębnie działającym przedsiębiorstwie należącym do jednego właściciela.

Wyróżnia się dwa rodzaje powiązań tworzących koncern:

1. koncern pionowy, w którym przedsiębiorstwa łączą się kolejno według technologicznych etapów produkcji

2. koncern poziomy, grupujący przedsiębiorstwa jednej branży

  • JOINT VENTURE

Czym jest joint venture?

 W dosłownym znaczeniu to ,,wspólne przedsięwzięcie”.  W biznesie joint venture oznacza podmiot stworzony wspólnie przez więcej niż  jedną firmę w celu realizacji określonego zadania lub prowadzenia konkretnej działalności. Współudziałowcy joint venture dzielą  między siebie zyski i koszty z prowadzonej wspólnie działalności.

Formy joint venture:

    •   narodowe - partnerzy pochodzą z tego samego kraju;
    •   zagraniczne – uczestnicząw nich podmioty z różnych krajów, bez udziału kraju przyjmującego;
    •   międzynarodowe - partnerzy pochodzą z różnych krajów, w tym także z kraju, gdzie wspólne przedsięwzięcie ma siedzibę;
    •   mieszane – uczestnicząw nich zagraniczne przedsiębiorstwa i rząd kraju przyjmującego.
  • KLASTER

Klastry, to grupy niezależnych przedsiębiorstw, które podejmują wspólne przedsięwzięcia gospodarcze. Przedsiębiorstwa te mogą równocześnie ze sobą konkurować i współpracować.

To geograficzna koncentracja konkurencyjnych firm w powiązanych sektorach, związanych ze sobą gospodarczo, dzielących te same umiejętności, technologię i infrastrukturę. W klastrze, wielkie i małe przedsiębiorstwa osiągają znacznie więcej niż gdyby miały pracować same, dzięki sieci związanych przedsiębiorstw, dostawców, usług, instytucji akademickich oraz producentów skoncentrowanych na tym samym obszarze. Koncentracja wspomaga tworzenie nowych przedsiębiorstw, produktów oraz nowych miejsc pracy dla wysoko wykwalifikowanych, dobrze opłacanych pracowników. Klastry stanowią o sile każdej gospodarki narodowej, regionalnej, stanowej, a nawet wielkomiejskiej, głównie w krajach gospodarczo rozwiniętych." [1]

Cechy

Przedsiębiorstwa w nich skupione konkurują ze sobą, ale jednocześnie współpracują w tych obszarach, gdzie możliwe jest wyzwolenie efektów synergicznych wspólnych działań (np. wspólne prace badawczo-rozwojowe).

Efekt synergiczny klastra przemysłowego polega przede wszystkim na: 

  •   dyfuzji know-how oraz rotacji kadr w ramach klastra
  •   zwiększeniu produktywności w ramach klastra poprzez skupienie zasobów
  •   otwartości na innowacje i zdolności ich absorpcji
  •   przyciąganiu nowych zasobów i przedsiębiorstw

Formy klastrów

Najważniejsze osie rozwojowe klastrów dzielą je na dwie zasadnicze grupy:

  •   Klastry technologiczne – powiązane łańcuchem wartości dodanej, silnie zorientowane na wysokie technologie, utrzymujące ścisłe powiązania z ośrodkami naukowo-badawczymi, często wręcz z nich wyrastające; takim klasterem jest np. Dolina Krzemowa;
  •   Klastry tradycyjne (historyczne) – oparte na know-how i wiedzy wypracowanej przez wiele lat a nawet pokoleń; ich powiązania technologiczne, a także kontakty z sektorem badawczym są ograniczone; przykładem są winnice regionu Bordeaux we Francji lub szwajcarski przemysł zegarmistrzowski.