S. Żeromski O żołnierzu tułaczu, bohater główny; stary wiarus. Walczył już w powstaniu kościuszkowskim, teraz walczy w armii napoleońskiej. Przywiązał się do kompanów i oficerów, czuje się wśród nich jak wolny, równy im człowiek. Opiekuje się serdecznie młodziutkim Felkiem, bo ma z kim rozmawiać po polsku

Żeromski nie idealizuje swego bohatera, nie dorabia patriotycznej motywacji do jego słóżby wojskowej. Matus był chłopem pańszczyźnianym, w armii nauczył się cenić wolność, stał się świadomym swej wartości człowiekiem, co nie znaczy, że nie tęsknił za rodzinną wsią. W trakcie bitwy nie wyróżnia się bohaterstwem, stara się głównie przeżyć, ale ratuje i pielęgnuje rannego Felka. Nie gardzi łupem wojennym, podobnie jak i inni żołnierze. Szuka przeważnie jedzenia, bielizny na bandaże, ale zabiera też cenne przedmioty. Jest dumny ze swych czynów bojowych, chwali się, że brał udział w wielu kampaniach, w wielu bitwach