Harry Potter i więzień Azkabanu - charakterystyka bohaterów
Harry Potter – jest trzynastoletnim uczniem trzeciej klasy Hogwartu i głównym bohaterem powieści. Wychowuje się w domu Dursleyów, gdzie jest lekceważony i pozbawiony rodzinnego ciepła. Brak wiedzy o własnych rodzicach sprawia, że idealizuje ich pamięć i bardzo emocjonalnie reaguje na wszelkie próby ich obrażania. Gdy ciotka Marge znieważa Lily i Jamesa, chłopiec traci panowanie nad mocą i ucieka z Privet Drive. Harry jest odważny, lojalny i gotowy do poświęceń, lecz działa także impulsywnie. Kiedy dowiaduje się, że Syriusz miał zdradzić jego rodziców, pragnie zemsty, zanim pozna pełną prawdę. Potrafi jednak zmienić zdanie pod wpływem nowych informacji. Powstrzymuje Lupina i Blacka przed zabiciem Pettigrew, ponieważ nie chce, aby przyjaciele jego ojca stali się mordercami. Szczególnie ważny jest lęk Harry’ego przed dementorami. W ich obecności słyszy ostatnie chwile życia swoich rodziców. Jego największym strachem nie jest więc konkretna osoba, ale bezradność, cierpienie oraz utrata bliskich. Nauka Zaklęcia Patronusa staje się próbą dojrzewania i opanowania własnych emocji. Harry początkowo oczekuje ratunku ze strony ojca, lecz ostatecznie rozumie, że sam musi ocalić siebie oraz Syriusza. Wyczarowanie Patronusa w kształcie jelenia pokazuje jego rosnącą samodzielność.
Bohater potrzebuje rodziny i poczucia przynależności. Wiadomość, że Syriusz jest jego ojcem chrzestnym, daje mu nadzieję na zdobycie prawdziwego domu. Harry potrafi również okazać odpowiedzialność i miłosierdzie. Nie zgadza się na zabicie Pettigrew, choć to właśnie on doprowadził do śmierci Potterów. W trzeciej części cyklu Harry uczy się, że pierwsze oceny mogą być błędne, a prawda bywa bardziej skomplikowana niż powszechnie przyjęta wersja wydarzeń.
Syriusz Black – ojciec chrzestny Harry’ego i szkolny przyjaciel Jamesa Pottera. Przez dwanaście lat przebywał w Azkabanie, niesłusznie oskarżony o zdradę Potterów oraz zamordowanie Petera Pettigrew i dwanaściorga mugoli. W rzeczywistości nie służył Voldemortowi, lecz padł ofiarą podstępu prawdziwego zdrajcy. Syriusz jest odważny, wierny i silnie przywiązany do swoich przyjaciół. Jako animag potrafi przemieniać się w wielkiego czarnego psa. Zdolność ta pomogła mu zachować zdrowie psychiczne w Azkabanie i umożliwiła ucieczkę. Jego zachowanie bywa jednak gwałtowne. Pragnie zemścić się na Pettigrew i jest gotowy go zabić. Dopiero Harry powstrzymuje go przed dokonaniem samosądu. Bohater łączy w sobie cechy skrzywdzonej ofiary i człowieka niepozbawionego wad. W młodości był skłonny do ryzykownych żartów, a jego nieprzemyślany plan zmiany Strażnika Tajemnicy pośrednio przyczynił się do tragedii Potterów. Jednocześnie pozostaje symbolem bezwarunkowej lojalności i niesprawiedliwego osądu.
Remus Lupin – nowy nauczyciel obrony przed czarną magią oraz dawny przyjaciel Jamesa, Syriusza i Petera. Jest spokojny, wyrozumiały, inteligentny i znakomicie przygotowany do prowadzenia lekcji. Szanuje uczniów, potrafi dodawać im odwagi i pomaga im pokonywać lęki. Harry darzy go zaufaniem, ponieważ Lupin traktuje go sprawiedliwie i opowiada mu o rodzicach. Lupin od dzieciństwa jest wilkołakiem. Jego choroba powoduje społeczne odrzucenie i utrudnia mu znalezienie pracy. Dzięki Dumbledore’owi mógł uczyć się w Hogwarcie, a później zostać nauczycielem. Co miesiąc przyjmuje eliksir przygotowywany przez Snape’a, który pozwala mu zachować świadomość podczas przemiany.Remus jest człowiekiem dobrym, lecz nie zawsze wystarczająco stanowczym. Ukrywa przed Dumbledore’em fakt, że Syriusz zna tajne przejścia do szkoły, ponieważ wstydzi się dawnych wybryków. Naraża przez to uczniów na niebezpieczeństwo. Jego postać ukazuje problem uprzedzeń wobec osób uznanych przez społeczeństwo za inne lub groźne.
Peter Pettigrew – dawny przyjaciel Jamesa, Syriusza i Lupina. Jako animag przyjmuje postać szczura. Przez wiele lat ukrywa się w rodzinie Weasleyów jako Parszywek. Jest prawdziwym Strażnikiem Tajemnicy Potterów i człowiekiem, który wydał ich Voldemortowi. Peter jest tchórzliwy, słaby i całkowicie pozbawiony lojalności. Przyłącza się do silniejszych osób, aby zapewnić sobie bezpieczeństwo. Po zdradzie Potterów upozorował własną śmierć, zabił dwanaścioro mugoli i doprowadził do skazania Syriusza. Kiedy zostaje zdemaskowany, próbuje wzbudzić litość dawnych przyjaciół i Harry’ego. Pettigrew stanowi przeciwieństwo pozostałych Huncwotów. Reprezentuje zdradę, oportunizm i moralne tchórzostwo. Jego ucieczka wypełnia przepowiednię Trelawney i zapowiada odrodzenie potęgi Voldemorta.
Hermiona Granger – najbliższa przyjaciółka Harry’ego, wybitnie uzdolniona i bardzo pracowita uczennica. W trzecim roku wybiera tak wiele przedmiotów, że musi korzystać ze zmieniacza czasu, aby uczestniczyć w kilku lekcjach odbywających się jednocześnie. Nadmiar obowiązków prowadzi ją do przemęczenia i rozdrażnienia.
Hermiona kieruje się rozsądkiem i nieufnie podchodzi do zjawisk, których nie można logicznie wyjaśnić. Dlatego nie wierzy w przepowiednie Trelawney. Jednocześnie potrafi działać odważnie i łamać zasady, kiedy wymaga tego sytuacja. Pomaga Harry’emu ocalić Hardodzioba i Syriusza. Zawiadomienie McGonagall o Błyskawicy pokazuje jej odpowiedzialność. Choć naraża się na gniew przyjaciół, przedkłada bezpieczeństwo Harry’ego nad ich aprobatę. W sporze dotyczącym Krzywołapa bywa jednak uparta i początkowo nie traktuje obaw Rona wystarczająco poważnie.
Ron Weasley – najlepszy przyjaciel Harry’ego. Jest lojalny, odważny i gotowy stanąć w obronie bliskich. Sprzeciwia się Snape’owi, gdy nauczyciel niesprawiedliwie traktuje Hermionę, choć wie, że może zostać ukarany.
Ron jest silnie przywiązany do Parszywka. Podejrzenie, że Krzywołap zjadł szczura, prowadzi do poważnego konfliktu z Hermioną. Bohater bywa porywczy, zazdrosny i uparty, ale w niebezpiecznych sytuacjach nie opuszcza przyjaciół. Nawet z uszkodzoną nogą próbuje bronić Harry’ego przed Syriuszem.
Severus Snape – nauczyciel eliksirów, który od czasów szkolnych pozostaje w konflikcie z Syriuszem i Lupinem. Jest inteligentny, doskonale zna się na czarnej magii i jako jedyny potrafi przygotować dla Lupina eliksir pomagający kontrolować przemianę. Snape pozostaje jednak mściwy, uprzedzony i niesprawiedliwy. Nie chce wysłuchać wyjaśnień Syriusza, ponieważ bardziej zależy mu na osobistej zemście i zdobyciu uznania niż na poznaniu prawdy. Po ucieczce Blacka ujawnia, że Lupin jest wilkołakiem, doprowadzając do jego rezygnacji z pracy. Postać Snape’a pokazuje, że dawne krzywdy mogą zniekształcać ocenę obecnych wydarzeń.
Albus Dumbledore – dyrektor Hogwartu, obdarzony ogromną wiedzą, spokojem i moralnym autorytetem. Nie może otwarcie uwolnić Syriusza, ponieważ nie istnieją dowody potwierdzające jego niewinność. Wierzy jednak Harry’emu i Hermionie oraz podpowiada im, jak ocalić Blacka i Hardodzioba. Dumbledore szanuje samodzielność uczniów i nie rozwiązuje za nich wszystkich problemów. Pomaga im zrozumieć sytuację, ale pozostawia podjęcie działania w ich rękach. Wcześniej umożliwił Lupinowi naukę w Hogwarcie, przeciwstawiając się uprzedzeniom wobec wilkołaków.
Rubeus Hagrid – gajowy Hogwartu, przyjaciel Harry’ego oraz nowy nauczyciel opieki nad magicznymi stworzeniami. Kocha niezwykłe zwierzęta, ale nie zawsze właściwie ocenia związane z nimi zagrożenie. Jego pierwsza lekcja kończy się zranieniem Dracona, choć winę ponosi uczeń, który nie zastosował się do instrukcji. Hagrid jest wrażliwy, serdeczny i bardzo przywiązany do Hardodzioba. Wiadomość o wyroku śmierci dla hipogryfa całkowicie go załamuje. Dzięki pomocy Harry’ego i Hermiony zwierzę zostaje uratowane.
Draco Malfoy – szkolny przeciwnik Harry’ego. Jest zarozumiały, złośliwy i przyzwyczajony do wykorzystywania wpływów ojca. Prowokuje Hardodzioba, a następnie przedstawia siebie jako niewinną ofiarę, aby doprowadzić do ukarania Hagrida i zabicia hipogryfa. Draco chętnie wyśmiewa słabości innych. Drwi z omdlenia Harry’ego i razem z kolegami przebiera się za dementora, aby przeszkodzić mu podczas meczu. Reprezentuje pychę, brak odpowiedzialności i wykorzystywanie uprzywilejowanej pozycji.
Sybilla Trelawney – nauczycielka wróżbiarstwa, która buduje wokół siebie atmosferę tajemniczości i regularnie przepowiada uczniom nieszczęścia. Większość jej przewidywań jest ogólna i mało wiarygodna. Hermiona otwarcie podważa jej umiejętności. Trelawney rzeczywiście posiada jednak dar jasnowidzenia, którego sama nie kontroluje. W obecności Harry’ego wygłasza prawdziwą przepowiednię o powrocie sługi Voldemorta, a później niczego nie pamięta.
Hardodziob – dumny hipogryf przedstawiony uczniom przez Hagrida. Wymaga szacunku i atakuje Dracona dopiero wtedy, gdy chłopiec go obraża. Mimo to zostaje skazany na śmierć. Jego historia pokazuje niesprawiedliwość wynikającą z wpływów rodziny Malfoyów. Ostatecznie Harry i Hermiona ratują go, a zwierzę pomaga Syriuszowi uciec.
Krzywołap – kot Hermiony, wyróżniający się wyjątkową inteligencją. Ron niesłusznie podejrzewa go o zjedzenie Parszywka. W rzeczywistości Krzywołap rozpoznaje, że szczur jest człowiekiem, dlatego próbuje go schwytać. Nawiązuje również kontakt z Syriuszem i pomaga mu dostać się do Hogwartu. Jego zachowanie stanowi jedną z wcześniejszych wskazówek dotyczących prawdziwej tożsamości Pettigrew.
