Dodaj do listy

Władza ustawodawcza w Polsce

Zgodnie z zapisem w Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej z roku 1997, władza ustawodawcza, należy do dwuizbowego Parlamentu. W jego skład wchodzą Sejm i Senat. Warto pamiętać, że podział ten przywrócono na nowo, po przemianach społeczno - politycznych, które nastąpiły w roku 1989. Wcześniej, w latach 1944 - 1989, najwyższą władzą ustawodawczą w państwie sprawował jedynie Sejm, wybierany w toku czteroprzymiotnikowych wyborów (nie było zasady proporcjonalności), a zasady te zapisano w Konstytucji z roku 1952.

W skład Sejmu wchodzi 460 posłów, którzy są wybierani w toku pięcioprzymiotnikowych wyborów (powszechnych, tajnych, równych, proporcjonalnych i bezpośrednich). Kandydatem do Sejmu, może być każdy obywatel polski, który ukończył 21 rok życia. Kadencja Sejmu trwa przez cztery Cztery Liczba cztery symbolizuje wszechświat materialny, cztery pory roku, cztery strony świata, cztery kwadry księżyca, cztery wiatry, cztery wieki ludzkości, cztery rzeki Hadesu, cztery konie Apokalipsy,... Czytaj dalej Słownik symboli literackich lata.

Senat składa się natomiast ze 100 senatorów, wybranych w wyborach powszechnych, tajnych i bezpośrednich. Kandydat na stanowisko senatora Rzeczpospolitej, winien mieć 30 lat i pełnię praw obywatelskich.Podobnie jak w Sejmie, kadencja Senatu trwa przez okres czterech lat. Prawo polskie zakazuje łączenia obu stanowisk (to znaczy posła i senatora w jednym ręku). O ważności wyborów prezydenckich i parlamentarnych, decyduje Sąd Najwyższy. Każdy obywatel ma również prawo poinformować o naruszeniu obowiązujących w kraju zasad wyborczych oraz wszelkich nieprawidłowościach, które mogłyby wpłynąć na ostateczny wynik wyborów.

Skrócenie kadencji Sejmu i Senatu, może nastąpić wówczas, gdy:

  • Sejm samodzielnie podejmie taką uchwałę, ale tylko w obecności 2/3 głosów, wszystkich posłów
  • Decyzją prezydenta, jeżeli nowy rząd, trzykrotnie nie otrzymałby od Sejmu votum zaufania
  • Decyzją prezydenta, jeżeli nie w ciągu czterech miesięcy, nie zapadłaby decyzja o przegłosowaniu ustawy budżetowej

Posłowie i senatorowie, zbierają Siena posiedzeniach, z których datę pierwszego wyznacza zawsze prezydent, kolejnych zaś marszałkowie. Wszystkie obrady parlamentarne są jawne. Oznacza to, że mogą być one transmitowane zarówno przez stacje radiowe, jak i telewizyjne.

Na czele Sejmu stoi Marszałek, każdorazowo wybierany spośród wszystkich posłów. Zazwyczaj (choć nie zawsze), jest on przedstawicielem najsilniejszej partii. Do jego kompetencji zaliczyć można przede wszystkim:

  • Wyznaczanie terminu i kierowanie obradami Sejmu
  • Pełnienie funkcji głowy państwa, jeżeli Prezydent jest do tego niezdolny
  • Nawiązywanie i utrzymywanie kontaktów z przedstawicielami innych parlamentów europejskich
  • Podejmowanie decyzji o przeprowadzeniu wyborów prezydenckich
  • Przewodniczy obradom Sejmu, do czasu wyboru nowego Marszałka

Marszałek i wszyscy wicemarszałkowie, wchodzą w skład Prezydium Sejmu.

Dużą role pełni też w Sejmie Konwent Seniorów, których członkami są posłowie z Prezydium Sejmu, oraz przewodniczący wszystkich klubów politycznych, które weszły w jego skład w czasie jego kadencji.

Posłowie wchodzą w skład tzw. komisji sejmowych, wśród których wyróżnić możemy:

  • Komisje stałe
  • Komisje nadzwyczajne ( ulegają rozwiązaniu zaraz po zakończeniu wszystkich prac)
  • Komisje śledcze .

Analogiczną strukturę ma również Senat RP. Z takim jednakże wyjątkiem, że nie powołuje się tam komisji śledczych.

Członkowie Sejmu i Senatu, tworzą kluby (minimum 15 osób) i koła (minimum 3 osoby) poselskie. Przynależność do klubu nie jest jednak obowiązkowa. Żaden poseł, ani senator, nie może jednak należeć do dwu, lub kilku klubów.