Soczewki to urządzenia optyczne, najczęściej o regularnych kulistych kształtach, składające się z połączonych przezroczystych i oszlifowanych brył. Zwykle są one wykonane ze szakla, ale zdarzają się też soczewki z tworzyw sztucznych. Mamy soczewki płaskie, wklęsłe i wypukłe.

Zatem soczewki różnią się przede wszystkim kształtem, wypukłością.

Możemy dokonać podziału soczewek ze względu na rodzaj ich wypukłości:

  • soczewki dwustronnie wypukłe;
  • soczewki dwustronnie wklęsłe;
  • soczewki wklęsło - płaskie;
  • soczewki wklęsło - wypukłe;
  • soczewki płasko - wypukłe;
  • soczewki wypukło - wklęsłe.

Pod względem sposobu łamania promieni świetlnych soczewki dzielimy na:

  • skupiające, zbudowane z brył wypukłych, są one zatem grubsze w środku a cieńsze przy krawędziach;
  • rozpraszające, zbudowane z brył wklęsłych, grubsze na brzegach, a cieńsze w części środkowej.

Soczewki skupiające:

Najczęściej wykonane są z dwóch połączonych wypukłych soczewek i zazwyczaj są one symetryczne. Powierzchnie poszczególnych soczewek są kuliste i w zasadzie podobne. Każda taka soczewka, w tym przypadku skupiająca ma dwa punkty skupienia, tzw. ogniska, położone odpowiednio po obu stronach soczewki.

Ogniskiem F dla soczewek skupiających wyznacza punkt, w którym teoretycznie przecinają się wszystkie promienie świetlne równoległe do osi optycznej, po przejściu przez układ skupiający.

Oś optyczna soczewki to prosta przechodząca przez środki krzywizn poszczególnych elementów stanowiących soczewkę oraz środek soczewki S.

Odległość ogniska F od środka soczewki S nazywamy ogniskową soczewki i oznaczamy literą f. Jednostką ogniskowej jest jednostka długości, czyli metr.