I wojna światowa była pierwszym na tak wielką skalę konfliktem zbrojnym na świecie. Działania wojenne trwały w latach 1914-1918. Wojna ta całkowicie niszczyła porządek polityczny i terytorialny ustalony w latach 1814-1815 przez kongres wiedeński. Jeszcze przed wojną ukształtowały się w Europie dwa przeciwstawne bloki polityczne i wojskowe: Ententa (Rosja, Francja, Anglia) oraz państwa centralne (Austro-Węgry, Niemcy, Turcja, Bułgaria). W czasie wojny do obu bloków przystąpiły też inne państwa. Po stronie państw centralnych opowiedziała się Bułgaria (1915). Do obozu Ententy przystąpiły Japonia, Belgia, Serbia (1914), Włochy (1915), Rumunia Rumunia Republika Rumunii. Państwo leżące w południowo-wschodniej Europie nad Morzem Czarnym. Powierzchnia 237 500 km2. Liczba ludności 22 408 tys. (2001 r.). Stolica Bukareszt. Język urzędowy ... Czytaj dalej Słownik geograficzny (1916), Grecja Grecja Republika Grecka. Członek Unii Europejskiej. Państwo położone w południowej Europie na Półwyspie Bałkańskim, obejmujące ponadto ponad 100 wysp na Morzu Egejskim i Jońskim. Powierzchnia 131 ... Czytaj dalej Słownik geograficzny i Stany Zjednoczone (1917). Sprzeczne interesy obu bloków sprawiły, że konflikt między nimi był nieuchronny. Wywołał go zamach w Sarajewie na osobę następcy tronu austriackiego - arcyksiążę Franciszek Franciszek F. Kafka Proces, bohater epizodyczny; STRAŻNICY
Czytaj dalej Słownik bohaterów literackich - liceum
Ferdynand
zginął w wyniku tego zamachu 28.VI.1914 r. W odpowiedzi na ten zamach Austro-Węgry wypowiedziały 28.VII.1914 r. Serbii wojnę. Tymczasem w obronie Serbii Rosja Rosja Federacja Rosyjska. Państwo położone we wschodniej Europie i północnej Azji. Powierzchnia 17 075 400 km2. Największe powierzchniowo państwo na świecie. Liczba ludności 144 664 tys. (2001 ... Czytaj dalej Słownik geograficzny rozpoczęła mobilizację swej armii. Niemcy Niemcy Republika Federalna Niemiec. Członek Unii Europejskiej. Państwo położone w środkowej Europie nad Morzem Bałtyckim i Północnym. Powierzchnia 356 970 km2. Liczba ludności 82 357 tys. (2001 ... Czytaj dalej Słownik geograficzny w tej sytuacji wypowiedziały 1.VIII. Rosji wojnę, a 3.VIII. także Francji. Kiedy Niemcy 4.VIII. naruszyły neutralność Belgii do wojny zdecydowała się przystąpić też Wielka Brytania. Wreszcie 6.VIII. także Rosja i Austro-Węgry znalazły się w stanie wojny. W ten sposób w wojnie uczestniczyły 33 kraje oraz około 70 milionów żołnierzy. W działaniach wojennych zginęło 10 milionów żołnierzy, a kolejne 20 milionów odniosło rany. I wojna światowa poważnie zmieniła kształt Europy, zarówno polityczny, jak i terytorialny. Wiele państw zniknęło ( monarchia Monarchia jest ustrojem politycznym polegającym na zwierzchnictwie jednej osoby. Może to być cesarz, król, sułtan, kalif itd. W dzisiejszym świecie nie ma już praktycznie monarchów absolutnych, ... Czytaj dalej Słownik geograficzny habsburska - Austro-Węgry), inne zmieniły swój ustrój ( Austria Austria Republika Austrii. Państwo położone w Europie Środkowej. Członek Unii Europejskiej od 1995 roku. Powierzchnia 83 849 km2. Liczba ludności 8 075 tys. (2001 r.). Stolica Wiedeń. Język urzędowy ... Czytaj dalej Słownik geograficzny i Niemcy zostały republikami, a w Rosji Radzieckiej trwała budowa socjalizmu), pojawiły się również nowe lub odrodziły się istniejące wcześniej organizmy państwowe (np. Polska). Zmiany dotknęły też inne części świata - na nowo podzielono kolonie, wytyczając granice w Afryce i Azji.

Rok 1917 r. był dla Rosji rokiem wstrząsów rewolucyjnych.

Do pierwszego przewrotu doszło w Rosji w marcu (8-15.III.), a według kalendarza juliańskiego (obowiązującego wówczas w Rosji) w lutym (23.II.-2.III.). Do wybuchu rewolucji w poważnym stopniu przyczyniło się trudne położenie Rosji na froncie oraz nieudolność władz rosyjskich, w tym cara Mikołaja II. Rosja ponosiła kolejne klęski i coraz większe straty w ludziach. W kraju panował głód oraz dochodziło do strajków. W tej napiętej sytuacji wystarczył strajk w Zakładach Putiłowskich w Piotrogrodzie by dać początek rewolucji. Doszło do niego 6.III. Niedługo później, 8.III. rozpoczęły się wielkie manifestacje uliczne. Policja nie była w stanie stłumić rewolucyjnej fali. Wysłane do demonstrantów wojsko zbuntowało się, nie chcąc walczyć z uczestnikami manifestacji. Liczba demonstrantów sięgnęła około 200 tys. ludzi. Garnizony rosyjskie znajdujące się w Piotrogrodzie stanęły po stronie manifestujących, odmawiając tym samym wykonywania poleceń dowódcy - gen. S. Czabałowa. 12.III. opanowany został arsenał. Car przebywał wówczas w Mohylewie, gdzie mieściła się jego kwatera. Odwołał on posiedzenie parlamentu i próbował powrócić do stolicy, ale przeszkodzili mu kolejarze. Pracownicy kolei uniemożliwili również transport Transport element działu gospodarki narodowej zwanego komunikacją. Przemieszczanie ładunku i osób. W wielu rejonach świata do dziś zwierzęta są podstawowym środkiem transportu. Dotyczy to zwłaszcza ... Czytaj dalej Słownik geograficzny wojsk lojalnych wobec cara.

W wyniku przemian rewolucyjnych w Rosji ukształtowała się swoista dwuwładza. 12.III. przywódcy Dumy powołali Tymczasowy Komitet Dumy Państwowej (TKDP). W skład tego Komitetu weszli reprezentanci różnych ugrupowań. Przewodził mu M. Rodzianko. Jednocześnie w tym samym dniu powstała Rada Delegatów Robotniczych (potem też Żołnierskich, czyli RDRiŻ) powołana w Pałacu Taurydzkim. Dominowali w niej eserowcymienszewicy. Początkowo te dwa centra władzy współpracowały ze sobą, a ich porozumienie ułatwiał fakt, że w skład Komitetu weszli również A. Kierenski (eserowiec, zastępca przewodniczącego RDRiŻ) oraz N. Czcheidze (mienszewik, stał na czele RDRiŻ). Obie instytucje porozumiały się w sprawie powołania rządu i tak 15.III. powstał Rząd Tymczasowy, a stanowisko premiera objął książę Jurij Lwow. 15.III. rosyjski car abdykował. Zrzekł się tronu rosyjskiego również w imieniu swego syna (miał on wówczas 13 lat). Zaproponował objęcie tronu wielkiemu księciu Michałowi. Ten jednak odmówił, zdając sobie sprawę z trudnego położenia zewnętrznego i wewnętrznego Rosji. 16.III. również on abdykował. Władza przeszła w ręce Rządu Tymczasowego. Ogłoszono Rosję republiką i zniesiono pozostałości samodzierżawia, a zatem takie jego przejawy jak cenzura i "ochrana" (policja polityczna). Z więzień i zesłania wracali do Rosji więźniowie polityczni. Sytuacja polityczna w Rosji nadal była jednak niestabilna i rewolucja nie dobiegła jeszcze końca. Do listopada (października) 1917 r. w Rosji wciąż istniała dwuwładza.

W nocy z 6 na 7 listopada doszło do przejęcia władzy w Rosji przez bolszewików (według kalendarza juliańskiego był to październik). Obalili oni Rząd Tymczasowy w Piotrogrodzie. Władza przeszła w ręce Rady Komisarzy Ludowych. Wydano dekrety o ziemi i o pokoju. Ten ostatni dekret Dekret akt prawny o mocy ustawy, wydany nie przez parlament, lecz przez inny uprawniony do tego organ władzy, najczęściej organ władzy wykonawczej.
Czytaj dalej Słownik historyczny
wzywał do zakończenia wojny i rozpoczęcia rokowań pokojowych. Nowy rząd dążył do wycofania Rosji z wojny i zakończenia działań wojennych. Jednym z uczestników rewolucji rosyjskiej był  Feliks Feliks A. Mickiewicz III cz. Dziadów, bohater epizodyczny; jeden z więźniów, ceniony za dowcip i żarty, które często są gorzkie. Wróży np. Jackowi, że jego nowo narodzony syn na pewno spotka się ... Czytaj dalej Słownik bohaterów literackich - liceum Dzierżyński. Bolszewicy Bolszewicy działacze rosyjskiego ruchu robotniczego (XIX/XX w.) dążący do przejęcia władzy w państwie drogą rewolucji. Początkowo była to frakcja rewolucyjna Socjaldemokratycznej Partii Robotniczej ... Czytaj dalej Słownik historyczny ogłosili ponadto deklarację uznającą prawo narodów do decydowania o swoim losie. 22.XII.1917 r.Brześciu zapoczątkowano negocjacje w sprawie zawarcia przez Rosję pokoju. Podpisano go 3.III.1918 r. Postanowienia tego pokoju były bardzo niekorzystne dla Polski; na jego mocy Ukraińska Republika Republika ustrój polityczny, w którym organy władzy pochodzą z demokratycznych wyborów. Występuje wyraźny trójpodział władzy. Głową państwa jest zazwyczaj prezydent. Władzą ustawodawczą ... Czytaj dalej Słownik geograficzny Ludowa przejęła terytorium Chełmszczyzny. Pod wpływem tych wydarzeń gen. Józef Haller oraz jego II Brygada Legionów opuściła linię frontu.

Skutkiem rewolucji październikowej było nie tylko wycofanie się Rosji z dalszej walki, ale również przenoszenie rewolucji na zachód Europy. Idee rewolucyjne przenosili na do zachodniej Europy żołnierze niemieccy, których przerzucano na zachód z frontu wschodniego. Ulegali oni nastrojom rewolucyjnym, nie chcieli już walczyć, a co więcej uprawiali rewolucyjną agitację. Często uciekali do swoich domów i nie było już z nich pożytku. Rewolucja rosyjska przyczyniła się do rozprężenia i osłabienia wojsk Niemiec i Austro-Węgier. W VIII.1918 r. pierwszy raz doszło do sytuacji, w której wojsko niemieckie zostało zmuszone do odwrotu. We IX.1918 r. niemieckie dowództwo postanowiło podjąć negocjacje w sprawie pokoju, uznając, że wojsko nie jest już w stanie efektywnie walczyć. Rewolucja rosyjska była dotkliwym ciosem dla państw Ententy, które straciły przez nią swego sprzymierzeńca - "białą Rosję". Zmusiło to Francję do reorientacji swej polityki zagranicznej i bliższych kontaktów z państwami Europy Środkowej - Czechosłowacją, Polską i Królestwem SHS.

I wojnę światową zakończyło ostatecznie podpisanie traktatów pokojowych, z których najważniejszy był  traktat Traktat rodzaj rozprawy na temat najważniejszych problemów z danej dziedziny wiedzy lub życia społecznego, politycznego. Często pojawia się w tytułach prac naukowych. Tego wyrazu użył także ... Czytaj dalej Słownik terminów literackich z Niemcami z 28.VI.1919 r. Został on podpisany przez państwa Ententy i Niemcy w Wersalu, stąd nazywa się go traktatem wersalskim. Traktat wersalski był jednym z rezultatów obrad konferencji pokojowej w Paryżu (lata1919-1920). Jego postanowienia 10.I.1920 r. weszły w życie. Zawierał on 440 artykułów. Traktat ten stanowił podstawę nowego powojennego porządku politycznego i terytorialnego w Europie. Porządek ten określa się więc mianem systemu wersalskiego. Niemcy poniosły ogromne straty terytorialne, a traktat wersalski narzucił na nie bardzo dotkliwe ograniczenia. Poza granicami nowych powojennych Niemiec znalazło się około 70,5 tys. km2 oraz około 6,5 mln mieszkańców. Niemcy utraciły Lotaryngię i Alzację (do Francji), okręg Malemedy i Eupen (do Belgii), Kraik Hulczyński (do Czechosłowacji), Pomorze Gdańskie i Wielkopolskę (do Polski). Gdańsk przekształcił się w Wolne Miasto Miasto Symbol potęgi, mądrości, nowoczesności, postępu, cywilizacji.
Starożytność Biblia, Stary Testament MIASTO - MIEJSCE POWSTANIA RÓŻNYCH JĘZYKÓW ŚWIATA - BABILON: W mieście tym ...
Czytaj dalej Słownik symboli literackich
Gdańsk. Na wielu obszarach dotąd należących do Niemiec odbyć się miały plebiscyty (Górny Śląsk, Mazury i Warmia, zagłębie Saary). Kłajpeda oraz Szlezwik znalazły się na razie pod kontrolą międzynarodową. Kolonie niemieckie zostały rozdzielone między zwycięskie państwa oraz przekazane pod zwierzchnictwo Ligi Narodów. Zdecydowano, że Nadrenia będzie strefą zdemilitaryzowaną. By zapobiec odbudowie potęgi militarnej Niemiec wprowadzono ograniczenia niemieckich sił zbrojnych (tylko 100 tys. żołnierzy, zniszczenie fortyfikacji, Niemcy pozbawione zostały lotnictwa, czołgów i łodzi podwodnych). Dotkliwe dla niemieckiej gospodarki było zobowiązanie Niemiec do spłaty reparacji wojennych (do roku 1951); wysokość tych reparacji sięgnęła 132 mld marek Marek S. Szmaglewska Czarne Stopy, bohater główny.
Wygląd: Marek był niskim, niepozornym chłopcem, nie wyróżniał się spośród rówieśników niczym szczególnym.
Życiorys: ...
Czytaj dalej Słownik bohaterów literackich - gimnazjum
w złocie.

W nowym porządku powojennym znalazło się w Europie także miejsce dla nowych państw; ich suwerenność została jednak w dużym stopniu ograniczona poprzez tzw. mały traktat wersalski. Nakładał on na swoich sygnatariuszy obowiązek ochrony praw narodowych mniejszości na ich terytorium.