Zagadnienia elementarne:

  1. Pojęcie systemu informatycznego oraz informacyjnego, budowa, zasady funkcjonowania, różnice, podobieństwa.
  2. Typy budowy systemów informacyjnych oraz ich krótka charakterystyka.
  3. Czym jest i do czego wykorzystuje się diagram kontekstowy.
  4. Przedstawienie najczęstszych sposobów przekształcania związków encji takich jak: M:N oraz 1:N.
  5. Przykładowe zadanie: należy zaprojektować bazę danych, która będzie przechowywała wyniki zawodów sportowych przeprowadzanych na naszej uczelni. Baza ma być zaprojektowana w formie diagramów połączeń encji. Oczywiście baza danych powinna uwzględniać oprócz wyników poszczególnych studentów także rodzaje dyscyplin sportowych, (których będzie wiele), jak również personalia pozwalające na zidentyfikowanie osoby, która prowadziła ćwiczenia z danej konkurencji. Dodatkowo konieczne jest wyszczególnienie wszelkich encji oraz koniecznych do wykorzystana kluczy.

Ad a)

Istota systemu informacyjnego zawiera się we wspomaganiu funkcji danej firmy poprzez szybkie dostarczanie potrzebnych informacji odnośnie danego procesu. Z systemów tych korzystają, więc głównie menadżerowie firm oraz osoby, które w firmie często muszą podejmować decyzje, zarządzać nią. W całym procesie tworzenia systemu informacyjnego nie można nie doceniać ludzi jako głównego czynnika, dzięki któremu system będzie sprawnie funkcjonował. Oczywiście potrzebna jest też technika to znaczy komputery, maszyny, infrastruktura sieciowa, ale najważniejszą cechą sprawnie funkcjonującego systemu informacyjnego są umiejętności ludzi oraz ich wiedza na temat operowania na informacjach.

System informatyczny natomiast jest oparty tylko i wyłącznie na technice. Można powiedzieć że są to cała techniczna część firmy (czyli komputery, faksy, infrastruktura sieciowa, serwery, drukarki itd.). Ma on w praktyce niewiele wspólnego z przesyłaniem informacji. Co prawda odpowiednie wykorzystanie techniki może przyczynić się do efektywności systemu informacyjnego ale z drugiej strony wprowadzenie na siłę techniki do firmy może przynieść katastrofalne wręcz skutki. Najczęściej straty przynoszą systemy informatyczne wprowadzane na siłę, (bo konkurencja ma komputery, więc my tez musimy mieć) bez wcześniejszego przeliczenia kosztów oraz spodziewanych efektów ich wdrożenia.

Ad b)

Budowa Cechy niezależne Cechy zależne

Typ funkcjonalny założenia systemowe oraz obszar jego działania

Informująca możliwe do uzyskania wiadomości wejściowe, charakterystyka potrzeb, struktura wiadomości wyjściowych, wewnętrzna struktura systemu

Technologiczna obejmuje całe spektrum infrastruktury sprzętowej, jej możliwości, ograniczenia, projekty, plany odnośnie nowych zakupów.

Przestrzenna obejmuje wszystkie zagadnienia związane z rozmieszczeniem urządzeń, itd.

Oprogramowania opiera się na osobach projektujących narzędzia oraz oprogramowanie wykorzystywane przez system informacyjny.

Ad c)

Opis modelu spiralnego systemu informacyjnego

Zasady modelu kaskadowego

  • Ustalenie celów
  • Sprecyzowanie wymagań, które system musi spełnić do osiągnięcia ustalonych celów
  • Zaprojektowanie systemu
  • Wdrożenie
  • Fazy testów systemu
  • Konserwowanie systemu

Ad d)

Diagramy kontekstowe obrazują sposób komunikacji systemu ze światem zewnętrznym to znaczy sposoby pozyskiwania oraz przetwarzania informacji, ograniczenia systemu oraz obszar jego działania.

Ad e)

Przekształcenia między związkami encji M:N oraz 1:N.

Właściciel zwierze porcja żywieniowa jedzenie zaopatrzeniowiec

opiekun zwierze racja żyw pożywienie dostawca numer dostawy

Dodatkowe zagadnienia

  1. Charakterystyka klasycznego modelu systemu informacyjnego.

Model ten nosi też nazwę modelu kaskadowego, liniowego lub waterfall, czyli z ang. Wodospad. Podstawowymi warunkami do poprawnego zbudowania modelu jest przygotowanie stabilnego pakietu potrzeb oraz wzorcowa praca zespołów. Zaletami modelu tego typu jest na pewno znaczne uproszczenie procesu zarządzania oraz planowania. Do minusów trzeba natomiast zaliczyć brak częstego kontaktu z klientami, przestrzeganie wymuszanej przez system bezwzględnej kolejności wykonywania prac, ogromne koszty w przypadku popełnienia błędów na etapie prac wstępnych.

  1. Przedstawienie modelu z prototypem systemu informacyjnego.

Jest to model, którego działanie polega na prezentowaniu sposobu działania systemu informacyjnego. Wadami tego typu systemu jest na pewno możliwość poprzestania jedynie na prototypie, duże koszty dodatkowe wdrożenia, zbyt duże uproszczenia prototypu w stosunku do projektu oraz to, że użytkownik nabiera błędnej opinii, że tworzenie systemów informacyjnych jest proste. Do niewątpliwych zalet tego typu modelu trzeba jednak zaliczyć możliwość uczenia użytkowników obsługi systemu już z wykorzystaniem prototypu, duże zaangażowanie użytkowników, możliwość bardzo szybkiego wykrycia dysfunkcji w projekcie). W przypadku tego typu modeli stosuje się techniki oparte na niewielkim zakresie prototypu, możliwości zaprojektowania oraz stworzenia na podstawie projektu, systemu informacyjnego opartego na prototypie (tak zwane techniki design prototyping oraz development prototyping). Nie można również nie docenić możliwości błyskawicznego weryfikowania planu systemu informacyjnego (proof -of - concept prototyping). Model z prototypem ma zastosowanie w projektach o niewielkim zasięgu, czas realizacji, których nie jest zbyt długi. Ponad to niskie koszty pozwalają skorzystać z tego typu projektu przedsiębiorstwom posiadającym ograniczone fundusze. Zaleca się tez stosowanie modelu z prototypem w przypadku zajmowania się działem gospodarki, w którym następują szybkie i częste zmiany warunków, bądź też przy współpracy z niezdecydowanym i często zmieniającym zdanie klientem. Najczęściej wykorzystywane narzędzia podczas tworzenia modelu z prototypem to wszelkiego typu kreatory interfejsu, gotowe komponenty, języki programowania wysokiego poziomu (np. SQL czy też 4GL) ale często też i najprostsze rozwiązania czyli kartka papieru oraz ołówek.

  1. Kilka słów na temat selekcji.

Selekcję można zdefiniować na dwa sposoby. Po pierwsze można ująć jako polecenie umożliwiające wybranie z bazy danych konkretnych wierszy oraz całych tabelek, dla których spełniony jest konkretny warunek zapisany w poleceniu selekcji. Dodatkowo polecenie to ma za zadnie również wyświetlenie wyników. Chodzi o to, żeby polecenie selekcji wyświetlało z bazy danych tylko te wiersze z relacji, które spełniają określone w poleceniu warunki.

  1. Projekcja

Polega na wyszukiwaniu z tabeli poszczególnych kolumn.

  1. ERD oraz DFD - krótki opis

ERD jest rodzajem kształtowania danych przy wykorzystaniu atrybutów oraz połączeń. Jest on nazywany diagramem połączeń encji. Główną funkcją ERD jest przedstawianie danych oraz logicznych związków między nimi. Dodatkowo diagram przedstawia encje o konkretnych atrybutach oraz relacje między nimi. W ERD mogą występować różne nazwy zarówno połączeń jak i samych encji jednak do wszystkich stosowane są te same zasady.

DFD natomiast jest diagramem, który najprościej mówiąc ma zobrazować przesyłanie danych oraz sposób ich przetwarzania przez system informacyjny. Nazwa DFD (czasami stosuje się też skrót DPD ) pochodzi od skrótu z języka ang. Data Flow Diagrams i oznacza dosłownie diagramy przepływu danych. Ich zadaniem jest formowanie funkcji pod względem przesyłania danych pomiędzy poszczególnymi procesami oraz obiektami. Dzięki nim można dokładnie prześledzić, na jakich danych operuje każda obecna w diagramie funkcja. DFD są bardzo często wykorzystywane podczas planowania strategicznego czy też modelowaniu procesów gospodarczych. Ważną rzeczą, o której koniecznie należy wspomnieć, jest fakt, że od momentu swego powstania (koniec lat 60-tych) DFD nie straciły nic na swojej aktualności co w informatyce zdarza się niezwykle rzadko.

  1. Walory, którymi powinien dysponować każdy poprawny interfejs systemu informacyjnego.
    • Prostota - liczba obiektów nie powinna przekraczać dziewięciu
    • Spoistość
    • Możliwość cofnięcia, zaniechania wykonania czynności
    • Stałe komunikowanie, potwierdzanie poszczególnych kroków
    • Możliwość zbieranie konkretnych opcji oraz działań w grupy
    • Możność tworzenia przez zaawansowanych użytkowników skrótów do najczęściej wykorzystywanych funkcji
    • Utwierdzenie użytkownika w przekonaniu, że w pełni kontroluje system.
  1. Kilka słów na temat integralności bazy danych oraz integralności referencyjnej.

Integralność ogólnie rzecz biorąc polega na poprawności danych. Integralność referencyjna opiera się natomiast na weryfikowaniu czy wszystkie klucze główne są jednoznaczne, oraz czy dla wszystkich kluczy obcych występują odpowiednie klucze główne. Dodatkowo umożliwia też usuwanie oraz zmienianie klucza metodą kaskadową.