porównanie

jedna z figur stylistycznych polegająca na zestawieniu ze sobą dwóch członów, porównywanego i porównującego, połączonych wyrazami: jak, jako, jak gdyby, niby, podobny, na kształt itp. Obydwa człony muszą mieć jakąś wspólną cechę znaczeniową, stanowiącą podstawę porównania, zwaną tertium comparationis.

W wyniku porównania zjawisko, o którym mowa, zostaje zinterpretowane za pomocą zjawiska, z którym je zestawiono. Porównanie może występować w postaci bardzo prostej, np. "zdrowy jak rydz", i w postaci rozbudowanej, w tzw. porównaniach metaforycznych, np. "jak drzwi kina otworzyła się ta pora" (J. Czechowicz ja karabin).

Dla poezji epickiej charakterystyczne jest tzw. porównanie homeryckie, w którym człon drugi, porównujący, jest rozbudowany do rozmiarów samodzielnego obrazu. Takie porównania występują u Homera, w epopei A. Mickiewicza Pan Tadeusz, np. porównanie zastosowane w opisie matecznika:.

"Woda tych studni sklni się, plamista rdzą krwawą,

A z wnętrza ciągle dymi zionąc woń plugawą,

Od której drzewa wkoło tracą liść i korę;

Łyse, skarłowaciałe, robaczliwe, chore,

Pochyliwszy konary mchem kołtunowate

I pnie garbiąc brzydkimi grzybami brodate,

Siedzą wokoło wody, jak czarownic kupa

Grzejąca się nad kotłem, w którym warzą trupa".