Pod wpływem lektury "Pana Tadeusza", w Skawińskim budzi się ogromna tęsknota za ojczyzną. Poemat Adama Mickiewicza budzi żywe wspomnienie opuszczonego przed laty kraju. Bohater poczuł się tak, jakby znów przeniósł się w rodzinne strony i doznaje silnego wzruszenia. Wsiadając na statek płynący do Nowego Jorku, Skawiński przyciskał do piersi swój skarb - "Pana Tadeusza" - jak odzyskaną ojczyznę. Książka stała się dla niego namiastką utraconej Polski, bezcennym skarbem który zabierał ze sobą na dalszą tułaczkę po świecie.

Sienkiewicz uświadamia, że literatura Polska w czasach niewoli powinna podtrzymywać naród na duchu i umacniać miłość do ojczyzny.