WERTER

J. W. Goethe Cierpienia młodego Wertera, bohater główny i tytułowy, autor listów, z których składa się powieść (a więc i narrator); kochanek romantyczny, zakochany w Lotcie, samobójca

Wygląd: młody mężczyzna, przystojny, delikatny

Życiorys: Traktował miłość dość swobodnie, wiadomo, że był powodem miłosnej afery - związany z jedną z sióstr, rozkochał w sobie drugą. Właśnie dlatego usuwa się na prowincję i wyjeżdża do małego miasteczka Waldheim. Upatruje szczęścia w samotności, odsuwa się od ludzi, nie chce nawet, aby przyjaciel przysłał jego ulubione książki. Już w początkowym okresie swego pustelniczego życia Werter przyznaje się jednak do "buntowniczej krwi", która już wkrótce da o sobie znać. Na razie bohater snuje filozoficzne rozmyślania na temat ludzi i przyrody i nic nie zapowiada wielkich uczuciowych uniesień

Charakterystyka: Właśnie w takim stanie ducha poznaje Lottę, o czym pisze do przyjaciela "zawiązałem znajomość, która bliżej obchodzi me serce. Znajomość... nie wiem". Nagle nadchodzi olśnienie - Lotta okazuje się ową "boską kochanką", bliźniaczą duszą, o której tyle mówili romantycy. Już w czasie pierwszego spotkania mają poczucie absolutnego zrozumienia. Początkowo Werter nie może uwierzyć w swe szczęście, które jest tym większe, że po kilku spotkaniach odkrywa, że Lotta odwzajemnia jego uczucie: "... czuję i mogę dowierzać sercu memu, (...) że ona mnie kocha". W następnym liście do przyjaciela Werter napisze: "Jest dla mnie święta.... Nie wiem, co się ze mną dzieje, gdy jestem przy niej; zda się jakby zmieniał się każdy nerw mej duszy"

To już ewidentne oznaki romantycznej miłości - silnej, odurzającej. Lotta, zgodnie ze sposobem przeżywania tego uczucia, ulega uwzniośleniu, staje się mistyczną boginią i w ten sposób jest uwielbiana. Werter jest nieprzytomnie szczęśliwy. Myśli tylko o ukochanej, chce być tylko przy niej, ogarnięty bezgraniczną radością. Doświadcza "raju na ziemi", jakby powiedział Gustaw w IV cz. Dziadów A. Mickiewicza

Przełom w uczuciach następuje wraz z przybyciem Alberta - narzeczonego Lotty. Werter wiedział o nim, ale wcześniej nie chciał pamiętać, że jego ukochaną krępują jakiekolwiek związki. Teraz już nie może nie brać ich pod uwagę. Co gorsza, Albert okazuje się dobrym, szczerym, uczciwym człowiekiem, bardzo kocha Lottę. Wkrótce zaprzyjaźnia się z Werterem. Ten zaś poznaje piekło romantycznej miłości. Cierpi tak bardzo, że postanawia wyjechać. Musi jednak wrócić, bo nie potrafi żyć bez ukochanej. Jego życie wewnętrzne jest teraz bardzo intensywne - wspomina, rozpacza, godzi się z losem i zaraz potem buntuje przeciw niemu. W końcu popełnia samobójstwo. Zapewne wierzy w słowa, które kiedyś wypowiedział do Lotty: "zobaczymy się znów... odnajdziemy się znów, rozpoznamy się pod wszystkimi postaciami"

Rola w utworze: Werter to typowy kochanek romantyczny (bohater werteryczny). Rządzą nim uczucia. Jest nadwrażliwy, przesadnie skłonny do wzruszeń, żyje marzeniami, często ucieka od świata. Jest przy tym bierny - nie walczy o ukochaną kobietę i jej miłość (inaczej niż Giaur). Jest wykształcony, oczytany, subtelny i nie potrafi odnaleźć się w rzeczywistości. Wszystkie te cechy powodują, że bohater popełnia samobójstwo