Zapoznaj się z arkuszem maturalnym z języka polskiego 2026 na poziomie podstawowym. Arkusz z rozwiązaniami pozwoli ci zapoznać się z prawidłowymi odpowiedziami i przygotować do egzaminu.
Matura 2026 z języka polskiego odbyła się 4 maja 2026 r. fot. Redakcja Interia
Spis treści:
Konspekt pierwszego tematu zaproponowany przez naszego eksperta:
Teza: Praca może dawać człowiekowi poczucie spełnienia i sensu oraz przyczyniać się do poprawy warunków życiowych jednostek i zbiorowości. Może też być narzędziem opresji służącym zbrodniczej eksploatacji człowieka.
Argument 1: Praca może być wartością samą w sobie, źródłem godności i szansą na indywidualny rozwój człowieka. Może równocześnie mieć ogromną wartość społeczną i przyczyniać się do rozwoju świata.
Przykład: "Lalka". Stanisław Wokulski jest przykładem bohatera, który wiele zawdzięcza własnej pracy i przedsiębiorczości. Praca jest dla niego także metodą poprawy sytuacji życiowej najbiedniejszych oraz sposobem na cywilizacyjny rozwój Warszawy. W tym utworze praca jest jednym z najważniejszych mierników wartości człowieka. Wokulski, Rzecki czy Henryk Szlangbaum zyskują sympatię czytelnika, gdy arystokracja (baron Krzeszowski, Łęccy) jawią się jako "klasa próżniacza", które nic nie wnosi do dobra wspólnego.
Kontekst:
a/ historycznoliteracki: program pozytywistyczny (szacunek dla pracy, utylitaryzm, hasła pracy organicznej i pracy u podstaw…);
b/ literacki: Przedwiośnie. W utworze Seweryn Baryka roztacza przed synem utopijną wizję szklanych domów, które są (rzekomo) owocem twórczej pracy ich krewnego. Efektem imponującego projektu genialnego inżyniera ma być radykalne przeobrażenie rzeczywistości.
Argument 2: W pewnych okolicznościach praca może też być wykorzystana jako środek opresji i zniewolenia. Dzieje się tak zwłaszcza w systemach totalitarnych, dla których jednostka niewiele znaczy.
Przykład: "Inny świat". Ludzie poddani terrorowi pracy ponad ludzkie siły tracą nie tylko poczucie własnej godności, ale także zdrowie i nierzadko życie. Autor ukazuje w Innym świecie system, który doprowadza do degradacji więźniów: realia łagrów, nieosiągalne normy, warunki wyniszczającej pracy, mróz i głód.
Kontekst: Opowiadania Tadeusza Borowskiego. Podobny mechanizm, do którego dochodzi poczucie winy z powodu wykorzystywania śmierci innych więźniów ("Proszę państwa do gazu").
Podsumowanie: wyciągnięcie wniosków z podanych przykładów i potwierdzenie tezy.
Możesz również pobrać arkusz CKE bez rozwiązań w formacie pdf i sprawdzić swoją wiedzę przed egzaminem maturalnym. Przycisk do pobrania arkusza znajduje się poniżej.
