rodzaj wiersza zbudowanego wg zasad systemu wersyfikacyjnego zw. tonizmem. Oparty jest na jednakowej liczbie zestrojów akcentowych i akcentów w odpowiadających sobie wersach, przy równocześnie niestałej liczbie sylab oraz swobodnym rozkładzie akcentów. Towarzyszy temu skłonność do wzmacniania średniówki oraz klauzuli granicami składniowo-intonacyjnymi, choć niektórzy twórcy posługują się też przerzutniami. Liczba zestrojów waha się od dwóch do sześciu. Zakończenie wersu może też być podkreślone rymem. Wiersz toniczny pojawił się już w poezji J. Słowackiego, potem S. Wyspiańskiego i J. Kasprowicza (Księga ubogich). Na szeroką skalę był stosowany w okresie dwudziestolecia międzywojennego (W. Broniewski).

"Nie ma tu nic szczególnego,

Żadnych tu dziwów świata:

Fundament z skalnych odłamów,

Z płazów świerkowych chata.

Przed chatą mały ogródek,

A w nim - o ludzie zmęczeni!

Czuwa nad naszym spoczynkiem

Rząd pewnych siebie jasieni.

Rozłożył swoje konary -

O ludzie, nękani strachem! -

Nad zrębem naszego domu,

Nad domu naszego dachem…"

(J. Kasprowicz, Księga ubogich, III)