Dodaj do listy

Lew, czarownica i stara szafa

Problematyka

Tematy podjęte w powieści

Czytając utwór Lewisa można się zastanawiać nad wieloma problemami. Utwór ten zmusza nas do rozważań literackich, kulturowych, do szukania sensów uniwersalnych. Opowieść ta to:

  1. Połączenie mitu, legend i baśni.
  2. Walka dobra ze złem.
  3. Tytuł - połączenie fikcji realistycznej z fantastyczną.
  4. Gdzie prowadzi nas narrator Narrator opowiadacz, podmiot mówiący w utworze epickim, ukształtowany zgodnie z obowiązującym w danej epoce, gatunku, prądzie, wzorcem postępowania.
    Kategoria narratora charakteryzowana jest ze względu...
    Czytaj dalej Słownik terminów literackich
    i czego od nas chce.

Wymowa tytułu

Lew to siła, potęga, władca puszczy, to król zwierząt, troszczący się o ich bezpieczeństwo, odpowiedzialny za nie. Taki też jest Aslan, z jednej strony rzeczywisty lew, z drugiej strony pełen magii cudotwórca. Jego magia tkwi w nim samym, on nie posługuje się magicznymi przedmiotami, siła wypływa z serca pełnego miłości. Lew jako miły, duży kociak, którego każdy chciałby mieć w domu, z którym czulibyśmy się bezpieczni, lew jako potężny zwierz, wzbudzający strach, grozę, niepewność.

Słowo lew budzi w nas różnorodne skojarzenia i uczucia, Aslan to taka postać, którą chcielibyśmy mieć zawsze przy sobie, na którą zawsze moglibyśmy liczyć. Na tym polega jego magia.

Czarownica to postać ze świata baśni, fantazji. To zła, okrutna wyniosła choć piękna istota. Swoją magią i czarami potrafi zapanować nad ludzką wolą, ludzkimi uczuciami. Do swej magii potrzebuje czarodziejskich przedmiotów - różdżki, bo w niej tkwi siła. Biała Czarownica pozbawiona magicznej różdżki przestaje być groźna, nie ma w sobie żadnej siły ani mocy, jej serce Serce narząd mięśniowy, którego praca umożliwia krążenie krwi. S. pełni rolę pompy tłoczącej, poruszającej krew w naczyniach krwionośnych.
Czytaj dalej Słownik biologiczny
jest lodowate.

W dziecięcych marzeniach chcielibyśmy spotkać prawdziwą czarownicę, która spełniałaby wszystkie nasze zachcianki, potrafiłaby wszystko dla nas wyczarować. Utwór jednak uczy, że zaufanie niewłaściwej osobie nie popłaca.

Stara szafa, realny mebel, stojący w każdym domu, w dziecięcej wyobraźni potrafi stać się wszystkim. Wnętrze szafy mieści w sobie same skarby, które potrafią każde dziecko przeobrazić w króla, księżniczkę, wróżkę czy też czarownicę. Każda szafa to tajemnica, nieodkryte skarby, niezwykła fantazja. Dlatego szafa w domu Profesora staje się prześwietnym miastem Staraszafa, leżącym w kraju o nazwie Gar-Deroba.

Po przekroczeniu granic miasta wstępujemy w baśniową krainę Narnię. A tu wędrujemy śladami Lwa i Czarownicy. Wszystko co wymyślił autor, pisząc tę opowieść nazywamy fikcją. Fikcję możemy podzielić na fantastyczną i realistyczną. Wszystko to, co ma znamiona prawdopodobieństwa nazywamy fikcją realistyczną - czyli dzieci, pan Profesor, jego wielki dom to fikcja realistyczna.

Fikcją fantastyczną będzie Narnia i jej mieszkańcy, bo w świecie rzeczywistym nie odnajdziemy ich odpowiedników. Nie znajdziemy gadającego lwa, który potrafi umrzeć i zmartwychwstać ani czarownicy z czarodziejską różdżką, zamieniającą wrogów w kamienie.

Walka dobra ze złem

Lew walczy z Czarownicą, dobro walczy ze złem, dobro zwycięża. Szlachetność Aslana, poświęcenie, pokora pokonują nawet śmierć. W opowieści tej obok wielkiej wojny dobra ze złem, mamy również małe walki. Edmund Edmund W. Szekspir Król Lear, bohater epizodyczny; młodszy, nieślubny syn Gloucestera. Wszelkim jego działaniom patronuje pragnienie zemsty na ojcu za krzywdę matki i swoją. Pragnie skłócić ojca z Edgarem,... Czytaj dalej Słownik bohaterów literackich - liceum walczy z własnymi słabościami, z obrażoną dumą chłopięcą, by w końcu odnieść zwycięstwo i przekonać się, że siła tkwi w jedności, miłości, że nie można być złośliwym, dokuczać młodszym i ranić czyjeś uczucia. Nauka ta drogo go kosztowała, doznał upokorzenia, bólu i wstydu, ale warto było, nagroda go nie ominęła.

Opowieść o Narni ukazuje problem dokonywania właściwych wyborów, zły, niewłaściwy wybór pociąga za sobą ogromne konsekwencje. Pan Tumnus nie chciał służyć złej czarownicy, liczył się z konsekwencjami swej decyzji i nigdy nie musiał się jej wstydzić. Ci, którzy stoją po stronie dobra wygrywają i zostają nagrodzeni.

Piotr, Zuzanna, Łucja to postacie szlachetne, nie wahają się ani chwilę, gdy trzeba ratować fauna Fauna ogół gatunków zwierzęcych występujących współcześnie na Ziemi. Powszechnie używa się też formy: fauna ptaków Polski w znaczeniu: ogół ptaków zamieszkujących Polskę. flora.
Czytaj dalej Słownik biologiczny
czy Edmunda. W swym życiu kierują się miłością, dobrocią, współczuciem, oddaniem i w nagrodę zostają władcami Narni. Utwór ukazuje jeszcze jedną prawdę, prawdę o wzajemnej pomocy. Jedni pomagają drugim, by odnieść wspólną korzyść. Państwo Bobrowie pomagają dzieciom dostać się na spotkanie z Aslanem, Aslan pomoże uwolnić Edmunda, rodzeństwo pomaga w walce z Czarownicą, a wszystko po to, by w Narni zapanował pokój i radość, dla dobra wszystkich jej mieszkańców.

Połączenie mitu, legend i baśni

Zacznijmy od legendy. Legenda to fantastyczne opowiadanie Opowiadanie Podstawowa forma wypowiedzi (obok opisu), przedstawiająca przebieg zdarzeń w ich następstwie czasowym. Do głównych wyróżników opowiadania należą: gramatyczna forma czasu przeszłego, podkreślanie... Czytaj dalej Słownik terminów literackich o świętych, cudach, oparte na motywach chrześcijańskich, dotyczy ważnych wydarzeń historycznych, dziejów pewnych miejscowości. Opowieść Lewisa na pewno nie jest typową legendą, ale możemy się w niej doszukać elementów legendy. Aslan w tej opowieści urasta do rangi świętego, jest nieskazitelny, dobry, pełen pokory, dobrowolnie wybiera śmierć, chroniąc życie innego. Potrafi czynić cuda, największym jego cudem jest zmartwychwstanie. Wartości, które reprezentuje Aslan, znajdziemy w kulturze chrześcijańskiej.

Zapoznając się z dziejami Narni, poznajemy ważne jej wydarzenia historyczne, dotyczące wypełnienia się starych przepowiedni.

W utworze mamy do czynienia z postaciami mitycznymi. Aslan, pomagający słabszym, poświęcający się dla nich, przypomina mitycznego Prometeusza, który pomagał człowiekowi. Driady, nimfy, fauny, olbrzymy, żyjące w Narni znane są nam z mitologii.

Najwięcej odnośników znajdziemy do baśni. Mamy do czynienia z typowymi elementami baśniowymi:

  • współistnienie świata realistycznego i fantastycznego;
  • Czarownica;
  • czary, magiczne przedmioty;
  • poszukiwanie przygody jako próby charakteru;
  • walka dobra ze złem;
  • zwycięstwo dobra;
  • motyw wędrówki;
  • dobro, szlachetność i dzielność zostają nagrodzone otrzymaniem królestwa.

Bez problemu znajdziemy analogie do Andersenowskiej baśni „Królowa Śniegu”. Edmund przypomina Kaja, podobnie jak on działa pod wpływem magii, Gerda Gerda J. I. Kraszewski Stara baśń, bohater epizodyczny; syn Henga, podobny do ojca, ale niedoświadczony, więc ojciec każe mu milczeć i udawać, że nie rozumie mowy Polan. Posłuszny chłopiec bał się... Czytaj dalej Słownik bohaterów literackich - gimnazjum uwalnia Kaja, Edmunda uwalnia rodzeństwo. Biała Czarownica swym wyglądem przypomina Królową Śniegu, tak jak ona jeździ saniami, jest blada i ma lodowate serce. Obie dobrze się czują w krainie wiecznej zimy.

Gdzie prowadzi nas narrator i czego od nas chce

Narrator, czyli osoba opowiadająca w utworze, często przypomina nam o swoim istnieniu, zwracając się do nas w sposób bezpośredni: „nie będzie chyba dla was niespodzianką”, „możecie sobie wyobrazić”, „Mam nadzieję, że nikt z czytających tę książkę nie czuł się nigdy tak nieszczęśliwy, jak Zuzanna i Łucja tej nocy”. Narrator wciąga czytelnika w swą opowieśćzmusza go do zastanowienia się, do udzielenia odpowiedzi na zadane pytanie. Czytając tego typu stwierdzenie „wiele innych potworów, których nie będę opisywał, bo gdybym to zrobił, dorośli nie pozwoliliby wam czytać tej książki” przekonuje czytelnika, że narratorem jest sam autor, pisarz, który przedstawia się w dedykacji. Narrator to wewnętrzny opowiadacz, a autor to osoba z zewnątrz. Odbiorcą jest czytelnik Czytelnik odbiorca dzieła literackiego. Termin może oznaczać fikcyjnego adresata, przywołanego w tekście, np. w Beniowskim J. Słowackiego czy Szkicach węglem H. Sienkiewicza lub częściej odbiorcę zewnątrztekstowego,... Czytaj dalej Słownik terminów literackich dziecięcy, bo do takiego zwraca się narrator, chociaż utwór dedykowany jest chrześnicy, która wyrosła już z bajek. Pisarz Pisarz literat.
Czytaj dalej Słownik terminów literackich
jednak wierzy, że kiedyś po nią sięgnie. Opowieści z Narni mogą zafascynować każdego.

Autor stworzył fikcję literacką po to, by przekazać nam jakąś mądrość, czegoś nas nauczyć, dlatego można po nią sięgnąć w każdym wieku.

Teksty dostarczyło Wydawnictwo GREG. © Copyright by Wydawnictwo GREG

autorzy opracowań: B. Wojnar, B. Włodarczyk, A. Sabak, D. Stopka, A. Szóstak, D. Pietrzyk, A. Popławska
redaktorzy: Agnieszka Nawrot, Anna Grzesik
korektorzy: Ludmiła Piątkowska, Paweł Habat

Zgodnie z regulaminem serwisu www.bryk.pl, rozpowszechnianie niniejszego materiału w wersji oryginalnej albo w postaci opracowania, utrwalanie lub kopiowanie materiału w celu rozpowszechnienia w szczególności zamieszczanie na innym serwerze, przekazywanie drogą elektroniczną i wykorzystywanie materiału w inny sposób niż dla celów własnej edukacji bez zgody autora podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności lub pozbawienia wolności.