Łacina na maturze 2027. Kto może wybrać nowy przedmiot?

Od roku szkolnego 2026/2027 maturzyści będą mogli wybrać język łaciński jako obowiązkowy język obcy na maturze. Egzamin odbędzie się w formule pisemnej na poziomie podstawowym i zastąpi test z innego języka nowożytnego. Centralna Komisja Egzaminacyjna opisała już jego strukturę i wymagania.

Spis treści:

Nowy przedmiot na maturze
Przebieg egzaminu z łaciny
Wymagania dla zdających
Część kulturowa i latynizmy

Nowy przedmiot na maturze

Maturzyści kończący szkołę w 2027 roku zyskają nową możliwość wyboru języka obcego na egzaminie. Centralna Komisja Egzaminacyjna wprowadza język łaciński jako język obcy na maturze. Nie chodzi o dodatkowy przedmiot w takim sensie jak biologia czy geografia. Łacina będzie mogła w pełni zastąpić język obcy nowożytny jako przedmiot obowiązkowy. Egzamin z łaciny odbędzie się wyłącznie w części pisemnej i tylko na poziomie podstawowym. Część ustna nie będzie przeprowadzana.

Uczeń, który wybierze łacinę zamiast na przykład angielskiego czy niemieckiego, nie będzie musiał podchodzić do ustnego egzaminu z innego języka obcego. Jednocześnie pozostaje dotychczasowy egzamin z języka łacińskiego i kultury antycznej jako przedmiot dodatkowy na poziomie rozszerzonym. W materiale podkreślono, że są to dwa różne egzaminy. CKE opublikowała już osobny informator dla łaciny jako języka obcego nowożytnego.

Przebieg egzaminu z łaciny

Nowy egzamin z łaciny w 2027 roku ma trwać 120 minut. Arkusz będzie zawierał od 15 do 25 zadań, za które łącznie będzie można uzyskać 50 punktów. CKE podzieliła egzamin na cztery zasadnicze części. Są to: rozumienie tekstu, tłumaczenie tekstu, test gramatyczno-leksykalny oraz test kulturowy. Największą część wyniku ma stanowić tłumaczenie tekstu. Zadania z tego zakresu mają odpowiadać za około 40 procent możliwych do zdobycia punktów.

Na każdą z pozostałych trzech części przypadnie po 20 procent wszystkich punktów. W arkuszu pojawią się zarówno zadania zamknięte, jak i otwarte. Zdający będzie musiał tłumaczyć krótkie fragmenty oryginalnych tekstów, przy czym ich struktura może zostać uproszczona. Do tego dojdzie uzupełnianie wypowiedzi oraz odpowiadanie na pytania sprawdzające rozumienie tekstu.

Wymagania dla zdających

Nowy egzamin nie ograniczy się do sprawdzania znajomości pojedynczych słówek. Centralna Komisja Egzaminacyjna wskazuje trzy istotne obszary kompetencji. Są to kompetencje językowe, kulturowe i społeczne. W praktyce wymaga się rozumienia tekstu, znajomości gramatyki i leksyki oraz orientowania się w kulturze antycznej i jej późniejszym oddziaływaniu.

Jednym z wymagań jest znajomość około 1500 najczęściej używanych łacińskich wyrazów. Jednocześnie podczas egzaminu zdający będzie mógł korzystać ze słownika łacińsko-polskiego. Dopuszczono również użycie lupy. Wskazano, że matura z łaciny w 2027 roku nie została zaprojektowana jako test pamięciowego odtwarzania wyuczonych słówek. Ważniejsza ma być umiejętność pracy z tekstem i wykorzystania gramatyki w praktyce.

Część kulturowa i latynizmy

Część kulturowa egzaminu może być szczególnie interesująca dla uczniów, którzy dobrze czują się w historii, literaturze czy historii sztuki. Ten fragment arkusza obejmie zagadnienia związane z mitologią, historią, literaturą, filozofią, nauką oraz sztuką Grecji i Rzymu. To jeden z elementów, który odróżnia maturę z łaciny od typowego egzaminu językowego.

Znajomość samej gramatyki i słówek nie wystarczy do pełnego przygotowania. Uczeń musi rozumieć także kontekst kulturowy, w którym powstawały teksty i idee związane z antykiem. W informacjach o egzaminie zaznaczono, że CKE przewiduje również sprawdzanie znajomości latynizmów obecnych w języku polskim. W praktyce oznacza to, że część zadań może dotyczyć śladów łaciny, które pojawiają się we współczesnej polszczyźnie.