serce

serce kogoś boli - ktoś bardzo czegoś żałuje; ktoś nie może się pogodzić z jakąś stratą: Czasami widzę w marzeniach, jak jesteśmy szczęśliwą rodziną, jak wychowujemy dzieci, spędzamy razem czas. Aż serce mnie boli, bo zaraz potem przypominam sobie, w jak głupi sposób cię straciłem.

być człowiekiem wielkiego serca (też: mieć wielkie serce, być złotym sercem, mieć złote serce) - być dobrym, wielkodusznym, szlachetnym człowiekiem: Michał jest człowiekiem wielkiego serca, nigdy nie przejdzie obok kogoś, kto potrzebuje pomocy. Zawsze się zatrzyma, zapyta, co może zrobić.

komuś jest ciężko na sercu - komuś jest smutno, przykro; ktoś ma zmartwienie; smucić się. troszczyć, martwić: Westchnęła, opuściła głowę. Zrobiło się jej jakoś tak ciężko na sercu. Samotność doskwierała jej bardziej niż się mogła spodziewać.

chwycić (chwytać) kogoś za serce - wzruszyć kogoś; wstrząsnąć emocjami: Koncert był piękny. Zresztą, ja wprost uwielbiam muzykę doby baroku, czuję ją całym sobą, ona mnie chwyta za serce, oczarowuje i powala.

serce się kraje - komuś robi się bardzo przykro; komuś jest bardzo czegoś żal: Nie lubię jeździć do tych dzielnic nędzy. Patrzę, jak ci ludzie żyją i serce mi się kraje, bo nie mogę im pomóc.

coś komuś leży na sercu - przejmować się czymś; mieć jakiś problem, który nie daje spokoju: Najbardziej na sercu leży mi dobro mojej ojczyzny. Tak, jestem patriotą i krew mnie zalewa, kiedy widzę, jak szarpią Polskę różni kombinatorzy i cwaniaczki.

mieć gołębie serce (też: mieć miękkie serce) - być człowiekiem łagodnym, dobrym, czułym; mieć skłonność do litowania się nad innymi, do roztkliwiania się, użalania: Jeżeli masz problem, idź do Tadeusza. To człowiek o gołębim sercu, z pewnością cię wysłucha i, jeżeli tylko będzie mógł, pomoże.

mieć serce na dłoni - ufać ludziom; być prostodusznym, szczerym, otwartym na innych: Taka już jestem, szczera, otwarta, prostoduszna. Ludzie mówią, że mam serce na dłoni. Niestety, są tacy, którzy bezwzględnie to wykorzystują.

mieć serce z kamienia - być nieludzkim; bezwzględnym; nie mieć ludzkich uczuć; być nieczułym: Ty chyba masz serce z kamienia! Widziałeś tę biedną dziewczynę moknącą w deszczu na poboczu autostrady i nie zatrzymałeś samochodu?

mieć złamane serce - być nieszczęśliwie zakochanym; przeżyć miłosny zawód; zawieść się na kimś bliskim: Odeszła w siną dal, a ja zostałem sam, z moim skrwawionym, złamanym sercem. Nic już nie będzie takie jak dawniej.

otwierać (otworzyć) przed kimś serce - zwierzać się komuś ze swych uczuć; powierzać komuś swoje najskrytsze sekrety; być z kimś całkowicie szczerym: To ja przed tobą otworzyłem serce, a ty opublikowałaś moje zwierzenia w internecie? Nigdy nie spotkałem tak wyrachowanej, złej kobiety!

podbić czyjeś serce - zdobyć czyjeś uczucia; pozyskać czyjąś sympatię, przyjaźń, miłość: Debiut udał się znakomicie. Serca publiczności podbiły szczególnie dwie ballady, zaśpiewane a cappella, wyłącznie z pomocą żeńskiego chóru.

serce podchodzi (podskakuje, podskoczyło, skacze, skoczyło) komuś do gardła (też: mieć serce w gardle) - ktoś jest bardzo wzruszony, przestraszony, znajduje się pod wpływem niezwykle silnych emocji: Więc weszliśmy na cmentarz o północy i wtedy poczułem, jak serce podchodzi mi do gardła.

kamień spadł komuś z serca KAMIEŃ

serce się komuś ściska - ktoś cierpi; ktoś bardzo przeżywa jakieś zdarzenie; komuś robi się bardzo przykro: Patrzę na te dzieci, umorusane, głodne i serce mi się ściska. Wysupłałbym dla nich ostatni grosz, ale wiem, że to nie wystarczy.

włożyć w coś serce - robić coś bardzo rzetelnie, z zaangażowaniem: Owszem, namalowałeś obraz, ale nie włożyłeś w niego serca. Przyznaj się, chodziło ci o to, żeby jak najprędzej go skończyć?

wziąć (brać) sobie coś do serca - potraktować poważnie, przejąć się: Nie bierz sobie do serca jej złośliwości, ona po prostu nie umie inaczej rozmawiać.

zdjąć komuś kamień z serca KAMIEŃ