Ciśnieniem normalnym nazywamy ciśnienie równe ciśnieniu atmosferycznemu, czyli około 1014 hPa. Przy takim ciśnieniu temperatura wrzenia wody wynosi 100°C, a temperatura topnienia 0°C. Jeżeli ciśnienie jest mniejsze od ciśnienia normalnego, woda wrze w niższej temperaturze. Natomiast im wyższe ciśnienie, tym, wyższa temperatura wrzenia. Temperatura topnienia zmienia się odwrotnie - ze wzrostem ciśnienia maleje temperatura topnienia (woda topi się w coraz niższej temperaturze).

Zależności temperatur wrzenia i topnienia od ciśnienia nie da się wyrazić jakimś prostym wzorem, można je jedynie wyznaczyć doświadczalnie. Na przykład dla wody kilka punktów doświadczalnych zamieszczono poniżej:

Ciśnienie [hPa]

Temperatura wrzenia [°C]

23,4

20

123,5

50

475,1

80

702,3

90

980,1

99

1430,2

110

Zwiększanie temperatury wrzenia ze wzrostem ciśnienia jest charakterystyczne dla wszystkich cieczy. Zjawisko to jest bardzo często wykorzystywane do otrzymywania bardzo niskich temperatur, za pomocą skraplania pod wysokim ciśnieniem gazów takich jak hel czy azot.

Inaczej sytuacja ma się w przypadku temperatur topnienia. Zależnie od tego, czy ciecz przy ochładzaniu zwiększa czy zmniejsza swoją objętość, zmiany ciśnienia mają różny wpływ. Jeżeli ciecz, tak jak woda, zwiększa swoją objętość w czasie krzepnięcia, to zwiększenie ciśnienia spowoduje obniżenie temperatury topnienia. Zmniejszenie ciśnienia spowoduje, że ciesz będzie krzepnąć wyższej temperaturze. Na przykład dla wody, temperatura topnienia zmienia się o około 0,007°C na 1 atm.

Jeżeli ciecze zmniejszają swoją objętość podczas krzepnięcia, na przykład parafiny, to wzrost ciśnienia powoduje wzrost temperatury topnienia. In niższe ciśnienie, tym w niższej temperaturze topi się ciało. Dla parafiny zmiana temperatury topnienia z ciśnieniem wynosi około 0,04 stopnia na 1 atm.

Zjawisko zmian temperatury wrzenia i topnienia jest bardzo ważne w wielu procesach przyrodniczych i biologicznych. Za pomocą tego zjawiska można na przykład wytłumaczyć zjawisko schodzenia lawin śnieżnych: ciężka warstwa śniegu wywiera duże ciśnienie na śnieg leżący na dnie, co powoduje obniżenie jego temperatury topnienia i topienie się dolnych warstw śniegu. Gruba warstwa zaczyna ślizgać się po wodzie, która jest pod nią, i osuwa się w postaci lawiny.