Przejdź na stronę główną Interia.pl

Robinson Crusoe

Daniel Defoe

Gatunek utworu

Robinson Crusoe to powieść. Charakterystyczne cechy powieści to:

  • pisana prozą,
  • liczne dialogi, ale i też dłuższe wypowiedzi bohaterów - rozmyślania, przeżycia,
  • liczne opisy: wyglądu postaci, przyrody, sytuacji,
  • częsty, ale niekonieczny podział na rozdziały,
  • narrator pierwszoosobowy lub trzecioosobowy,
  • fabuła, na którą składa się układ wątków, epizodów, zdarzeń,
  • wiele postaci - pierwszoplanowe, drugoplanowe, epizodyczne,
  • akcja obejmująca dłuższy okres czasu.

Robinson Crusoe zalicza się do powieści podróżniczo-przygodowych. Żywa akcja obfituje w liczne niespodzianki i przygody, czasami zupełnie nieoczekiwane zwroty akcji, a oparta jest na wątku wędrówki, podróży. Główny bohater swe zaledwie osiemnastoletnie i skromne doświadczenia europejskie konfrontuje z realiami innych kontynentów - Afryki, Ameryki Południowej czy bezludnej wyspy. W jego historii zawiera się zmaganie z samotnością, obcością, dziką naturą i tubylcami. Pierwsze powieści powstawały już w czasach starożytnych, w Grecji i w Rzymie. Później gatunek został niejako zapomniany, pozostawał na uboczu rozwijającej się literatury. Dopiero w Oświeceniu nastąpił rozwój i ukształtowanie się nowożytnej powieści. Dominował w niej pewien wzorzec bohatera, dzięki któremu czytelnik mógł poznać tło społeczne, polityczne czy obyczajowe, a najważniejszym celem powieści było pouczenie i wychowanie poprzez ukazanie pożytecznego wzorca.

Daniel Defoe uchodzi za współtwórcę powieści. W Robinsonie Crusoe połączył elementy opisów podróży z opisami niezwykłych przeżyć bohatera, jego przemyśleniami natury religijnej, filozoficznej. Powieść jest zgodna z ówczesną funkcją literatury - rolą użyteczności. Robinson jest przykładem bohatera, który walczy z przeciwnościami losu, zmaga się z własnymi słabościami, przechodzi wewnętrzną przemianę, przeobraża się w wartościowego człowieka i może stać się wzorem do naśladowania.

Robinsonada - nowy typ powieści podróżniczo-przygodowej

Daniel Defoe swoją powieścią zapoczątkował nowy rodzaj utworów, określanych nazwą robinsonada. Charakteryzuje ją stały schemat, wielokrotnie wykorzystywany w literaturze. Bohater to samotny podróżnik-rozbitek, który na nowo rozpoczyna życie w nieznanym, obcym miejscu. Do wszystkiego dochodzi sam dzięki uporowi, sprytowi, determinacji i na nowo buduje od podstaw cywilizację w niezamieszkanym miejscu. Współcześnie tym mianem określa się też podróżowanie, traperstwo, zwiedzanie, wyprawę w dalekie kraje, jak również życie w trudnych prymitywnych i ciężkich warunkach.

Potrzebujesz pomocy?

Oświecenie (Język polski)

Teksty dostarczyło Wydawnictwo GREG. © Copyright by Wydawnictwo GREG

autorzy opracowań: B. Wojnar, B. Włodarczyk, A. Sabak, D. Stopka, A. Szóstak, D. Pietrzyk, A. Popławska
redaktorzy: Agnieszka Nawrot, Anna Grzesik
korektorzy: Ludmiła Piątkowska, Paweł Habat

Zgodnie z regulaminem serwisu www.bryk.pl, rozpowszechnianie niniejszego materiału w wersji oryginalnej albo w postaci opracowania, utrwalanie lub kopiowanie materiału w celu rozpowszechnienia w szczególności zamieszczanie na innym serwerze, przekazywanie drogą elektroniczną i wykorzystywanie materiału w inny sposób niż dla celów własnej edukacji bez zgody autora podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności lub pozbawienia wolności.

Korzystanie z portalu oznacza akceptację Regulaminu.

Polityka Cookies. Prywatność. Copyright: INTERIA.PL 1999-2019 Wszystkie prawa zastrzeżone.