Wstęp

IRC. Większość użytkowników Internetu uśmiecha się na myśl o tym prostym skrócie. Ktokolwiek jest, choć trochę związany z komputerem, wie, czym jest IRC i jak bardzo wciąga jego używanie. Aż dziw bierze, że tak wielu użytkowników potrafi niemal uzależnić się od IRCa, spędzając na internetowych pogawędkach cały swój wolny czas. IRC dla wielu ludzi jest czymś w rodzaju internetowej kawiarni czy pubu, gdzie zawsze można spotkać ludzi i z nimi pogadać. Niestety, na dłuższą metę IRC często okazuje się zgubny, ponieważ całkowicie wypiera kontakty z ludźmi bez pomocy komputera. W IRCu jest jakaś dziwna magia, która wielu ludzi potrafi omamić, przyciągnąć i nie pozwolić odejść przez długi czas.

Czym jest IRC?

Nazwa IRC jest skrótem. Pochodzi od angielskiego sformułowania Internet Relay Chat. Oznacza możliwość internetowych pogaduszek z wieloma osobami z całego świata za pośrednictwem sieci Internet. IRC jest dość starym protokołem, dlatego dzięki niemu jest możliwe jedynie porozumiewanie za pomocą tekstu, a jednak to właśnie IRC święci dotąd triumfy, często będąc chętniej używany niż protokoły do rozmów głosowych czy wideokonferencji. To wciąga.

Podstawową jednostką protokołu IRC jest serwer. Serwer przechowuje wszystkie połączenia z klientami i umożliwia im "zobaczenie się" a sieci. Architektura sieciowa klient-serwer jest tak pomyślana, aby programy użytkowników (takie jak mIRC czy HydraIRC) mogły łączyć się z programem stale działającym na jakimś zewnętrznym komputerze (często komputer ten niesłusznie nazywany jest serwerem - serwerem jest oprogramowanie, nie sprzęt). Kiedy użytkownik wysyła dane do serwera, w tym przypadku tekst, który ma być widoczny dla innych użytkowników, serwer odpowiada, że wiadomość otrzymał, a następnie rozsyła treść komunikatu do innych użytkowników. Użytkownicy internetowego czata gromadzą się na tak zwanych kanałach - inaczej wkradłby się straszny bałagan. Istnieje wiele kanałów, które przy naszej analogii do pubu można przyrównać do pokoi lub dużych stolików, gdzie toczą się różne dyskusje. Mogą być kanały miejskie (#krakow, #warszawa, #wroclaw), kanały tematyczne (#rpg, #muzyka, #film), a także wiele, wiele innych, publicznych i prywatnych, do których trzeba mieć hasło. Na każdym kanale zwykle można znaleźć operatorów kanału. Wyróżniają się oni tym, że przed swoim nickiem mają znak małpki (@). Często są to także główni administratorzy komputerów, na których działa oprogramowanie serwerowe.

Aby stać się członkiem społeczności IRCowników należy zainstalować na swoim komputerze program kliencki (na przykład mIRC czy też HydraIRC - oczywiście dla innych systemów operacyjnych niż Windows będą to inne programy). Następnie należy skonfigurować program, wybrać swój nick (imię, pod jakim będziemy widoczni na serwerze), serwer IRC i kanał - i już możemy zacząć internetowe pogaduchy.

Podstawy IRC 

Wiemy już, jak działa IRC i jak się z nim połączyć. Jednak kolejną rzeczą, którą warto wiedzieć jest lista podstawowych komend. Komendy IRC rozpoczynają się od znaku backslash (/). Najważniejszymi są 

  • /join nazwa_kanału
  • /who czyjś_nick
  • /quit wiadomość_zostawiona_po_rozłączeniu_z_serwerem
  • /leave wiadomość_zostawiona_po_wyjściu_z_kanału
  • /msg czyjś_nick treść_wiadomości_prywatnej
  • /me treść_wiadomości_wyróżnionej

Warto też zapoznać się ze swego rodzaju slangiem IRCowników, a także z emotikonami, czyli zestawami znaków, które przedstawiają uśmiechnięte, smutne, złe "buźki". Przykładami mogą być tutaj:

  • :-) jako uśmiech
  • :-( jako zasmucenie
  • ;-) czyli puszczanie "oczka"
  • :-x "zasznurowane" usta
  • :'-( jako płacz
  • i wiele wiele innych

Kolejną bardzo ważną rzeczą przy rozmowach na IRC jest przestrzeganie tak zwanej "netykiety", czyli zbioru zasad dobrego wychowania w Internecie. Oprócz standardowych zasad, takich jak brak wulgaryzmów, nieprzeszkadzanie innym użytkownikom IRCa i tym podobnych, pojawia się też na przykład "nie flooduj", co oznacza, że niedozwolone jest zaśmiecanie ekranu niepotrzebnymi znakami, a także nie używanie CapsLocka, który sprawia, że pisze się samymi dużymi literami, co na wszelkiego rodzaju czatach i kanałach IRC oznacza krzyk. Nie stosowanie się do netykiety może spowodować, że zostaniemy wyrzuceni z kanału przez operatora, a nawet, że dostęp do niego zostanie nam permanentnie zablokowany.

Istnieją kanały IRC, na których nie jest konieczne stosowanie się do netykiety. Najczęściej jest to zaznaczone w nazwie lub w temacie kanału. Na takich kanałach raczej nie znajdzie się chętnych do intelektualnej pogawędki, ale można się wyszaleć, czy też wypróbować kolorowanie tekstu i inne tego typu bajery. Całe szczęście, różnorodność tematycznych kanałów IRC jest tak wielka, że każdy może znaleźć coś dla siebie i porozmawiać z ludźmi, którzy interesują się tym, co my.

Problemy z IRC

IRC jest bardzo ważnym elementem niemalże kulturowym w dzisiejszym świecie zdominowanym przez Internet. Dzięki niemu można poznać wielu interesujących ludzi, wejść w inny świat. Niestety, z IRCem wiążą się też niebezpieczeństwa i problemy. Chyba najmniejszym z nich jest kwestia pieniężna, która obecnie w dobie stałych połączeń z Internetem przestała mieć takie znaczenie. Ważniejszą rzeczą jest to, że na IRCu często traci się poczucie czasu. Nierzadko zdarza się, że siadając do IRCa wieczorem, ludzie wstają od niego dopiero rano i to tylko dlatego, że muszą iść do szkoły czy pracy. Jest to bardzo poważne uzależnienie. Innym problemem jest fakt, że na IRCu można ukryć swoją tożsamość, często podając się za kogoś innego - supermodelkę, supermacho. Ta inna osobowość może bardzo wpływać na naszą psychikę. Poza tym rzadko kiedy podchodzimy z rezerwą do tożsamości osób, z którymi rozmawiamy, biorąc ich słowa za dobrą monetę. Wiąże się to z wieloma zagrożeniami, zwłaszcza, jeśli zbyt wierzymy naszym internetowym rozmówcom i zdradzamy im nasze dane osobowe czy adresy.

Słowa

Jedyną i największą bronią IRCa są słowa. Jest to bowiem jedyna możliwość, jaką daje IRC do komunikacji, dlatego tak wielkiego znaczenia nabierają na przykład emotikonki, które zastępują często mimikę twarzy i język ciała. Nie ma wielu możliwości, dlatego wszystkie emocje należy wyrażać słowami. Nie ma miejsca na gesty i ruch, tylko tekst. Dlatego wielu ludzi przedkłada taką formę komunikacji nad inną, ponieważ w ten sposób mogą wywoływać wrażenie emocji, których nie potrafiliby wyrazić poprzez normalną rozmowę. Dlatego tak ważne jest, aby pisząc mówić mądrze, ponieważ jak cię widzą, tak cię piszą. A przy IRCu widzą tylko nasze wypowiedzi w formie tekstowej. Ważne jest, by wysławiać się w sposób ortograficzny (nie ma nic gorszego niż byki raz po raz), choć już na przykład używanie polskich znaków nie jest wskazane ze względu na problemy z przekazywaniem ich pomiędzy użytkownikami.

Tekst w IRCu ma jeszcze jedno znaczenie - kształtuje się w sposób dziwny i nieoczekiwany, dlatego zaczyna być często źródłem różnego rodzaju neologizmów i slangu.

Wspólnota

IRC jest bardzo ciekawym zjawiskiem, nie tylko ze względu na jego rosnącą popularność, ale przede wszystkim ze względu na to, jak rozwija się społeczność ludzi z niego korzystających, Powoli grupa ta zaczyna posiadać własną tożsamość, która nie ma nic wspólnego z podziałami społecznymi, takimi jak rasy, narodowości czy pozycja. Każdy może być członkiem tej społeczności, która staje się społecznością ponad podziałami. Na IRCu nikogo nie obchodzi kolor skóry, pochodzenie czy ilość zer na koncie. Wspólnota ta nie tylko istnieje biernie, ale także działa. Dzięki IRCowi możliwe jest skrzyknięcie ludzi pod sztandarem idei, ale także często zdarzają się realne spotkania użytkowników na różnego rodzaju imprezach.