A. Mickiewicz Pan Tadeusz, bohater trzecioplanowy; młody panicz, ostatni z rodu Horeszków, chociaż po kądzieli (w linii żeńskiej), kawaler. Posiada dość spory majątek, stać go na zagraniczne podróże i utrzymanie zamku, ale nie jest tak bogaty jak Stolnik. Jest zafascynowany cudzoziemszczyzną, nosi strój angielski, a jego drużynę przyboczną tworzą dżokeje. Gdy rozmawia z Telimeną, podkreśla wyższość Zachodu nad ojczystym krajem. Ma naturę romansową, czytuje powieści grozy i według nich kształtuje swoją wyobraźnię

Ma "romansową głowę", okoliczni mieszkańcy traktują go jako indywidualistę i dziwaka. Lubi dumać, często zamyśla się w pół słowa. Zna Europę. Na kilka dni przed procesem o zamek powrócił z zagranicznych wojaży. W czasie jednej z rozmów z Telimeną zachwyca się włoskim pejzażem. Często wzdycha i wzrusza się. Ma się także za artystę. Na spacery wyrusza ze szkicownikiem, w którym utrwala bardziej interesujące widoki. Hrabia i Sędzia procesują się o stary zamek Horeszków. Co prawda żadnemu z nich nie zależy zbytnio na wygraniu procesu, bo zamek jest zrujnowany i wymaga remontu. Hrabiego fascynuje jednak historia zamku, która kojarzy mu się z fabułami romansów, Sędzia natomiast chce powiększyć swe dobra (zamek jest w bezpośrednim sąsiedztwie jego dworku)

Dla Hrabiego świat jest pełen tajemnic, miłosnych intryg, uwięzionych dziewic. Dlatego w Zosi, pilnującej dzieci w ogródku, dostrzegł bóstwo, nimfę, a gdy dowiedział się, że to zwykła dziewczyna, był bardzo rozczarowany. Kiedy jednak trzeba było służyć ojczyźnie, nie wahał się ani chwili, zaciągnął się do wojska i własnym kosztem wystawił pułk jazdy. Sąsiedzi traktują go trochę jak dziwaka, ale imponuje im obyciem w świecie, koligacjami, majątkiem. Hrabia różni się korzystnie od prowincjonalnej szlachty swą powściągliwością i umiarem. To już nowe pokolenie arystokracji polskiej