Dodaj do listy

Francja jako przykład monarchii absolutnej

SYTUACJA W PAŃSTWIE

W drugiej połowie XIV i w pierwszej połowie XV wieku. Francja Francja Republika Francuska. Członek Unii Europejskiej. Państwo położone w zachodniej Europie nad Oceanem Atlantyckim i Morzem Śródziemnym. Powierzchnia 551 500 km2. Liczba ludności 59 191 tys. (2001 r.).... Czytaj dalej Słownik geograficzny była pogrążona w długotrwałej wojnie stuletniej. W drugiej połowie XV stulecia doszło do stopniowej konsolidacji królestwa, a w XVI wieku państwo francuskie usiłowało rywalizować o pierwszeństwo na kontynencie europejskim z imperium habsburskim.

W 1598 roku zakończyły się we Francji wojny religijne. Wydany wówczas edykt nantejski umożliwiał innowiercom wolności religijne, a gwarancją dotrzymania postanowień zawartych w edykcie miało być przekazanie szeregu twierdz z potężną La Rochele na czele.

INSTYTUCJE I REGUŁY SPRAWOWANIA WŁADZY:

W XVII stuleciu sformułowano prawa fundamentalne królestwa stojące ponad monarchą, na mocy których władca nie mógł:

- zmieniać prawa sukcesji (koronę zawsze dziedziczył najstarszy z synów, który nie mógł być stanu duchownego)

- swobodnie dysponować domenami królewskimi.

- wyznawać innej religii niż katolickiej

Na straży królewskich praw fundamentalnych stał paryski parlament (władza sądownicza)

U progu XVII stulecia Francja była zniszczona wojnami religijnymi, wojsko było słabe, arystokracja Arystokracja B. Prus Lalka, bohater zbiorowy; Prus bardzo celnie przedstawia tą grupę społeczną: "Cała ta ludność, między którą ostrożnie przesuwali się wygalonowani lokaje, damy do towarzystwa, ubogie kuzynki... Czytaj dalej Słownik bohaterów literackich - liceum i szlachta Szlachta uprzywilejowany stan społeczny, który wyłonił się ostatecznie w Polsce w XIV w. spośród rycerstwa. O przynależności do tego stanu decydowało przede wszystkim urodzenie, rzadziej nobilitacja (nadanie... Czytaj dalej Słownik historyczny posiadały silną pozycję, dobrze rozwinięty był stan mieszczański, a chłopi byli w przeważającej większości wolni osobiście, a ziemia, na której pracowali była obciążona tylko i wyłącznie podatkami państwowymi.

CELE I MOTYWACJE POLITYKI W OKRESIE LUDWIKA XIII ORAZ LUDWIKA XIV:

Po zamordowaniu Henryka IV, na tron wstąpił Ludwik XIII. Władca ten na swojego pierwszego ministra powołał słynnego kardynała Richelieu, który podłożył podwaliny pod francuską potęgę. Francja była wtenczas państwem zdecentralizowanym, a francuskie prowincje cieszyły się niemałą niezależnością. Spory wpływ na politykę posiadały skłócone pomiędzy sobą stronnictwa arystokratyczne.

Richelieu, gdy został mianowany na pierwszego ministra przedstawił własny sposób pojmowania spraw państwowych. Od tej pory polityka powinna być sprawowana przez rację stanu, której podstawą jest pojęcie organizacji państwowej. Racja stanu określa konflikt wartości między osobistym charakterem panującego, a wymaganiami królestwa. Wymaga od władcy nawet rezygnacji z humanitarnych uczuć. Na wezwanie racji stanu uczucia miłosierdzia i litości milkną. Dlatego też Richelieu zarządzał egzekucję zbuntowanych magnatów pomimo, że był z nimi osobiście zaprzyjaźniony. Racji stanu wymaga na królu brak hojności i zamiast obdarowywać pieniędzmi swoich poddanych, musi na nich nakładać podatki. Monarcha musi sprzeniewierzyć się poczuciu honoru, gdyż racja stanu niejednokrotnie może zmusić go do złamania przyrzeczenia. Richelieu wyznawał prawidła władzy absolutystycznej (całkowita gwarancja poszanowania własności prywatnej, a w zamian możliwość opodatkowania, podporządkowanie prywatnych interesów interesom państwa). Chcąc zrealizować francuską rację stanu kardynał zmusił innowierców do ugody, a jednocześnie pozostawił im nieskrępowanie w praktykach religijnych, złamał również potęgę arystokracji. Duża grupa prominentnych arystokratów została skazana na karę śmierci. Richelieu nie przekształcał praw królestwa, zachował nawet dotychczasowe instytucje sprawowania rządów, lecz pozbawił je wcześniejszego znaczenia. W związku z tym Rada Królewska straciła kompetencje na rzecz fachowego rządu, urzędy prowincjonalnych gubernatorów zastąpili intendenci królewscy, godność intendenta była nie do kupienia, liczyła się jedynie fachowość. W gestii intendenta znalazła się administracja i wymiar podatków. W okresie rządów kardynała znacznie wzrosły wszystkie świadczenia. Był on sympatykiem merkantylizmu, walczył z importem popierając i ochraniając rodzimą gospodarkę, dzięki czemu zdobywał nadwyżki budżetowe. Szczególny nacisk kładł na sprawy handlu i morza. Rozpoczął budowę wojennej floty atlantyckiej, założył kompanię do spraw handlu z Indiami, Ameryką i Rosją. Stworzył także fachowy korpus dyplomatyczny. Po śmierci kardynała Richelieu (1643 r.) jego obowiązki sprawował inny kardynał Juliusz Mazarini. Czas jego rządów przypadł na okres buntów arystokracji i zamożnego mieszczaństwa zwany frondą (1648 - 1653). Pokonał on arystokratyczną opozycję i wniósł swój niemały wkład w usprawnienie królewskiej administracji. Mazarini zmierzał do ugruntowania królewskiej władzy absolutnej, a także do zapewnienia państwu francuskiemu przewagi na kontynencie. Politykę obydwu ministrów nazywa się określeniem merkantylizmu. W dobie małoletniości Ludwika XIV regentką pozostaje jego matka Matka B. Schulz Sklepy cynamonowe, bohaterka epizodyczna; jest w opowieści prawie nieobecna. Narrator nie zwraca na nią uwagi, nie dba o nią. Notuje jedynie, że wciąż się czesała lub leżała w salonie... Czytaj dalej Słownik bohaterów literackich - liceum (1643 - 1661), a właściwe rządy sprawuje kardynał Mazarini. Osobiste rządy króla rozpoczęły się już po śmierci Juliusza Mazariniego (1661 - 1715). Ministrem finansów był już wtedy Colbert.

W XVI wieku ukształtowała się zarówno teoria jak i praktyka władzy absolutystycznej. Podstawowymi teoretykami tejże władzy byli:

Nicolo Machiavelli - (Włoch żyjący na przełomie XV i XVI wieku) stwierdził, iż państwo nie może być sługą Kościoła, a wartość każdego kierunku polityki jest określana poprzez zdolność osiągnięcia przewidywanych celów. Polityk ma być skuteczny i nie musi postępować etycznie. Uważał, iż najważniejszą wartością rządzącego jest zachowanie władzy i właściwe jej sprawowanie umożliwiające przymykanie oczu na zasady moralno - etyczne.

Jean Bodin - (Francuz żyjący w drugiej połowie XVI wieku) był twórcą definicji suwerenności. Organizacja państwowa jest suwerenna na zewnątrz (niepodległa - nie podlegająca nikomu) i nadrzędna do każdej struktury społeczeństwa. Jedynymi rzeczami, które mogą państwo ograniczać są umowy międzynarodowe i prawo naturalne. Władca jest suwerenny w stosunku do woli swych poddanych, a obrębem jego władzy staje się nienaruszalność prywatnej własności. Władza absolutna gwarantuje absolutne poszanowanie prywatnej własności, w polskim tłumaczeniu brzmiało to następująco: panujący jest władcą swojego królestwa, jednak nie jest właścicielem mienia i życia swych poddanych. Bodin zakładał także, że władca powinien liczyć się z prawem naturalnym i bożym, a jego kompetencje mogą być do pewnego stopnia ograniczone przez zwoływane cyklicznie stany generalne.

Thomas Hobbes - (Anglik żyjący w połowie XVII wieku) twierdził, iż ludzka natura jest zła, a ludzie Ludzie J. R. R. Tolkien Hobbit, czyli tam i z powrotem, bohater zbiorowy; ludzie Trzeciej Epoki są zupełnie podobni do ludzi współczesnych. Tak jak dzisiaj zdarzają się wśród nich postacie niezwykłe, szlachetne,... Czytaj dalej Słownik bohaterów literackich - gimnazjum gdyby nie posiadali państwa to niechybnie nawzajem by się pozabijali, a zatem musieli się zrzec swojej wolności i swojej siły, przekazać ją jednostce, w celu utworzenia na tyle wpływowej siły, która pozwoliłaby zabezpieczyć życie i mienie poddanych.

Wszystkie absolutne monarchie cechowała reguła, iż władza państwa nie może sięgać własności prywatnej. W rzeczywistości przyczyną powstania absolutnych monarchii było prowadzenie działań wojennych na barkach armii zawodowych. To z kolei wymagało środków finansowych, które mogli przekazać wyłącznie mieszczanie. Mieszczanie Mieszczanie B. Prus Lalka, bohater zbiorowy; są wśród nich Polacy, Niemcy i Żydzi
Polacy: Reprezentowani przez Deklewskiego (fabrykant powozów, wytrwały w pracy, znakomity rzemieślnik), radcę Węgrowicza...
Czytaj dalej Słownik bohaterów literackich - liceum
rzeczywiście łożyli te fundusze, ale w rewanżu pragnęli poręczeń i ochrony ich własności prywatnej.

Modelowym państwem o ustroju absolutystycznym była Francja pod panowaniem Ludwika XIV (druga połowa XVII wieku). Ludwik XIV zrezygnował z powołania pierwszego ministra, a myślą przewodnią jego panowania było wypowiedziane przezeń zdanie: "Państwo to ja".

ABSOLUTYZM RZĄDÓW LUDWIKA XIV MIAŁ SWOJE OPIERCIE W NASTĘPUJĄCYCH ZASADACH:

- w państwie król posiadał pełnię władzy ustawodawczej, był źródłem prawa, dzierżył władzę wykonawczą, trwał na czele administracji i armii, posiadał również władzę sądowniczą, gdyż każdy wyrok zasądzano w imieniu monarchy.

- reprezentował kraj na arenie międzypaństwowej

- prowadził politykę zewnętrzną

- zwoływał stany prowincjonalne i generalne

- obsadzał posady w takich organach zbiorowych jak: parlamenty, czy rady królewskie

- mianował wszystkich sędziów i urzędników

- miał prawo ingerowania w kompetencje i pracę wszystkich urzędników

Ograniczenia władzy monarszej były znikome.

- nie mógł wprowadzać nowych podatków bez przyzwolenia stanów generalnych

- nie mógł zmieniać zasad następstwa tronu.

- królewskie edykty musiały zostać zarejestrowane przez paryski parlament

- król jako arcychrześcijański władca powinien przestrzegać prawa kanonicznego i bożego

- nie mógł gwałcić praw fundamentalnych

Królewska władza kończyła się prawem własności. W dobie Ludwika XIV szlachta i arystokracja zostały w praktyce odsunięte od rzeczywistego wpływu na decyzje polityczne. Stanowiska urzędowe w służbie monarszej zarówno terenowe jak i centralne obejmowali mieszczanie. Niektóre spośród nich były mianowane, ale urząd można też było kupić. Absolutna monarchia Monarchia forma rządów, w której władzę w zasadzie dożywotnio sprawuje jednostka (król, cesarz, sułtan) pochodząca z wyboru lub dziedzicząca rządy po przodkach.
· monarchia absolutna
Była...
Czytaj dalej Słownik historyczny
to przede wszystkim: dwór królewski, administracja, wydatki na wojsko, stabilny system podatkowy, prowadzenie agresywnej polityki militarnej, mecenat Mecenat opieka nad artystami i rozwojem sztuk, zapewniana przez osoby prywatne, dwory, instytucje społeczne i państwowe. Nazwa pochodzi od nazwiska rzymskiego arystokraty Mecenasa (I w. p.n.e.), który opiekował... Czytaj dalej Słownik terminów literackich kulturalny (m. in. budowa pałacu wersalskiego pod Paryżem). Chcąc powiększyć dochody z podatków państwo zaprowadziło celowy system polityki gospodarczej zwany merkantylizmem. Chodziło przede wszystkim o ochronę własności źródła wytwarzania oraz popierać eksport Eksport działalność polegająca na wywozie poza granice danego państwa towarów, usług lub kapitałów.
Czytaj dalej Słownik geograficzny
swoich towarów, przy jednoczesnym nie dopuszczeniu do zewnętrznej konkurencji poprzez właściwie stosowaną politykę celną. Reguła była niezwykle prosta: ściągać i zachować jak najwięcej zasobów złota w kraju, posiadając majętnych podatników możliwe stało się rozbudowanie nowoczesnej armii zawodowej i prowadzenie politykę podbojów.

W dobie Ludwika XIV francuska stolica Stolica miasto stołeczne. Miasto, w którym znajduje się siedziba parlamentu, rządu i rezydencja głowy państwa, spełniające funkcje zapewniania sprawnej kontroli nad krajem. W niektórych państwach funkcje... Czytaj dalej Słownik geograficzny stała się nie tylko europejskim, ale także światowym centrum artystycznym i kulturalnym, a język francuski oraz wywodzące się z Francji wzorce były modą dla arystokratycznych elit. Po okresie sukcesów takiej polityki u schyłku życia Ludwika państwo francuskie zaczęło słabnąć, doszło do przerostu obciążeń nad zyskami (nie ma człowieka, który posiadałby motywację do pracy, jeżeli nie dostałby gwarancji posiadania). Ujawniło się osłabienie instytucji królestwa (początek XVIII wieku), wzrosły z kolei wpływy klasy urzędniczej i mieszczaństwa.