Z tego artykułu dowiesz się:

Rodzaje szkół ponadpodstawowych 

Wybierając szkołę ponadpodstawową, warto zastanowić się przede wszystkim nad tym, jak chcemy, by wyglądała nasza dalsza ścieżka edukacyjna. Czy chcemy zdobyć przydatny fach i jak najszybciej znaleźć się na rynku pracy, czy wolimy po szkole średniej kontynuować naukę na studiach lub w szkole policealnej. Do wyboru mamy kilka możliwości: 

  • 3-letnią szkołę branżową I stopnia, po której uzyskuje się wykształcenie zasadnicze branżowe i można od razu rozpocząć pracę w zawodzie, bądź kontynuować naukę w 2-letniej szkole branżowej II stopnia; 
  • 5-letnie technikum, po którym uzyskuje się wykształcenie średnie oraz tytuł zawodowy technika i od razu można rozpocząć pracę w zawodzie lub, jeśli zdało się maturę, kontynuować naukę na studiach wyższych; 
  • 4-letnie liceum ogólnokształcące, po którym uzyskuje się wykształcenie średnie ogólne bez tytułu zawodowego, zatem najlepiej kontynuować po nim naukę w szkole policealnej lub, jeśli zda się maturę, na studiach wyższych; 
  • ogólnokształcącą szkołę artystyczną, po której uzyskuje się wykształcenie średnie ogólne oraz np. muzyczne, plastyczne czy baletowe i można po niej kontynuować naukę na uczelniach wyższych. 

Warto pamiętać o tym, że niezależnie od tego, który typ szkoły wybierzemy, zawsze możemy uczyć się dalej, by zdobyć potrzebne kwalifikacje lub kolejny poziom wykształcenia. 

Przeczytaj również: Listy zawodów szkolnictwa branżowego, na które będzie zapotrzebowanie

Dlaczego warto wybrać zawody deficytowe? 

Podczas wyboru zawodu, a zatem i przyszłej szkoły ponadpodstawowej, warto kierować się własnymi zainteresowaniami i predyspozycjami, ale również rynkowym zapotrzebowaniem na konkretne zawody. Jeśli wybierzemy zawód, którym rynek jest już nasycony lub nawet przesycony, to możemy mieć problemy ze znalezieniem zatrudnienia. Jeśli natomiast zdecydujemy się kształcić w zawodzie deficytowym, mamy większe szanse na zdobycie pracy po zakończeniu nauki. 

Lista zawodów deficytowych 

Na jakie zawody jest aktualnie zapotrzebowanie? Według prognozy Barometru zawodów na 2022 rok poszukiwani będą pracownicy 30 zawodów na różnym poziomie wykształcenia. Poniżej prezentujemy ich listę: 

  • betoniarze i zbrojarze  
  • brukarze  
  • cieśle i stolarze budowlani  
  • dekarze i blacharze budowlani  
  • elektrycy, elektromechanicy i elektromonterzy 
  • fizjoterapeuci i masażyści 
  • kierowcy autobusów  
  • kierowcy samochodów ciężarowych i ciągników siodłowych 
  • kucharze 
  • lekarze 
  • magazynierzy 
  • mechanicy pojazdów samochodowych 
  • monterzy instalacji budowlanych 
  • murarze i tynkarze 
  • nauczyciele praktycznej nauki zawodu 
  • nauczyciele przedmiotów zawodowych 
  • operatorzy i mechanicy sprzętu do robót ziemnych 
  • operatorzy obrabiarek skrawających 
  • opiekunowie osoby starszej lub niepełnosprawnej 
  • piekarze 
  • pielęgniarki i położne 
  • pracownicy ds. rachunkowości i księgowości 
  • pracownicy robót wykończeniowych w budownictwie 
  • psycholodzy i psychoterapeuci 
  • ratownicy medyczni 
  • robotnicy budowlani 
  • robotnicy obróbki drewna i stolarze 
  • samodzielni księgowi 
  • spawacze 
  • ślusarze 
10816022_s
Nie spada popyt na pracowników branży budowlanej /123RF/PICSEL


Wciąż brakuje pracowników branży budowlanej 

Na rynku pracy jest i będzie popyt na zawody z branży budowlanej, ponieważ wciąż buduje się w Polsce bardzo dużo mieszkań i ta tendencja będzie się utrzymywać, gdyż w planach są kolejne inwestycje budowlane i infrastrukturalne. Jak wynika z listy, najbardziej pożądani na rynku pracy branży budowlanej są wykwalifikowani pracownicy fizyczni, którzy wykształcenie związane ze swoim zawodem mogą zdobyć głównie w budowlanych szkołach branżowych. Warto jednak pamiętać, że jest też dużo związanych z tą dziedziną zawodów, których można uczyć się także w technikach o profilu budowlanym. Na brak pracy na pewno nie będą narzekali również inżynierowie budownictwa po studiach na technicznych uczelniach.  

O zatrudnienie nie będzie trudno też innym wykwalifikowanym pracownikom fizycznym, nie tylko z branży budowlanej, m.in. stolarzom, elektrykom, mechanikom, spawaczom czy ślusarzom. 

Przeczytaj również: Matura 2022 – matematyka. Co warto wiedzieć?

Zapotrzebowanie na zawody medyczne i terapeutów 

Według Barometru zawodów wciąż nie ustaje zapotrzebowanie na zawody medyczne i okołomedyczne tj. lekarzy, pielęgniarki, położne, ratowników medycznych, fizjoterapeutów i masażystów. W ostatnich latach wielu polskich medyków porzuciło zawód lub zatrudniło się za granicą z powodu zbyt niskich zarobków oraz niekorzystnych warunków pracy w kraju i to właśnie dlatego w Polsce wciąż rośnie zapotrzebowanie na pracowników tych zawodów. Do wykonywania większości z nich będą potrzebne studia, dlatego już w szkole średniej warto dobrze przygotować się do matur z biologii i chemii, których wyniki są wymagane przy rekrutacjach. Jeśli ktoś nie planuje studiów, związany z medycyną zawód może zdobyć również w technikach czy szkołach policealnych (np. technik masażysta z elementami fizjoterapii).  

Ze względu na niekorzystnie wpływający na psychikę czas pandemiczny oraz zwiększającą się świadomość społeczeństwa w kwestiach zdrowia psychicznego, coraz więcej ludzi zaczyna korzystać z pomocy psychologów i psychoterapeutów. Dlatego wzrasta zapotrzebowanie na specjalistów tych zawodów. By zdobyć potrzebne kwalifikacje do ich wykonywania, potrzebne jest ukończenie studiów wyższych oraz szkoleń psychoterapeutycznych.  

97453637_s
Na pewno nie zabraknie pracy dla kierowców autobusów i ciężarówek /123RF/PICSEL


Nauczyciele, księgowi, kierowcy to zawody deficytowe 

Podobnie jak dzieje się w przypadku osób wykonujących zawody medyczne, wielu nauczycieli aktualnie porzuca swój zawód z powodów finansowych oraz związanych z warunkami pracy i to właśnie dlatego w szkołach pojawia się coraz więcej wakatów. Szczególnie poszukiwani są nauczyciele chemii, fizyki i matematyki, a największe deficyty są widoczne wśród nauczycieli szkół branżowych, co jest spowodowane trwającą już kilka lat reanimacją szkolnictwa zawodowego. Do zostania nauczycielem potrzebne będą studia wyższe oraz uprawnienia pedagogiczne. 

Wciąż poszukiwani są również kierowcy autobusów i samochodów ciężarowych. By wykonywać te zawody, nie jest potrzebna nauka w konkretnej szkole, a ukończenie kursu, uzyskanie prawa jazdy w odpowiedniej kategorii oraz świadectwa kwalifikacji zawodowej. Istotne są tu również odpowiedni wiek oraz pozytywne przejście badań lekarskich i psychologicznych. 

Na pracę mogą liczyć również księgowi (np. absolwenci kierunku finanse i rachunkowość), a także osoby po szkołach branżowych lub technikach o profilu gastronomicznym, szczególnie w zawodach kucharz i piekarz

oprac. Joanna Cwynar

Przeczytaj również:

Jak się skoncentrować? 10 trików, które pomogą się skupić i nie być zmęczonym

QUIZ: Czy znasz znaczenia najdziwniejszych polskich słów?

Czy na środku Bałtyku była kiedyś karczma?