System operacyjny Windows posiada dwa rodzaje pamięci. Jest to pamięć fizyczna i pamięć wirtualna. Pierwsza z nich to zainstalowana na każdym komputerze pamięć RAM. Jest ona automatycznie wykrywana

i konfigurowana przez system. Natomiast wirtualna pamięć przechowywana jest na dysku twardym. Użytkownik może ją samodzielnie konfigurować lub może to robić automatycznie Windows. Umożliwia to jednoczesne działanie więcej niż jednej aplikacji, ale co się z tym wiąże - działają w zwolnionym tempie. Pamięć wirtualna przechowywana jest przez Windows w pliku wymiany, do którego tylko on ma dostęp, gdyż plik ten jest ukryty.

Ograniczenia występują wszędzie, także ma je Windows przy obsłudze pamięci. Dla szybszej możliwości wyłapania pojawiających się problemów użytkownik ma do dyspozycji dwa narzędzia udostępnione przez system operacyjny: miernik systemu i miernik zasobów. W graficzny sposób przedstawiają one poziom używanej pamięci i reakcje podsystemów Windows.

Zarządzanie pamięcią obejmuje ponadto:

  • podział pamięci na rozłączne przestrzenie adresowe procesów
  • zwalnianie oraz przydzielanie pamięci
  • sharing - dzielenie się, np. przez udostępnianie w sieci
  • tworzenie kopii
  • składowanie i rekonstrukcja
  • sposoby segmentowania i stronicowania
  • przeciwdziałanie fragmentacji

Omówienie fizycznej pamięci komputera

Pamięć fizyczna to podstawa działania każdego komputera. To dzięki niej system działa oraz uruchamiają się poszczególne aplikacje. Chcąc sprawdzić ile pamięci RAM znajduje się na danym komputerze trzeba z menu Start na pasku zadań wybrać Panel sterowania. W okienku, które się nam otworzy wchodzimy

w System. Z informacji, które się nam wówczas wyświetlą na temat danego komputera można odszukać także ile pamięci RAM posiada ten komputer.

Gdyby ilość tej pamięci RAM była inna niż wielkość pamięci PAM w komputerze, wtedy trzeba skorzystać z programu diagnostycznego.

Kontrola ilości zasobów dostępnych na komputerze

System operacyjny Windows może mieć tylko ograniczoną liczbę dostępnych zasobów - zarówno tych systemowych, tj. system operacyjny wraz z jądrem, jak i zasobów użytkownika, tj. system plików i zasoby sieciowe, oraz zasobów GDI, czyli interfejsu graficznego. Kiedy jest zbyt mała wielkość tych zasobów niektóre aplikacje mogą się nie uruchomić bądź działać w wolniejszym tempie. Narzędzie, jakim jest Miernik służy właśnie stałej kontroli zasobów dostępnych jeszcze w systemie.

Stan poziomu zużycia pamięci

Wydajność programów jak i komputera zależy od tego, ile pozostaje jeszcze wolnej pamięci. Chcąc zwiększyć możliwie jak najwięcej wydajność systemu czasami konieczna jest właściwa konfiguracja ustawień programowych oraz odpowiednich aplikacji. Zanim jednak przystąpimy do tego trzeba zobaczyć jak prezentuje się fizyczne obciążenie pamięci w danym komputerze.

Aby to zrobić z menu Stert wybieramy Wszystkie programy, następnie Akcesoria, później Narzędzia systemowe i wreszcie Monitor systemu. Powinno ukazać się dialogowe okno aplikacji, wtedy w Edycji wybieramy Dodaj element lub klikamy w Dodaj znajdujące się w pasku narzędzi okna. Z lewej strony okna dialogowego wybieramy i zaznaczamy Menedżer pamięci. Kolejną czynnością, którą musimy wykonać, to przy jednocześnie wciśniętym klawiszu Shift zaznaczamy kolejno wszystkie opcje prawej części okna i na koniec OK.

Po prawidłowym wykonaniu wyżej opisanego zadania nowe wykresy obrazujące zużycie pamięci

w komputerze znajdą się w głównym oknie Monitora systemu.

Analizując procesy zużywania pamięci przy zamykaniu lub uruchamianiu aplikacji można zobaczyć

w jakim procencie zostaje wykorzystana i jak alokowana. Bez problemu z obserwacji tych można wywnioskować, czy pamięć podręczna jest optymalnie wykorzystana.

Zużycie pamięci podręcznej dysku

Możemy używać zamiennie określenia pamięć podręczna lub cache, bo to jedna i ta sama rzecz. Jest to ta część pamięci, która odpowiada za czas dostępu do plików w komputerze. Jak widać może zarówno podnosić jak i obniżać poziom wydajności aplikacji. Chcąc sprawdzić stopień wykorzystania cache w danym komputerze musimy użyć ponownie Monitora systemu, który pracuje prawie tak samo jak odpowiednie narzędzia z systemu Unix.

Sposób i kolejność postępowania jest prawie identyczna jak przy kontroli poziomu zużycia pamięci opisanego w poprzednim temacie. Wybieramy zatem kolejno: Start, Wszystkie programy, Akcesoria, Narzędzia systemowe, Monitor systemu. Ukaże się nam dialogowe okno aplikacji, z Edycji którego należy wybrać opcję Dodaj element lub kliknąć w Dodaj znajdujące się w pasku narzędzi okna. Następnie zaznaczamy Pamięć podręczną dysku znajdującą się po lewej stronie okna i wciskając jednocześnie Shift wybieramy wszystkie opcje z prawej części i klikamy OK.

Wykresy pokazujące aktualne zużycie podręcznej pamięci dysku ukażą się w głównym oknie.

System operacyjny Windows:

  • automatycznie ustawia obsługę pamięci fizycznej
  • umożliwia użytkownikowi ręczną konfigurację pamięci wirtualnej lub może zrobić to automatycznie
  • dzięki takiemu narzędziu jak Miernik zasobów możliwa jest kontrola zużycia zasobów użytkownika, systemu oraz interfejsu graficznego
  • również dzięki Monitorowi systemu możliwa jest obserwacja aktualnego stanu zużycia pamięci, podręcznej pamięci dysku, jądra systemu oraz systemu plików
  • ma ikonę System, która informuje nas o pamięci wirtualnej i pamięci fizycznej komputera