Dodaj do listy

Tutenchamon – historia odkrycia grobowca faraona

Historia Egiptu jest długa i niezwykle ciekawa. Obejmuje ona bowiem nie tylko podzielone na dziewięć okresów dzieje Egiptu, ale także i bogata historię kultury, religii oraz wielkich odkryć archeologicznych. Na uwagę zasługuje zwłaszcza okres starożytny. Historia początków państwa egipskiego nadal nie jest bowiem do końca wyjaśniona. Badania archeologiczne prowadzone w tamtych terytoriach, które zmierzały do jej poznania mają bogata historię. Wiele do poznania dziejów Egipty wniósł na początku dwudziestego wieku angielski egiptolog oraz archeolog Howard Carter. Howard Carter, którego uważa się za odkrywce grobu Tutenchamona, stwierdził kiedyś: "Na podstawie tego, co dziś wiemy, można by rzec bez wątpliwości, że najbardziej znanym wydarzeniem jego życia było to, że umarł i został pochowany". Ten angielski egiptolog przez wiele lat prowadził systematyczne badania archeologiczne w Egipcie. Swoją karierę egiptologa Carter rozpoczynał jako rysownik w ekspedycji Naville'a w Deir el-Bahari. Piastował także stanowisko głównego inspektora starożytności na Górny Egipt, a potem i na Dolny Egipt. Od roku 1909 Carter prowadził wykopaliska w Dolinie Królów, gdzie dokonał odkrycia sześciu grobowców.  Od roku 1910 prowadził poszukiwania grobu egipskiego faraona Tutenchamona. Były one sponsorowane przez lorda Carvaron, który na ten cel przeznaczył ponad dwieście tysięcy funtów.  Ostatnią wyprawę zaplanował na rok tysiąc dziewięćset dwudziesty drugi. Dwudziestego ósmego października tysiąc dziewięćset dwudziestego drugiego roku Carter przybył do Doliny Królów. Pomimo sprzeciwu i wielu wątpliwości  innych badaczy Carter kontynuował swoje poszukiwania. Towarzyszył mu kanarek, który do historii przeszedł pod nazwą "Złotego Ptaka". Uczestnicy wykopalisk twierdzili, iż „Zloty Ptak” przyniósł im szczęście. Pierwszego listopada, kiedy zaczęto prace archeologiczne, natknięto się na skalny stopień, który jak się okazało prowadził  cztery Cztery Liczba cztery symbolizuje wszechświat materialny, cztery pory roku, cztery strony świata, cztery kwadry księżyca, cztery wiatry, cztery wieki ludzkości, cztery rzeki Hadesu, cztery konie Apokalipsy,... Czytaj dalej Słownik symboli literackich metry poniżej poziomu skały. Odnaleziony w końcu został ośmiometrowy korytarz, na którego końcu znajdowało się wejście do grobu. Nad zamurowanymi drzwiami grobowca odkryto pieczęcie, które praktycznie nienaruszone przetrwały ponad trzy tysiące lat. Na wieść o swoim odkryciu Howard Carter wysłał telegram do angielskiego lorda. Jego treść brzmiała następująco: „Wreszcie dokonaliśmy nadzwyczajnego odkrycia; wspaniały grób z nie naruszonymi pieczęciami; zasypywany na twój przyjazd; gratulacje” Na wieść o tym do Egiptu przybył lord Carvaron. Dwudziestego szóstego listopada tysiąc dziewięćset dwudziestego drugiego roku zostały zdjęte pieczęcie i tym samym udało się wejść do grobu faraona Totenchamona. Tymi słowami Carter opisał tą historyczna chwilę: "Kiedy moje oczy stopniowo przyzwyczajały się do światła powoli wyłaniały się z ciemności szczegóły pomieszczenia, dziwne zwierzęta, posągi i złoto - wszędzie blask złota. Na chwilę - która pozostałym musiała wydać się wiecznością - oniemiałem z wrażenia, a kiedy lord Carnarvon, nie mogąc już dłużej wytrzymać, zapytał niecierpliwie: <<Czy pan coś widzi?>>, zdołałem jedynie wyszeptać: <<Tak, wspaniałe rzeczy!>>". Eksploracja odnalezionego w listopadzie tysiąc dziewięćset dwudziestego drugiego  roku, grobu Tutenchamona trwała dziesięć lat. W grobie faraona znajdowały się przedmioty, które zgodnie ze zwyczajem starożytnego Egiptu, mogły się władcy przydać w życiu po śmierci, należały do nich między innymi: rydwany, złote łoża, tron, około pięć tysięcy dzieł sztuki oraz inne przedmioty, które wykonane były z kości słoniowej, złota czy alabastru. W grobie Tutenchamona odnaleziono ponad to: ozdoby, broń, posągi, około trzydzieści skrzyń, które pełne były biżuterii, naczyń oraz kosmetyków. W grobowej komorze odkryto cztery kaplice, w których umieszczony był kwarcytowy sarkofag Sarkofag okazały grobowiec w kształcie ozdobnej trumny, wykonany najczęściej z kamienia, ale także z metalu lub drewna. Znany jest już od czasów starożytnych, kiedy to wykonywany był dla osób wysoko postawionych... Czytaj dalej Słownik historyczny zawierający trzy, antropoidalne trumny. Twarz faraona ozdobiona była maską. Ponad to w grobowcu odkryto także skarbiec, a w nim wiele, przeznaczonych dla władcy klejnotów. Taki opis znaleziska podają obecnie współczesne media, które są zainteresowane odkryciem Cartera nie mniej aniżeli reporterzy tamtych czasów: „Grobowiec zawierał autentyczne i drogocenne akcesoria pogrzebowe, mimo że był kilkakrotnie splądrowany już w starożytności. Mumia leżała nietknięta w sarkofagu składającym się z trzech trumien. Wewnętrzna trumna wykonana była z czystego złota, dwie zewnętrzne ze złoconego drewna. (…)Do komory Komory Federalna Islamska Republika Komorów. Stanowi wyspiarskie państwo na Oceanie Indyjskim pomiędzy wybrzeżem Tanzanii (Afryka) a Madagaskarem. Powierzchnia 1860 km2. Liczba ludności 727 tys. (2001 r.).... Czytaj dalej Słownik geograficzny grobowej przylegał skarbiec, gdzie zgromadzono przedmioty potrzebne Tutenchamonowi w życiu pozagrobowym. Były to łodzie, pozłacane posągi i kanopy, czyli urny grobowe, służące do przechowywania zabalsamowanych organów wewnętrznych starożytnego władcy. Wokół kanop stały na straży cztery piękne posągi bogiń. Tuż przy wejściu do skarbca umieszczony był posąg Anubisa (boga śmierci), przedstawianego w formie czarnego szakala.”  W Metropolita Museum po wielu latach odnalezione zostały wspomnienia, z których wynika, że Carter oraz jego współpracownicy, spędzili w grobowcu całą noc i podziwiali jego piękno. Znalezisko to było bardzo istotne w historii, gdyż grób Tutenchamona to jedyny grobowiec faraona, jaki przetrwał do dwudziestego wieku.  Bardzo ciekawa jest również historia życia tego egipskiego władcy. Tutenchamon urodził się w czasach panowania faraona Amenhotepa IV. Był to dość burzliwy okres w dziejach starożytnego Egiptu, panujący bowiem faraon dokonał wówczas reformy religii. Odrzucił on bogów egipskich, a patronem kraju ogłosił Atona. Sprawy religii tak bardzo pochłonęły faraona, że sprawami państwowości zajmowali się inni. Wśród nich znajdowali się Aja (Eje) oraz generał Horemheb.  Następnie Amenhotep IV zmienił swoje imię na Enchaton, a stolice starożytnego Egiptu przeniósł do Achetaton, w którym prawdopodobnie urodził się Tutenchamon. Ojcem Tutenchamona był Enchaton, zaś matką jego żona Kija. Koniec panowania Enchatona był bardzo burzliwy, gdyż faraon, obawiając się spiskowców, rozpoczął prześladowania wyznawców Amona (Amon był bogiem, który przed reformami Enchatona, stał na czele egipskiego panteonu). Taka sytuacja sprawiła że państwo egipskie zaczęło słabnąc. Enchaton  zmarł w roku 1334 przed naszą erą. Jego śmierć sprawiła, że niepokoje i chaos w Egipcie narastały. Intrygowano, walczono o wpływy i władzę, na jakiś czas na władcę obrano Smenchkare. Po jego śmierci tron objął Tutenchamon. Tutenchamon miał wówczas zaledwie dziewięć lat. W tej sytuacji rzeczywista władzę sprawował Aja, zaś władzę nad wojskiem generał Horemheb. Zapowiedziano tym samym powrót do starej religii, a stolice z powrotem przeniesiono do Teb, gdzie odbyła się koronacja młodego Tutenchamona. Następnie nowy faraon został ożeniony z jedna z córek Enchatona i królowej Nefretete  - Anchesenton. Anchesenton miała bardzo silna pozycje w Egipcie, zaś jej małżeństwo z Tutenchamonem uchodziło za szczęśliwe. Przykładem są liczne dzieła sztuki, przedstawiające parę oraz duża ilość wizerunków królowej odnaleziona w grobie królowej. Koronacja Tutenchamona miała miejsce w roku tysiąc trzysta trzydziestym trzecim przed naszą erą. Dzień ten okazał się być wielkim świętem. Faraon zamieszkał w pałacu Enchatona, a Aja uzyskał tytuł wezyra. Tutenchamon popierał działania wezyra, zmierzające do powrotu do starej religii. Świadczy o tym chociażby napis: "Nieszczęścia spadły na ten kraj. Ołtarze bogów zniszczone, tak, że odwrócili się oni od tego kraju. Wezwałem bogów i boginie, aby przybyli z pomocą, ale żaden z nich nie odpowiedział. Działałem energicznie, aby odzyskać ich łaskę. Odnalazłem świątynie leżące w gruzach, święte miejsca zniszczone, ich dziedzińce porosłe chwastem." Ponad to o poparciu Tutenchamona dla dawnej religii, świadczy także fakt, iż w trzecim roku swojego panowania, zmienił on swe imię Tutanchaton, które symbolizowało boga Atona, na Tutenchamon, które symbolizowało boga Amona. Nastąpił wówczas powrót do dawnych tradycji, a opustoszałe przez prześladowania świątynie ponownie zaczęły być pełne ludzi. Cieszyło to zwłaszcza kapłanów. Przeniesienie stolicy do Teb spowodowało, że wybudowane przez Enchatona miasto Miasto intensywnie zabudowany obszar zamieszkiwany przez ludność wykonującą zawody pozarolnicze. Głównymi cechami miasta są:
zwarta zabudowa; duża gęstość zaludnienia; zatrudnienie ludności w...
Czytaj dalej Słownik geograficzny
upadło. Tutenchamon doprowadził do względnej stabilizacji wewnętrznej kraju. Nie mniej jednak w tym właśnie czasu pojawiło się nowe zagrożenie zewnętrzne, stanowili je Hetyci. Hetyci dokonali zniszczenia państwa mitannijskiego, po czym zaczęli atakować egipskie własności w Palestynie oraz Synaju. Dzięki książętom Kadeszowi i Amuru tereny te zostały podbite przez Hetytów. Za przywrócenie porządku odpowiedzialny był generał Horemheb. Horemheb z uwagi na sytuacje Egiptu, zrobił to jednak powierzchownie, nie mógł bowiem pozwolić sobie na uwikłanie kraju w konflikt zbrojny. W owym czasie nastąpił także rozwój współpracy handlowej pomiędzy Egiptem a Babilonem, którego władcą obawiał się wzrostu potęgi Asyrii. Tutenchamon zmarł w roku 1323 przed nasza erą. Miał wówczas około dwudziestu lat. Z uwagi, że faraon był bardzo szanowany i cieszył się wielkim autorytetem, zarówno u kapłanów jak im całego ludu, został bardzo hojnie obdarowany, co przyczyniło się do wielkiego przepychu grobowca. W roku 1140 przed naszą erą zmarł kolejny władca starożytnego Egiptu, Ramzes Ramzes B. Prus Z legend dawnego Egiptu, bohater główny; stary, stuletni faraon, szykuje się na śmierć.
Wygląd: brak informacji w utworze.
Życiorys: wiadomo, że był potężnym władcą, wzbudzał...
Czytaj dalej Słownik bohaterów literackich - gimnazjum
VI. W czasie przygotowywania  grobowca, zostało zasypane miejsce spoczynku faraona Tutenchamona, które na swe odkrycie czekało przeszło trzy tysiące lat. Być może dzięki temu, że miejsce spoczynku zostało zasypane, przetrwało do wieku dwudziestego praktycznie nienaruszone. Odkrycie to było wielką chwilą i wywołało ogromną sensację. Odkrywca znaleziska Howard Carter ściągnął do Doliny Królów wielu badaczy, archeologów, egiptologów i innych ekspertów, którzy zajęli się badaniem oraz  konserwacją znalezionych zabytków. Na miejscu urządzono także pracownię fotograficzną. Praca ta okazała się bardzo trudna, wymagała wiele cierpliwości, bowiem żadnego ze znalezionych przedmiotów nie chciano uszkodzić. Siedem Siedem Siedem to symbol kosmosu, stworzenia, przestrzeni, boskości, świętości, doskonałości, zdrowia, mądrości, wytrwałości, inteligencji, przygody, uporu, oszustwa, bólu, konfliktu, zwycięstwa.
...
Czytaj dalej Słownik symboli literackich
tygodni trwało oczyszczanie samego przedsionka. Ciągle trwające prace, sprawiły, ze naruszona została sterylna atmosfera, jaka wczesnej panowała we wnętrzu grobowca.  Siedemnastego lutego tysiąc dziewięćset dwudziestego trzeciego  roku Howard  Carter oraz lord Carnarvon dokonali otwarcia grobowca Tutenchamona. Wtedy to wnętrze grobowca zobaczyli także egipscy urzędnicy. Wydarzenie to skupiło uwagę całego niemalże świata. Ze wszystkich stron zjechali się bowiem reporterze oraz dziennikarze, chcący opisać niezwykłe archeologiczne odkrycie Howarda Cartera. Nie mniej jednak przez następny rok trwały parce nad otwarciem kolejnych trzech komnat grobowca. Odkryto w nich miedzy innymi pozłacane panele dekorowane scenami religijnymi, sarkofag z żółtego kwarcytu oraz wiele innych, złożonych przez kapłanów cennych przedmiotów. Carter rozpoczął więc badania nad znalezionym sarkofagiem. Trwały one kolejny rok. W końcu dostano się do środka i w ten sposób odkryto drewnianą, pozłacana trumnę w kształcie zmarłego Tutenchamona. Twarz wykonana była ze złota, a w skrzyżowanych na piersi dłoniach trzymał on symbole władzy egipskiej: ; bicz oraz zakrzywione berło. Takimi słowami Howard Carter opisał znalezisko: "najpiękniejszy przykład starożytnej sztuki trumiennej, jaki kiedykolwiek widziano". Zrobiona z pozłacanego drewna trumna, ozdobiona była ponad to niebieskim, czerwonym oraz turkusowym szkłem. W tej trumnie znajdowała się kolejna trumna, która była ozdobiona, pozostawionymi przez żałobników zasuszonymi kwiatami. Trumna ta była okryta płótnem, zaś w jej środku znajdował się sarkofag wykonany ze złotej blachy. Howard  Carter stwierdził, że z „absolutnie niewiarygodnej ilości czystego kruszcu". W ten sposób dotarto do szczątków faraona. Jego ciało owinięte było w trzydzieści warstw bandaży, pomiędzy którymi znajdował się żelazny nóż. Był to niezwykły skarb sprzed epoki żelaza. Maska Maska podobizna twarzy ludzkiej lub pyska zwierzęcego, zakładana przez uczestników obrzędu, widowiska. Maska należała do stałego wyposażenia aktora w teatrze greckim i rzymskim. Różne typy masek odpowiadały... Czytaj dalej Słownik terminów literackich króla wykonana była z arkuszy złotej blachy, zdobionej kwarcem, obsydianem oraz szkłem. Na wewnętrznej kaplicy grobowca widniały następujące, podobno wypowiedziane przez samego Tutenchamona, słowa: "Widziałem dzień wczorajszy, wiem, co będzie jutro."

 Zbadanie szczątków zmarłego Tutenchamona zostało powierzone profesorowi anatomii E. Derry. Okazało się, że Tutenchamon mierzył zaledwie sto sześćdziesiąt pięć centymetrów wzrostu i że zmarł w wieku siedemnastu lat. Profesor Profesor H. Krall Zdążyć przed Panem Bogiem, postać autentyczna; słynny chirurg z Radomia, który zdobył w czasie wojny wielkie doświadczenie jako kardiolog. Po wojnie dokonywał trudnych, nowatorskich operacji... Czytaj dalej Słownik bohaterów literackich - liceum Derry za przyczynę śmierci uznał gruźlicę lub inną chorobę śmiertelną, która panowała w czasach starożytnych. Wiele lat później bo w roku tysiąc dziewięćset sześćdziesiątym ósmym, stwierdzono, że profesor Derry się pomylił. Tomografia komputerowa wykazała bowiem, że Tutenchamon zmarł na rozległego krwiaka wewnątrzczaszkowego, który był w tylnej części jego głowy. Nie wiadomo jednak co było bezpośrednią przyczyna powstania krwiaka. Amerykańscy badacze wysunęli tezę , że krwiak powstał na skutek uderzenia w tył głowy, co świadczyłoby o tym, że Tutenchamon został zamordowany. Można jedynie domniemać, że sprawcami takiego zdarzenia byli albo odsunięci od władzy kapłani Atona, albo wezyr Aja, który po śmierci Tutenchamina został faraonem Egiptu. Prawda jednak nie została odkryta i zapewne już nie dowiemy się co było bezpośrednią przyczyną śmierci Tutenchamona i jakich okolicznościach zmarł młody faraon starożytnego Egiptu. Wydarzenia jakie maiły miejsce w Dolinie Królów były wielkim wydarzeniem na całym świecie, dlatego tez zgromadziły one tłumy reporterów z całego świata. Przyniosły one wielką sławę Carterowi oraz angielskiemu lordowi. Zaczął tez rozwijać się przemysł odzieżowy oraz pamiątkarski  związany z Egiptem i faraonami. W nocy z piątego na szóstego kwietnia 1923 roku na skutek ukąszenia komara zmarł lord Carnarvon. Jego śmierć zapoczątkowała opowieści o klątwie faraona i posłużyła za kanwę słynnej książki „Klątwa Faraona”. Wewnątrz grobowca odnaleziona została bowiem następująca inskrypcja: "Niechaj śmierć na rączych skrzydłach dosięgnie tego, kto naruszy grób faraona." Za pierwsza ofiarę klątwy uznano lorda Carnarvona. W roku następnym, zmarł brytyjski radiolog Reed, który robił zdjęcia trumny Tutenchamona, a wkrótce po nim żona lorda Carnarvona, która podobnie jak jej mąż umarła na skutek ukąszenia owada. W latach następnych, z różnych przyczyn, śmierć poniosło około dwadzieścia osób, które były obecne przy pracach archeologicznych w Dolinie Królów. Tym samym grobowiec Tutenchamona obrósł legendę. Mawiano, że w momencie wejścia do grobowca, w Kairze zgasło światło, a kanarek Cartera został zjedzony przez kobrę. Legenda ta żyła własnym życiem, a sam Tutenchamon stał się po niedługim czasie głównym bohaterem filmów oraz książek i po dziś dzień uchodzi za najbardziej znanego faraona starożytnego Egiptu. Śmierć wyżej wspomnianych osób mogła zaś nastąpić na skutek niebezpiecznych dla współczesnego człowieka, wirusów oraz bakterii, które zachowały się w grobowcu faraona. Sam Howard Carter zmarł w roku tysiąc dziewięćset trzydziestym dziewiątym, mając sześćdziesiąt sześć lat. Z dwudziestu sześciu osób, które były obecne przy otwarciu grobowca Tutenchamona w przeciągu dziesięciu lat zmarło sześć osób. Natomiast z dziesięciu osób, które brały udział w odwinięciu mumii nie zmarła żadna osoba, zaś profesor anatomii, który badał szczątki Tutenchamona, zmarł w roku tysiąc dziewięćset sześćdziesiątym dziewiątym, przeżywszy osiemdziesiąt siedem lat. Badania archeologiczne prowadzone przez Howarda Cartera w Dolinie Królów ukazały współczesnemu światu wielkość oraz przepych starożytnego Egiptu. Dzięki nim ponad to można było poznać zwyczaje pogrzebowe mieszkańców starożytnego Egiptu. W czasach obecnych skarby, pochodzące z grobowca Tutenchamona, znajdują się w Muzeum Narodowym w Kairze, gdzie można je podziwiać. W grobowcu faraona do dziś spoczywa złota trumna z jego ciałem. Można się spodziewać, że zmumifikowane szczątki (czaszka faraona, kości klatki piersiowej i dwie inne kości) zostaną poddane w najbliższym czasie między innymi trójwymiarowej rekonstrukcji w oparciu o badanie metodą tomografii komputerowej. Wiele osób, odwiedzających to niezwykłe miejsce twierdzi, że pomimo, iż grobowiec jest trochę zubożały, to nadal otacza go dawna aura świętości, zaś wejście do niego jest czymś niezwykłym. Znalezisko Howarda Cartera to jedno z największych odkryć w historii archeologii. Dzięki Howardowi Carterowi, Tutenchamon stał się rzeczywiście nieśmiertelny, zaś niewyjaśniona dotąd przyczynę jego śmierci próbują współcześnie rozwiązać eksperci kryminalistyki i medycyny sądowej. Co więcej odkrycie grobu Tutenchamona z całym bogactwem przedmiotów pokazało historię Egiptu, od której wcześniej współczesny człowiek był odcięty. Tym samym badacze, egiptolodzy oraz pasjonaci zyskali spore źródło wiedzy o starożytnym Egipcie. Odkrycie Howarda Cartera przyczyniło się do dalszego rozwoju badań archeologicznych prowadzonych w Egipcie. Po dziś dzień na przykład trwają parce nad wyjaśnieniem śmierci Tutenchamona. Prace te prowadzone są przez różne instytuty archeologiczne na całym świecie. Nie tak dawno na przykład zespół amerykańskich archeologów odkrył w Egipcie w miejscowości Abydos (czterysta pięćdziesiąt  kilometrów na południe od Egiptu) najstarszą barkę słońca, która prawdopodobnie była używana w czasie ceremonii pogrzebowych. Howard Carter udowodnił, że tajemnice starożytnego Egiptu nie są do końca wyjaśnione. Należy więc  czynić starania o coraz lepsze poznanie tego co kryje egipska historia. Także i polscy badacze mają swoje osiągnięcia na tym polu, bowiem ich zasługą jest okrycie naturalnych tarasów skalnych pod najstarszą piramidą egipską - piramidą Dżosera w Sakkarze. Odkrycie to może zmienić dotychczasowe teorie na temat powstania tej pierwszej w Egipcie piramidy. Chociażby na tym przykładzie widać, iż W Egipcie nadal jest co odkrywać i że te odkrycia czasem mogą okazać się tak rewolucyjne, jak to dokonane z początkiem wieku dwudziestego przez Howarda Cartera.