Powszechny wiek emerytalny wynosi dla kobiet 60 lat, a dla mężczyzn 65 lat. Aby nabyć prawo do emerytury nie trzeba mieć ściśle określonego stażu pracy – wystarczy jakikolwiek okres ubezpieczenia. Jednak gwarancja, że emerytura nie będzie niższa od określonej w przepisach najniższej kwoty emerytury, zależy od okresów składkowych i nieskładkowych. Taką gwarancję ma kobieta, która będzie miała co najmniej 20 lat składkowych i nieskładkowych i mężczyzna, który będzie miał ich co najmniej 25.  

Wysokość emerytury zależy przede wszystkim od:

• składek emerytalnych zapisanych na koncie ubezpieczonego i ich waloryzacji, 

• długości średniego dalszego trwania życia ustalonej dla wieku, w którym dana osoba przechodzi na emeryturę. 

Takie zasady ustalania wysokości emerytury rodzą pytanie o adekwatność emerytury do pensji, czyli o tzw. stopę zastąpienia. Obecnie stopa zastąpienia wynosi  56,4 proc. Jednak według różnych prognoz za 30 lat spadnie poniżej 30 proc. Oznacza to, że przy obecnych regulacjach prawnych emerytura będzie stanowiła taki właśnie procent ostatniej pensji. Dlatego już teraz trzeba zadbać  o własną emeryturę. Lata pracy bez składek albo z minimalnymi wpłatami trudno będzie „nadrobić”. 

Decyzja o dacie przejścia na emeryturę powinna być przemyślana. Można wystąpić o emeryturę zaraz po ukończeniu wieku emerytalnego (60 lat przez kobiety i 65 lat przez mężczyzn), ale to prawo a nie obowiązek. Dłuższa praca to wyższa emerytura. Warto także pomyśleć, jak zorganizować dodatkowe pieniądze na starość.

Pracownicze Plany Kapitałowe

Wraz z początkiem tego roku weszła w życie ustawa o Pracowniczych Planach Kapitałowych. To nowa, dobrowolna forma długoterminowego oszczędzania, w której na konto każdego uczestnika wpływają pieniądze z trzech źródeł: od niego samego (2-4 proc. wynagrodzenia), od pracodawcy (1,5-4 proc. wynagrodzenia) oraz od państwa (250zł wpłaty powitalnej i 240zł dopłaty rocznej). Osoby w wieku 18–55 lat są zapisywane do programu automatycznie. Muszą więc złożyć deklaracje, jeśli chcą zrezygnować z PPK. Natomiast osoby po 55. roku życia, a przed 70. rokiem, składają wniosek o przystąpienie do programu. Do programu nie można przystąpić po ukończeniu 70 lat. 

Wypłata środków z PPK następuje po ukończeniu 60. roku życia. Uczestnik będzie mógł sam zdecydować, jak zamierza skorzystać ze zgromadzonych pieniędzy. Pierwszą z opcji jest wypłata jednorazowo 25 proc. środków, a następnie reszty w co najmniej 120 ratach przez 10 kolejnych lat (wypłata w tej formie będzie zwolniona od podatku od zysków kapitałowych). Druga możliwość to wypłata środków z PPK w mniejszej liczbie rat niż 120, jednak w tej opcji zmniejszenie liczby rat będzie skutkować koniecznością zapłaty należnego podatku od zysków kapitałowych.

Co jeszcze warto wiedzieć o PPK? Uczestnik może wnioskować o wypłatę do 25 proc. środków zgromadzonych na rachunku PPK w przypadku jego poważnego zachorowania (także małżonka lub dziecka) oraz do 100 proc. środków zgromadzonych na rachunku PPK na wkład własny przy zakupie mieszkania. Może z tego skorzystać do 45. roku życia, a środki będzie musiał wpłacić do PPK w ciągu 10 lat z karencją na rozpoczęcie wpłat do 5 lat. Zgromadzone środki nie przepadają w przypadku śmierci uczestnika PPK – podlegają dziedziczeniu (trafią do osoby albo osób wskazanych przez uczestnika bądź będą dziedziczone na zasadach ogólnych).

IKE i IKZE

Wśród dobrowolnych form oszczędzania na emeryturę, które stanowią tzw. III filar, prócz PPK, są również Indywidualne Konto Emerytalne (IKE) oraz Indywidualne Konto Zabezpieczenia Emerytalnego (IKZE). Jeśli chcemy przystąpić do programu oszczędzania, musimy wybrać bank, w którym założymy konto oraz zdecydować się na sposób inwestycji. Banki oferują szereg narzędzi inwestycyjnych: lokaty, fundusze, samodzielną grę na giełdzie czy polisy. Warto wiedzieć, że istnieją roczne limity maksymalnych wpłat na IKE oraz IKZE. Nie mogą one przekroczyć: kwoty odpowiadającej trzykrotności przeciętnego prognozowanego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej na dany rok (IKE), oraz 1,2-krotności przeciętnego prognozowanego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej na dany rok określonego w ustawie budżetowej (IKZE). 

Oznacza to, że w 2019 r. na IKE można maksymalnie wpłacić 14 295 zł, a na IKZE – 5718 zł. Częstotliwość wpłat na IKE, jak i IKZE jest dobrowolna, można wpłacać jednorazowo, kilka razy w roku, ale ważne, by nie przekroczyć ustalonego limitu. 

Inwestycje

Jedną z najpopularniejszych wśród Polaków form inwestowania jest zakup nieruchomości. Bierzemy kredyt hipoteczny, wynajmujemy mieszkanie  i z comiesięcznych zysków spłacamy zobowiązanie wobec banku. Gdy mieszkanie staje się naszą własnością, pieniądze z najmu  możemy zacząć odkładać jako zabezpieczenie emerytalne. Możemy też sprzedać mieszkanie po korzystnej cenie i zyskać całkiem sporą kwotę na starość. Niestety obecnie ceny mieszkań w największych miastach wynoszą  około 10 000 zł za metr na rynku wtórnym lub  ponad 8 000 zł na rynku pierwotnym. Nie jest to więc korzystny moment na zakup mieszkania.

Contetnt box 480x150_dopbry

Niesłabnącą popularnością ciszy się inwestycja w złoto. Jest to raczej pewny sposób lokowania oszczędności, gdyż wartość akurat tego kruszcu nie ulega gwałtownym wahaniom i stale rośnie. Na złocie nie zarobimy spektakularnego majątku, ale najlepiej chroni przed inflacją i kryzysem, gdy spada siła nabywcza pieniądza. 

Chyba każdy pamięta, jak w 2017 roku kurs bitcoina poszybował w górę. Szczęśliwi posiadacze kryptowaluty mogli wtedy sporo zarobić – pod koniec roku 1 bitcoin kosztował prawie 20 000 dolarów. Dziś jego kurs w stosunku do dolara jest o połowę niższy. Jak widać inwestycja w kryptowaluty, niesie za sobą spore ryzyko, ale może również przynieść ogromny zysk na starość.

Gdy inwestujemy nawet niewielkie kwoty teraz, możemy zyskać całkiem pokaźny kapitał po 60. lub 65. roku życia. Przy ryzykownych przedsięwzięciach, musimy liczyć się z utratą pieniędzy. Dlatego eksperci zalecają, by wybierać  więcej niż jedną opcję oszczędzania. 

Artykuł powstał we współpracy z Zakładem Ubezpieczeń Społecznych.

Źródło: materiały prasowe