Wędrówka jest częstym motywem pojawiającym się na kartach zarówno literatury polskiej, jak i obcej. Ma ona zazwyczaj dwa wymiary, dwa swoiste znaczenia. Po pierwsze - bywa po prostu dosłowną podróżą, zmianą własnego miejsca w przestrzeni, w wyniku, której bohater Bohater S. Mrożek Rewolucja, jedyny bohater opowiadania i narrator.
Wygląd: Brak jakichkolwiek informacji o tym, kim jest postać, jak się nazywa, gdzie mieszka, jak wygląda. To jakiś człowiek, ...
Czytaj dalej Słownik bohaterów literackich - gimnazjum
zdobywa wszelkiego rodzaje doświadczenia, rozwija się wewnętrznie, poszerza swoją wiedzę. Bohater zawsze ma przed sobą jakiś cel, do którego konsekwentnie i z uporem dąży. Drugi wymiar wędrówki to ten o charakterze symbolicznym, bądź metaforycznym, parabolicznym. Symbol Symbol motyw bądź zespół motywów, pojęć, obrazów, które oprócz znaczenia dosłownego posiadają także znaczenie ukryte - symboliczne. W przeciwieństwie do alegorii, która może być odczytana ... Czytaj dalej Słownik terminów literackich otwiera przed czytelnikiem mnogość interpretacji, sprawia, że zwyczajna z pozoru podróż jest dla twórcy, pisarza tylko pretekstem do wyrażenia prawdziwych, a zarazem ukrytych myśli i refleksji postaci literackiej. Wędrówka staje się niekiedy po prostu symbolem zawiłej i pełnej zagadek ludzkiej egzystencji.

Już w literaturze starożytnej możemy spotkać liczne teksty podejmujące motyw wędrówki. Postacie mitów greckich i rzymskich nieustannie wędrują, podróżują, przemieszczają się. Wędrówka Edypa, syna Lajosa i Jokasty, staje się przede wszystkim jego ucieczką przed przeznaczeniem, przed tragicznym losem, przed fatum depczącym mu po piętach. Inny bohater mitów - Herakles przemieszcza się, by móc wykonać dwanaście kolejnych prac, które zostały mu wyznaczone. Argonauci skolei wyruszają w daleką podróż, poszukując złotego runa. To jednak wędrówki, które mają na ogół jeden wymiar - przestrzenny. Są po prostu podróżą, która ma zapewnić bohaterom realizację określonego celu. Szczególny jednak obraz Obraz W najogólniejszym znaczeniu: świat przedstawiony w utworze literackim jako odzwierciedlenie jakiejś rzeczywistości zewnętrznej, np. obraz XIX-wiecznej Warszawy w Lalce B. Prusa. Takie pojmowanie ... Czytaj dalej Słownik terminów literackich podróży pojawia się w "Odysei" Homera, przedstawiającej tułacze losy Odyseusza. Utwór ten jest eposem składającym się z 24 ksiąg, rozpoczyna się on w dziesiątym roku tułaczki głównego bohatera i trwa około czterdziestu dni. "Odyseja" ma charakter baśniowo-przygodowy. Homer wprowadza liczne i sugestywne opisy - niekiedy dramatycznych - przygód Odyseusza, zmierzającego do rodzinnej Itaki. Niektórzy badacze twórczości Homera określają losy Odyseusza w kategoriach symbolu, odnoszącego się do egzystencji człowieka. Bohater "Odysei" dąży konsekwentnie do celu, choć los wystawa go na kolejne trudne próby i rzuca przysłowiowe kłody pod nogi. Podobnie przedstawia się życie niemal każdego człowieka, który wytycza sobie dany cel, pragnie jego realizacji, ale musi się po drodze zmagać z licznymi przeciwnościami losu.

Postać Odyseusza stałą się inspiracją dla innych, bardziej nam współczesnych twórców. Należy do nich kontrowersyjny pisarz Pisarz literat.
Czytaj dalej Słownik terminów literackich
Jamek Joyce, który jest autorem słynnego "Ulissesa", do czego szerzej nawiążę w dalszej części mojej pracy.

Wędrówka pojawia się również w okresie średniowiecznym. Motyw ten został znakomicie wykorzystany przez Dantego w"Boskiej komedii". Tutaj wędrówka jest podróżą po zaświatach po piekle, niebie i czyśćcu. Główny bohater w Wielki Piątek 1300 roku spotyka się ze swoim przewodnikiem po czeluściach piekła i czyśćca - Wergiliuszem. Poeta rzymski informuje Dantego, że będzie oprowadzał go po tych właśnie obszarach, niebo Niebo Niebo symbolizuje światło, nieskończoność, męskość, porządek świata, harmonię, prawo moralne, prawdę, świętość, czystość, Sąd Ostateczny, zbawienie, szczęśliwość, ... Czytaj dalej Słownik symboli literackich zaś przypadnie w udziale Beatrycze. Okazuje się, że sam Wergiliusz nie ma wstępu do nieba, ponieważ nie otrzymał sakramentu chrztu św. Wędrówka po piekle rozpoczyna się od kręgu, w którym znajdują się dusze ludzi, będących z życia obojętnymi, nie czyniącymi ani dobra, ani zła. Brak reakcji na doświadczenia życiowe okazał się być niewybaczalnym grzechem. Piekło przypomina wielki lej, stożek, którego wierzchołek osadzony jest we wnętrzu ziemi, gdzie przebywają najwięksi trzej zbrodniarze: Judasz, Brutus i Kasjusz. Piekło otwiera sugestywny napis brzmiący: "Lasciate ogni speranza voi ch'entrate", czyli "Porzućcie wszelką nadzieję, wy, którzy tu wchodzicie". Składa się ono z 9 kręgów, do których przyporządkowani są określeni grzesznicy. Najmniej i najrzadziej grzeszący znaleźli się na szczycie tej drabiny, natomiast - wspomniani już - najwięksi i najokrutniejsi na samym dole siedzący w paszczach Lucyfera.

Czyściec również przybiera formę stożka z kilkoma kręgami. Tutaj - podobnie jak w piekle - na szczycie przebywają dusze najmniej, zaś na górze najbardziej grzeszne. Dante Dante Boska Komedia D. Alighieri, bohater główny, ma trzydzieści pięć lat i odbywa wędrówkę po zaświatach, której efektem jest głęboka przemiana duchowa
Wygląd: brak informacji w ...
Czytaj dalej Słownik bohaterów literackich - liceum
wędruje ze swoim przewodnikiem obserwując kolejne kręgi, w których spotykają dusze cierpiące za pychę, skąpstwo, czy lenistwo. Wergiliusz przekazuje swojego podopiecznego Beatrycze, która będzie oprowadzać go po raju. Beatrycze, ukochana poety, wznosi się razem z nim do pierwszego kręgu nieba. Tam przebywają dusze, które za życia popełniły wykroczenie przeciw ślubom czystości. Wędrówka Dantego i  Beatrycze Beatrycze D. Alighieri Boska Komedia, bohaterka pierwszoplanowa III części poematu pt. Raj; ukochana autora, postać wzorowana na autentycznej kobiecie, Beatrycze Portinari
Wygląd: Beatrycze przybywa ...
Czytaj dalej Słownik bohaterów literackich - liceum
to przemieszczanie się po kolejnych rajskich kręgach, gdzie spotykają kolejne ludzkie dusze. Ostatni - dziewiąty krąg jest miejscem zamieszkania samego Boga, przypominającym kwiat Kwiat Symbol tajemnicy, nadziei, niewinności, cnoty, szczęścia, bezpieczeństwa, miłosierdzia, radości, żałoby, smutku, zbrodni. Kwiat jest też symbolem centrum mistycznego, logiki, symetrii; ... Czytaj dalej Słownik symboli literackich białej róży. Wędrówka jest również dla Dantego źródłem wielu refleksji i pytań, które kieruje do przewodniczki. Zainteresowany jest naturą dobra, grzechem pierworodnym, istotą zła. Święci -  Piotr Piotr C. S. Lewis Lew, Czarownica i stara szafa, bohater główny.
W Anglii: Najstarszy z rodzeństwa. Jest bardzo odpowiedzialny i opiekuńczy wobec młodszych od siebie sióstr i brata, szczególnie ...
Czytaj dalej Słownik bohaterów literackich - gimnazjum
Jakub Jakub D. Defoe Przypadki Robinsona Kruzoe, bohater epizodyczny; kolega Robinsona, marynarz. Namawia Robinsona, by uciekł z domu i pożeglował z nim na statku jego ojca. Lekkomyślny, nieprzewidujący. To ... Czytaj dalej Słownik bohaterów literackich - gimnazjum - na koniec egzaminują podróżnika.

Wędrówka w "Boskiej komedii" przyjmuje wymiar symboliczny, jest przechodzeniem przez kolejne etapy ludzkiej egzystencji, drogą poznania wszelkich kręgów istnienia. Zwieńczeniem tej wędrówki staje się spotkanie z Bogiem, dotarcie do tego, co najdoskonalsze.

Motyw wędrówki dosyć często przewija się w twórczości epoki nieco późniejszej, w romantyzmie. Tutaj nierzadko biografia Biografia życiorys; przedstawienie życia i działalności jakiejś osoby.
Czytaj dalej Słownik wyrazów obcych
twórcy była przekładana na literaturę. Jego uczucia, emocje, postawy przelewane były niejednokrotnie na papier. Dramatyczne przeżycia nie mogły być po prostu obojętne dla wymowy romantycznego dzieła. Podróż stanowiła w końcu niezwykle istotny element życia romantyków. Szczególnie często podejmowana była wędrówka na Wschód, biorąca swe źródło w fascynacja odległymi, egzotycznymi, orientalnymi krajami. Owe wędrówki łączyły się również z chęcią dotarcia do samych źródeł religii i mitów, była źródłem wielu mistycznych uniesień i przeżyć.

Równie często podejmowano wędrówki na terenach górskich. Z takim motywem mamy do czynienia w "Kordianie" Juliusza Słowackiego, gdzie tytułowy bohater wygłasza swój znamienny monolog właśnie na Mont Blanc. Tutaj też  Kordian Kordian J. Słowacki Kordian, bohater główny i tytułowy; przedstawiciel romantycznego pokolenia, romantyczny młodzieniec, podróżnik, bojownik o wolność swojego narodu
Wygląd: delikatny, ...
Czytaj dalej Słownik bohaterów literackich - liceum
dostrzegając wielkość i grozę gór zdaje sobie w końcu sprawę z własnej nicości i kruchości.

Romantycy podróżowali również droga morską. Taka wędrówka stanowiło niejednokrotnie źródło mistycznych uniesień, źródło refleksji przybliżających poetów do Absolutu i uświadamiała twórcy jego małość w obliczu potęgi żywiołu. Jednak takie podróże nierzadko rodziły poczucie osamotnienia i wewnętrznej pustki. Potwierdzały kruchość człowieka i marność jego życia. Wszelkie doświadczenia zdobyte w wędrówce w górach czy po morzach, oceanach miały swoje odbicie w literaturze. Romantycy nie zajmowali się jednak pisaniem reportaży z podróży, nie zawsze wszystko było dokładnym i idealnym odzwierciedleniem rzeczywistości, prawdziwych krajobrazów i przeżyć. Niezwykle sugestywny opis Opis jedna z głównych form wypowiedzi (obok opowiadania) w utworze narracyjnym, w liryce zaś jeden z komponentów monologu lirycznego. Opis prezentuje statyczne elementy świata przedstawionego: ... Czytaj dalej Słownik terminów literackich wędrówki zawarł Adam Mickiewicz w "Sonetach Krymskich". To cykl utworów, wyrażających niezwykłość przyrody, lecz także ogromną tęsknotę za własnym, bliskim pejzażem "pagórków leśnych i łąk zielonych".

Dla romantyków fizyczna, namacalna wędrówka jest jednocześnie wędrówką w głąb siebie, w swój wewnętrzny, niezwykle emocjonalny świat. Podróż jednak bywa również okazją do poznania innej, odmiennej, egzotycznej kultury, którą skolei porównuje się z własną, polską kulturą. Jest to także okazja do zastanowienia się nad polską tradycją i jej miejscem wśród innych kultur, tak jak przedstawia to Słowacki w "Grobie Agamemnona".

Podróże romantyczne to nie zawsze podróże dla przyjemności, dla zdrowia, czy też dla poznania innej kultury, to często konsekwencja wydarzeń polityczno-społecznych. Wędrówka staje się po prostu przymusowym zesłaniem, wygnaniem, emigracją. Romantyczny twórca staje się pielgrzymem, czasem wręcz tułaczem. To oczywiście rodzi wielką tęsknotę, nostalgię za swoimi rodzinnymi stronami, o czym pisał Mickiewicz w "Sonetach Krymskich", pozostając w oddaleniu od ojczyzny.

Motyw wędrówki został szczególnie wyeksponowany we - wspomnianym już wcześniej- "Kordianie" Słowackiego. Główny bohater wyrusza w podróż po Europie, która w ostatecznym rozrachunku okazuje się być przede wszystkim źródłem wielu cierpień i rozczarowań. Pierwszy akt dramatu jest historią nieszczęśliwej miłości młodego, niezwykle wrażliwego i melancholijnego Kordiana. Owładnięty "jaskółczym niepokojem" młodzieniec beznadziejnie zakochuje się w Laurze. Ta jednak darzy go głównie uczuciem macierzyńskim. Kordian próbuje sobie poradzić z tą sytuacją, lecz jego wzniosły idealizm Idealizm kierunek filozoficzny uznający wyższość ducha, myśli, świadomości nad materią (bytem, rzeczą, substancją). W ontologii idealizm wyraża się w tezie, że przyczyną wszelkiego bytu jest ... Czytaj dalej Słownik terminów literackich stoi mu na przeszkodzie. Jego miłosne niepowodzenia zniechęcają go do życia, sprawiają, że nie może sobie znaleźć własnego miejsca we wrogim mu świecie.

W akcie drugim widzimy Kordiana podróżującego Europie. Dochodzi tutaj do konfrontacji jego marzeń z bezwzględną rzeczywistością, co sprawia, że główny bohater traci wszelkie złudzenia i resztki naiwności. Kordian przebywa w Londynie, gdzie

poznaje realną potęgę pieniądza. Wszystko jest na sprzedaż, nawet miłość, której tak bardzo pragnął. Spotkana za granicami kraju Wioletta jest zła i podstępna, potrafi wykorzystać naiwność i niewiedzę młodego mężczyzny. Kordian doznaje kolejnych rozczarowań, pragnie bowiem, by świat był przepełniony dobrem, a nie cwaniactwem i obłudą. Daleko mu do tego świata, bo jak sam o sobie mówi: "(...) Prawdziwie jam podobny do tego człowieka, co zbiera chwasty po skałach życia - ciężka praca". Nawet Papież okazuje się być człowiekiem wyrachowanym i bezwzględnym. Kiedy Kordian prosi go o poparcie Polaków w dążeniu do upragnionej niepodległości, ten nakazuje posłuszeństwo i oddanie wobec państw zaborczych i mówi: "Na pobitych Polaków pierwszy klątwę rzucę". W ten sposób Papież sugeruje Kordianowi, że sprawa polska Polska Rzeczpospolita Polska. Państwo położone w środkowej Europie nad Morzem Bałtyckim. Powierzchnia 312 685 km2. Liczba ludności 38 641 tys. (2001 r.). Stolica Warszawa. Język urzędowy polski. ... Czytaj dalej Słownik geograficzny wcale nie jest najpilniejsza i nie wymaga interwencji. To już całkowicie go przybija, nie ma już żadnych złudzeń, żadnej nadziei. Kordian wyrusza więc na Mont Blanc, gdzie wygłasza monolog. Rozdarty jest jednak między ideą działania, a własną hamletowską wręcz niemocą. Chciałby przywrócić światu właściwe proporcje oparte o najwyższe wartości. Podróż po Europie miała być dla Kordiana źródłem wielu nadziei i radości, a nieoczekiwanie stała się źródłem mnóstwa rozczarowań i goryczy. Na Mont Blanc doznaje on widzenia. W jego wizji Polska jest narodem wybranym, który dzielnie podejmuje się walczyć o wolność. Ceną jednak, jaką może ponieść w tej bitwie jest śmierć. Polska staje się Wienkelriedem narodów!

Nieco odmienny motyw wędrówki pojawia się w twórczości późniejszego pisarza - Franza Kafki. W jego znamiennym "Procesie" spotykamy narrację, świat przedstawiony, postacie przedstawione w sposób nietuzinkowy i rewolucyjny. W pojęciu Kafki podróż została potraktowana w kategorii swoistej paraboli. Powieść rozpoczyna się od sytuacji, w której główny bohater - Józef K. zostaje oskarżony o przestępstwo i powiadomiony o toczącym się przeciw niemu procesie. Józef K. zupełnie nie wie o co chodzi, nie popełnił bowiem żadnej zbrodni. Próbuje zatem wyjaśnić całą groteskową sytuację i zaczyna się bronić. Jednak to właśnie było jego zasadniczym błędem. Próba obrony bowiem stanowiła potwierdzenie winy. Początkowo stara się wykonywać wszystkie dotychczasowe obowiązki, ale z czasem angażuje się w kolejne przesłuchania i procesy. Nadal jednak nie ma pojęcia o co tak naprawdę został oskarżony. Następuje jednak koniec tego kuriozalnego i absurdalnego procesu. Józef zostaje skazany na karę śmierci (wciąż niewiadomo za co) i okrutnie pozbawiony życia. Główny bohater staje się człowiekiem z dnia na dzień osaczonym przez wrogą mu rzeczywistość sądów. Oskarżenie rujnuje całe jego życie, prowadzi do dramatycznego końca. Józef próbuje udowodnić swoją niewinność, szuka pomocy u  ludzie Ludzie J. R. R. Tolkien Hobbit, czyli tam i z powrotem, bohater zbiorowy; ludzie Trzeciej Epoki są zupełnie podobni do ludzi współczesnych. Tak jak dzisiaj zdarzają się wśród nich postacie ... Czytaj dalej Słownik bohaterów literackich - gimnazjum bliskich i osób nieznajomych. Wędruje po niekończących się korytarzach sądu, które przypominają równie niekończące się labirynty bez wyjścia. Wszędzie toczą się procesy ludzi niewinnych, lecz postawionych w  stan Stan w okresie feudalizmu była to zamknięta grupa społeczna posiadająca jednakową pozycję prawną w państwie (duchowieństwo, szlachta, mieszczaństwo, chłopi). Przynależność do stanu ... Czytaj dalej Słownik historyczny oskarżenia. Ich los podzielił Józef K., który podejmuje walkę z sądem i panującym systemem prawa. Jak się jednak szybko okaże, to niestety będzie przysłowiowa walka z wiatrakami. Codzienność głównego bohatera powieści koncentruje się i podporządkowuje toczącym się gdzieś (niewiadomo gdzie) procesom. Ludzie drżą oswój j los, walczą o siebie, ale nie wiedzą jak, bowiem nie wiedzą o co ich oskarżono. To swoista machina totalitarnego systemu, świata, niszcząca indywidualność jednostki, degradująca go. Józef K. staje się tułaczem proszącym o pomoc, zagubionym w tej śmiertelnej wędrówce przez sieć sądowych korytarzy. To podróż tragiczna, która kończy się jedynie w chwili śmierci.

Z wędrówką mamy również do czynienia w "Ulissesie" Jamesa Joyce`a, nawiązującym do "Odysei" Homera. Akcja Akcja papier wartościowy będący dowodem udziału jego właściciela w spółce akcyjnej. Posiadanie akcji upoważnia właściciela do głosowania na zebraniach akcjonariuszy oraz do uzyskiwania ... Czytaj dalej Słownik geograficzny "Ulissesa" rozgrywa się w ciągu 18 godzin. Jest to również czas Czas jedna z podstawowych (obok przestrzeni) kategorii organizujących świat przedstawiony w dziele literackim. Porządkuje ona zdarzenia pod względem chronologicznym na różnych poziomach utworu, np. ... Czytaj dalej Słownik terminów literackich wędrówki głównego bohatera Leopolda Blooma z Dublina. Kolejne części tekstu odpowiadają epizodom eposu homeryckiego, kolejni bohaterowie postaciom "Odysei" ( Bloom-Odyseusz, Moll-Penelopa). Należy jednak podkreślić, że jest to raczej luźne odniesienie do wędrówki Odyseusza, będącej metaforą ludzkiej egzystencji, ludzkich dążeń i pragnień. Joyce nawiązuje wprawdzie do tradycji kultury europejskiej, lecz jest to dosyć niezobowiązujące.

Motyw wędrówki nie jest jedynie domeną literatury. Od zawsze bowiem podróż interesowała i inspirowała twórców sztuk plastycznych, malarzy, rzeźbiarzy, a także największych myślicieli, filozofów. To właśnie starożytni filozofowie dostrzegli, że wszystko na świecie znajduje się w ruchu, "wszystko płynie" (panta rei). Człowiek jest oczywiście częścią (może cząstką) tego świata, więc ruch Ruch zdolność organizmów do przemieszczania się lub zmiany położenia części ciała czy komórki. Wyróżnia się kilka typów ruchów. Ruch ameboidalny polega na przelewaniu cytoplazmy w ... Czytaj dalej Słownik biologiczny jest również jego udziałem. Podróżuje, przemieszcza się, przyjmując na siebie rolę wędrowca, pielgrzyma, czasem wiecznego tułacza. Niekiedy odbywa on wędrówkę w głąb siebie samego, do własnego "ja", co pozwala mu na prawdziwe odkrycie własnej tożsamości. Wędrówka bywa motywem przewodnim bardzo zróżnicowanych tekstów poetyckich, prozatorskich, nawet dramaturgicznych. Bywa ona dosłownym ruchem, przemieszczaniem się, podróżowaniem. Lecz niekiedy przyjmuje wymiar symboliczny, metaforyczny, paraboliczny. Staje się wówczas źródłem refleksji dotyczących ludzkiego losu, jego przemijania, kruchości, nicości.

Na kartach literatury wędrówka pojawia się dosyć często zarówno w prozie, poezji, jak i dramacie w bardzo różnych, nieraz odległych od siebie epokach. Czasem traktowana jest dosłownie jako proces przemieszczania się z jednego miejsca w drugie, innym zaś razem - i to chyba jest o wiele częstszy zabieg - przyjmuje wymiar symboliczny, metaforyczny, bądź paraboliczny. Staje się wówczas okazją, swoistym pretekstem do wyrażenia określonych prawd o życiu każdego człowieka. Wprowadzając wędrówkę postaci piszą o miłości i nienawiści, o życiu i śmierci, o odwiecznych kategoriach dobra i zła. Podróże odkrywają najważniejsze dla człowieka wartości, wzbogacają doświadczenie, edukują i uwrażliwiają na zewnętrzne piękno świata i wewnętrzne piękno duchowe drugiego człowieka. Czasem są przymusowe, naznaczone tęsknotą i osamotnieniem. Zawsze jednak wzbogacają naszą wiedzę o otaczającym nas świecie, wzbudzając niekiedy nasz zachwyt nad jego pięknem, innym zaś razem rodząc gorycz i rozczarowanie.