Matura poprawkowa 2026 z języka polskiego na poziomie podstawowym. fot. Redakcja Interia
Spis treści:
Poniżej znajdziesz poprawkowy arkusz maturalny z języka polskiego na poziomie podstawowym z roku 2026. Odpowiedzi zostały naniesione na karty arkusza.
Uczniowie, którzy pisali maturę poprawkową z języka polskiego, musieli przygotować wypracowanie. Do wyboru były dwa tematy:
Poniżej prezentujemy przykładowe opracowanie tematu 1.: Co sprawia, że człowiek poświęca się dla drugiego człowieka?
WSTĘP
Problem do rozważenia:
Propozycja zapisu akapitu:
Poświęcenie dla drugiego człowieka jest jednym z najbardziej wyrazistych przejawów miłości, odpowiedzialności i wierności wartościom. Oznacza ono gotowość do rezygnacji z własnych potrzeb, bezpieczeństwa, wygody, a czasem nawet życia, aby pomóc drugiej osobie lub dochować jej wierności. Człowiek może zdecydować się na poświęcenie zarówno pod wpływem silnych uczuć, jak i poczucia obowiązku oraz przekonania, że istnieją wartości ważniejsze niż własne dobro. Uważam, że do poświęcenia dla drugiego człowieka prowadzą przede wszystkim miłość, odpowiedzialność i wierność wyznawanym zasadom. Literatura pokazuje jednak, że poświęcenie może przybierać różne formy – od świadomego narażenia własnego życia po cierpliwe znoszenie bólu i cierpienia razem z ukochaną osobą. Potwierdzają to „Antygona” Sofoklesa, „Lament świętokrzyski” oraz kontekst religijny związany z chrześcijańskim rozumieniem ofiary i miłości bliźniego.
ROZWINIĘCIE - lektura obowiązkowa - Antygona Sofokles
Pytania pomocnicze:
Propozycja zapisu akapitu:
Przykładem bohaterki, która poświęca się dla drugiego człowieka, jest Antygona z tragedii Sofoklesa. Po śmierci Polinejkesa Kreon zakazuje jego pochówku, uznając go za zdrajcę ojczyzny. Antygona nie podporządkowuje się jednak rozkazowi władcy, ponieważ uważa, że jako siostra ma obowiązek zapewnić zmarłemu bratu godny pochówek. Wie, że złamanie zakazu może oznaczać dla niej śmierć, a mimo to decyduje się działać. Jej poświęcenie wynika przede wszystkim z miłości do brata, ale również z wierności prawom boskim i zasadom moralnym. Antygona nie traktuje własnego życia jako wartości najważniejszej, ważniejsze okazują się dla niej obowiązek wobec rodziny oraz przekonanie, że nie wolno pozostawić zmarłego bez należnego pochówku. Bohaterka świadomie przyjmuje konsekwencje swojej decyzji i nie próbuje uniknąć odpowiedzialności.
ROZWINIĘCIE - kolejna lektura - Lament świętokrzyski
Pytania pomocnicze:
Propozycja zapisu akapitu:
Inny wymiar poświęcenia ukazuje „Lament świętokrzyski”, w którym przedstawiona zostaje Matka Boska cierpiąca pod krzyżem Chrystusa. Maryja obserwuje mękę i śmierć swojego syna, a jej ból jest szczególnie silny dlatego, że nie może go uratować. Zwraca się do innych ludzi, między innymi do matek, aby współczuły jej cierpieniu. Jej postawa pokazuje,
że poświęcenie dla drugiego człowieka nie zawsze musi oznaczać podjęcie działania. Czasem polega ono na gotowości do współcierpienia, pozostaniu przy ukochanej osobie i przyjęciu jej bólu jako własnego. Maryja nie może zapobiec śmierci Chrystusa, ale nie opuszcza go w najtrudniejszym momencie. Jej cierpienie można również odczytać w kontekście religijnym jako udział w ofierze Chrystusa i wyraz bezwarunkowej miłości matki do dziecka. W przeciwieństwie do Antygony, która podejmuje konkretne działanie i świadomie naraża życie, Maryja doświadcza poświęcenia przede wszystkim poprzez cierpienie i obecność przy synu.
ROZWINIĘCIE - kontekst teologiczny - chrześcijańskie rozumienie ofiary i miłości
Pytania pomocnicze:
Propozycja zapisu akapitu:
Problem poświęcenia dla drugiego człowieka można pogłębić poprzez kontekst teologiczny. Jedną z podstawowych wartości chrześcijaństwa jest miłość bliźniego, która zakłada troskę o drugiego człowieka i gotowość do rezygnacji z własnego dobra na jego rzecz. Szczególne znaczenie ma ofiara Chrystusa, który oddaje życie za ludzi. W takim ujęciu poświęcenie staje się najwyższym wyrazem miłości – człowiek nie tylko pomaga drugiemu, lecz jest gotowy ponieść dla niego najwyższą ofiarę. Kontekst ten pozwala lepiej zrozumieć „Lament świętokrzyski”, ponieważ cierpienie Maryi jest związane z męką jej syna, a jego śmierć ma w chrześcijaństwie znaczenie ofiarne. Jednocześnie kontekst ten pokazuje, że poświęcenie nie musi wynikać z przymusu. Może być świadomym wyborem wynikającym z miłości i przekonania, że dobro drugiego człowieka jest warte poniesienia osobistej ofiary.
ZAKOŃCZENIE
W zakończeniu należy:
Propozycja zapisu akapitu:
Człowiek może poświęcić się dla drugiego człowieka przede wszystkim z powodu miłości, poczucia obowiązku, odpowiedzialności oraz wierności wyznawanym wartościom. Antygona świadomie naraża życie, aby wypełnić obowiązek wobec zmarłego brata i pozostać wierną prawom boskim. Maryja z „Lamentu świętokrzyskiego” natomiast doświadcza poświęcenia poprzez cierpienie i pozostanie przy synu w chwili jego śmierci. Kontekst teologiczny pokazuje z kolei, że ofiara może być najwyższym wyrazem bezinteresownej miłości. Oba utwory dowodzą więc, że człowiek jest zdolny zrezygnować z własnego dobra, gdy uzna dobro i godność drugiej osoby za wartości ważniejsze od własnego bezpieczeństwa. Poświęcenie jest zatem szczególnym sprawdzianem człowieczeństwa, ponieważ ujawnia, jakie wartości człowiek uznaje za naprawdę ważne.
Zapamiętaj!
Sprawdzając wypracowanie maturalne, Egzaminator ocenia nie tylko Twoje argumenty i przykłady z literatury. Równie ważne jest to, w jaki sposób formułujesz swoją wypowiedź.
Podczas sprawdzania pracy Egzaminator zwróci uwagę przede wszystkim na:
Możesz również pobrać arkusz CKE bez rozwiązań w formacie pdf i sprawdzić swoją wiedzę przed egzaminem maturalnym. Przycisk do pobrania arkusza znajduje się poniżej.
