Dodaj do listy

Rośliny żywieniowe – obszary upraw na świecie.

Rośliny zbożowe - rośliny zbożowe stanowią podstawę wyżywienia ludności świata. Z tego powodu zajmują one aż 70% globalnej powierzchni gruntów ornych. Gatunków uprawianych zbóż jest kilkanaście ale tylko pszenica, ryz, kukurydza i jęczmień uprawiane są na całym świecie. Inne z roślin zbożowych czyli proso, sorgo, żyto i owies mają obecnie znaczenie tylko w niektórych rejonach świata. Obecnie rocznie zbiera się ponad 2 mld ton zbóż na świecie co jest dwukrotnie większą liczba niż w roku 1960.

Pszenica - roślina o dużych wymaganiach glebowych (duża zawartość próchnicy, zasobne w wapń). Wymaga ponad 100 dni okresu wegetacji i minimum trzech miesięcy z temperaturą powyżej 10 stopni. Duża różnorodność odmian sprawia, że jest uprawiana od południowej Skandynawii Az po RPA z pominięciem strefy równikowej deszczów zenitalnych. Jej rośliny występują w uprawie nawet na wysokości 4000 metrów n.p.m. największymi miejscami uprawy są: Niż Europejski gdzie plony dochodzą nawet do 80 q/ha, podczas gdy w Polsce jest to tylko 35 q/ha. W Europie uprawiana jest także na jej południu. W Azji są to: rejon Pogórza Kazachskiego, południowy obszar Rosji od Kazachstanu po jezioro Bajkał, Nizina Chińska. Na kontynencie amerykańskim na obszarze Wielkiej Równiny i w Kanadzie a w Ameryce Południowej Nizina La Platy, Pampa. W Afryce głównie dolina Dolina wydłużona, wklęsła forma terenu, ukształtowana w wyniku erozyjnej działalności rzeki, o jednostronnym spadku w kierunku spływu wody. W jej przekroju poprzecznym wyróżniamy: dno doliny (część... Czytaj dalej Słownik geograficzny Nilu oraz w państwach Maghrebu.

Ryż - uprawia się na wielu glebach, najlepiej na zatrzymujących wodę. Wymagane warunki klimatyczne to temperatura około 25 do 35 stopni w czasie kwitnienia i około 20 w czasie zbiorów. Odmiana mokra potrzebuje dużo wody. W odpowiednich warunkach daje nawet 3 zbiory rocznie. Obszary upraw to: Chiny, Japonia, Korea Południowa i Iran. W Ameryce Północnej w części Niziny Zatokowej, Meksyku i Brazylii.

Kukurydza - wymaga dobrych, żyznych i głębokich gleb. Należ do upraw ciepłolubnych, okres wegetacji to ponad 140 dni. Ma zastosowanie nie tylko w żywieniu, ale również jako roślina przemysłowa do produkcji celulozy, alkoholu, oleju, papieru. Większość upraw to USA, następnie Brazylia, Argentyna, Kolumbia i Wenezuela. W Azji głównymi producentami są: Chiny, Indie. Uprawiana jest również w Europie zarówno w basenie morza Śródziemnego jak i na Niżu. Na kontynencie afrykańskim takie kraje jak: RPA, Tanzania.

Jęczmień - ma niewielkie wymagania glebowe, charakteryzuje się krótkim okresem wegetacyjnym, uprawiany nawet w okolicach koła podbiegunowego. Używany głównie jako składnik pasz a także do spożycia pod postacią pasz, duże jego ilości wykorzystuje przemysł piwowarski. W Europie Niemcy, Francja, Wielka Brytania, Polska i Ukraina. Z krajów azjatyckich dominują Chiny, Kazachstan, Turcja. W Ameryce są to Kanada, USA.

Owies - nie ma dużych wymagań glebowych, udaje się dobrze nawet na słabych glebach. Ma krótki okres wegetacji, najlepszym klimatem do uprawy jest umiarkowany chłodny z odmianą wilgotną. Służy głównie jako pasza dla koni.

Żyto - nie wymaga szczególnie dobrych gleb. Cechuje się dużą tolerancją klimatyczną, odporność zboża na mróz. Jest to gównie zboże chlebowe. Otręby żytnie to dobra pasza. Europa Środkowa i Wschodnia to główne obszary upraw. Uprawiane jest również w USA na Wielkich Równinach Prerii.

Proso i sorgo - oba zboża są odporne na suszę i znakomicie nadają się do uprawy w klimacie suchym umiarkowanym i podzwrotnikowym. Rocznie zbiera się koło 90 milionów ton obu zbóż. Większość uprawiana jest w Chinach, Indiach, Kazachstanie. W Afryce uprawiane od Sahelu po równik i na południu od zwrotnika Koziorożca.

Ziemniaki - gleby do jego uprawy nie muszą być najlepszej kategorii, ale uprawa ziemniaka wymaga sporego nawożenia i starannej uprawy. W fazie wzrostu bulwy potrzebują wilgoci, która szkodzi im w okresie dojrzewania. Ziemniak nie lubi wysokich temperatur. Uprawiany być może Az do 70 stopnia szerokości geograficznej i wysokości około 4000 metrów. Główne rejony uprawy to: Rosja, Ukraina, Polska, Niemcy, Chiny. Za oceanem to głównie rejon Wielkich Jezior w USA oraz Argentyna, Kolumbia, Peru, Paragwaj i Brazylii.

Batat - pomimo słabych gleb na których się udaje wymaga dużej ilości wilgoci. Doskonale uprawa się w temperaturach 25 do 30 stopni Celsjusza. Bulwy nadają się do spożycia na surowo, pieczone lub ugotowane. 80% upraw to dolina Jangcy, oprócz tego Wietnam, Indonezja, Japonia Japonia państwo wyspiarskie położone we wschodniej Azji obejmujące grupę Wysp Japońskich (Honsiu, Hokkaido, Kiusiu, Sikoku) oraz ok. 3 tys. wysp w północno-zachodniej części Oceanu Spokojnego. Powierzchnia 377... Czytaj dalej Słownik geograficzny i Indie. W Afryce Nigeria i Uganda. Uprawiana jest również w krajach obu Ameryk: Brazylia, Trynidad i Tobago oraz USA.

Maniok - wymaga ciepłego klimatu, znosi duże zróżnicowanie opadów, między 500 a 5000 milimetrów.

Bulwy spożywa się po ugotowaniu, z nich robi się również mąkę kassawę. Przyrządza się oprócz tego granulat skrobiowy tapiokę. W uprawie manioku dominują: Brazylia, Kolumbia, Wenezuela. Z krajów afrykańskich Nigeria, Zair i Tanzania.

Trzcina cukrowa - roślina ta dominuje jako surowiec do produkcji cukru. Wymaga dobrych gatunkowo i wilgotnych gleb. Opady powinny być równomiernie rozłożone w trakcie wzrostu rośliny. Oprócz samego cukru wykorzystywana jest również przy produkcji alkoholi i jako biopaliwo. Uprawiana głównie w krajach tropikalnych i subtropikalnych.

Burak cukrowy - potrzebuje dobrych nie zakwaszonych gleb, najlepiej rośnie w klimacie umiarkowanymi o dużym nasłonecznieniu. Uprawiany na obszarze europejskiego niżu i w Ameryce Północnej w USA i Kanadzie. Azja to głównie Chiny Chiny Chińska Republika Ludowa. Państwo położone w Azji Środkowej i Wschodniej nad morzami: Żółtym, Wschodniochińskim i Południowochińskim. Powierzchnia 9 597 520 km2. Liczba ludności 1 277 798 tys.... Czytaj dalej Słownik geograficzny i Turcja.

Rośliny oleiste - to druga po zbożach druga roślin żywieniowych na świecie. W jej skład wchodzą: soja, rzepaki rzepik, orzeszki ziemne, słonecznik, oliwki, rącznik, sezam oraz drzewka czyli oliwki, palmy kokosowa i oleista. Rośliny oleiste są źródłem 40 milionów ton olejów spożywczych rocznie czyli 60% ogółu zużywanych przez człowieka.

Soja - ma pewne wymagania względem jakości gleb, jest ciepłolubna i ma wiele odmian. Źle znosi mrozy. Jest obecnie bardzo ważna rośliną żywieniową na świecie, ma bardzo wiele zastosowań od spożywania bezpośrednio bez przygotowania, przez mąkę, makarony, sosy i ser po napoje. Wykorzystywana jest tez jako pasza dla zwierząt. Uprawiana jest w coraz większej liczbie krajów. Liderami są USA i Chiny. Jako duzi producenci wymieniani są: Brazylia, Argentyna, Kanada, Indie, Indonezja, Paragwaj czy Włochy.

Orzeszki ziemne - zastosowanie ma jego podziemna część. Orzeszki zawierają około 70% tłuszczu. Najlepiej rosną w klimacie o temperaturze 14 - 28 stopni i stosunkowo niewielkich opadach. Zastosowanie oprócz samych orzeszków ma także wytłaczany z nich olej. Głównie uprawiane w Chinach, USA i Nigerii.

Oliwki - są źródłem najcenniejszego oleju roślinnego oraz oleju technicznego. Owoce są również spożywane jako solone, marynowane i suszone. Ich uprawa wymaga licznych zabiegów agrotechnicznych. Drzewka rosną głównie w krajach śródziemnomorskich.

Palma kokosowa - wykorzystanie ma kokos. Z jego wnętrze pozyskuje się koprę stosowany w cukiernictwie. Pozyskuje się również olej kokosowy a włókno z orzecha, czyli koir służy d wyrobu lin. Obszary uprawy: Azja i Oceania, Afryka oraz w Meksyku.

Palma olejowa - z niej uzyskuje się dwa rodzaje oleju: z miąższu ciemny, niejadalny olej palmowy ciemny oraz z nasion olej jasny do celów spożywczych. Uprawiana w tropikach od Nigerii, Ghany, przez MALEZJĘ PO Ekwador i Kolumbie.

Słonecznik - wymaga dobrych gleb i ciepła, jego nasiona zawierają 40 - 50% tłuszczu. Mogą być spożywane na surowo, znajdują zastosowanie w piekarnictwie oraz do wytwarzania oleju. Główni producenci to: Argentyna, na całym kontynencie europejskim oraz w Chinach i Indiach.

Rzepak - jest to roślina, która zawiera ok. 40-45% tłuszczu; z niego wyrabia się olej: jadalny lub techniczny; stosowany jest też jako pasza dla zwierząt; rośnie na glebach dość żyznych i porowatych; występowanie: prawie cała Europa (głównie Niemcy, Francja, W. Brytania, Polska, Szwecja, Czechy), a także w: Chinach, Indiach, Kanadzie;

Bawełna - z jej włókien wykonuje się przędzę, nici lub pewne tkaniny; wytwarza się z niej także olej, powrozy oraz celulozę na użytek przemysłu papierniczego; rośnie najlepiej w klimacie ciepłym, w temperaturze między 26-28 stopni Celsjusza, w miejscach wilgotnych i nasłonecznionych; bawełnę uprawia się najczęściej w: Chinach, Indiach, Pakistanie, Uzbekistanie, Turkmenistanie, Kazachstanie, Stanach Zjednoczonych, Brazylii, Argentynie, Meksyku, Turcji, Egipcie, Grecji i Australii;

Len - uprawiany jest w klimacie umiarkowanym chłodnym, gdzie utrzymuje się dość wysoka wilgoć, najczęściej wskutek długotrwałych opadów; wykorzystywany jest do produkcji oleju (wykorzystywanego do wytwarzania farb i lakierów), stosowany jest także w przemyśle leczniczym; z włókien lnu wytwarza się płótno, pakuły, nici oraz tkaniny dekoracyjne; najwięcej lnu występuje we Francji, Rosji, Białorusi, Litwie, Łotwie, Estonii, Polsce, Rumunii, Niemczech, Belgii, Chinach, Indiach, USA oraz Kanadzie;

Konopie - rośnie na żyznych glebach, gdzie jest dużo próchnicy oraz wilgoci; wykorzystuje się ją do wyrobu płótna, sznurów, różnych rodzajów wyściółki, na użytek przemysłu papierniczego, a także marginalnie do wyrobu oleju; uprawy: Rosja, Indie, Ukraina, Rumunia, Mołdawia, Hiszpania, Francja, Chiny, Korea Pn., Turcja, Chile;

Juta - produkuje się z niej worki, obicia tapicerskie, materiały elektroizolujące oraz jako mieszanina z innymi włóknami; z odpadów produkuje się do wytwarzania papieru; rośnie w klimacie gorącym i wilgotnym; także dobrze się uprawia w deltach rzek; występowanie: Indie, Bangladesz, Chiny, Indie;

Agawa - rośnie w obszarach suchych i ciepłych; nie ma zbyt dużych wymagań glebowych; wyrabia się z niej liny, tkaniny i opakowania, sznury, odporne są one na ścieranie oraz na wpływ wody morskiej; uprawia się ją w: Brazylii, Meksyku, Dominikanie, Tanzanii, Kenii, RPA oraz na Madagaskarze;

Kauczukowiec - rośnie w klimacie podrównikowym o dość wysokich opadach i temperaturze; z jego kory otrzymuje się lateks, z którego otrzymywany jest kauczuk (produkuje się z niego gumy, ebonit oraz różnorodne wyroby techniczne); uprawiany jest w: Malezji, Indonezji, Tajlandii, Pd. Chinach, Wietnamie, Filipinach, Sri Lance, Indiach, Liberii, Nigerii, Zairze oraz Brazylii;

Warzywa i owoce - odgrywają dużą rolę jako źródło witamin i soli mineralnych dla organizmu. Składniki te są bardzo łatwo przyswajalne przez organizm i dla wielu ludzi stanowią ważny element diety i posiłków. Wartość warzyw wpływa na koncentracje uprawy wokół miast i przy rynkach zbytu. Źle znoszą one również transport co dodatkowo warunkuje ich uprawę w tych miejscach. Tam gdzie występują problemy klimatyczne dla ich uprawy stosuje się uprawę szklarniową i w tunelach. W każdym państwie gdzie pozwalają na to warunki przyrodnicze wokół wielkich miast istnieją zagłębia warzywne ja na przykład pod Londynem, w Zagłębiu Ruhry oraz w takich państwach jak Bułgaria, Węgry, Francja, Włochy i Hiszpania oraz w Stanach Zjednoczonych (Kalifornia, Wybrzeże Adriatyku), Japonii i Chinach. Najczęściej uprawiane są: pomidory, ogórki, kapusta, papryka, ogórki, dynia, cebula, melony, groszek Groszek J. Broszkiewicz wielka, większa, największa, bohater główny; wraz z Iką przeżywa trzy tytułowe przygody.
Wygląd: "Groszek jest starszy i większy od Iki - nie tak znowu, by było to rażące...
Czytaj dalej Słownik bohaterów literackich - gimnazjum
zielony, arbuzy, fasola zielona, kalarepa, kalafior, sałata, rzodkiewka, szpinak.

Natomiast owoce są również charakterystyczne dla całego globu. Innym zagadnieniem jest ich prawa na dużą skale z przeznaczeniem na eksport. Liczba takich miejsc jest już znacznie mniejsza a najczęściej handluje się: bananami, cytrusami, ananasami, jabłkami i winoroślą. W klimacie podzwrotnikowym i umiarkowanym ciepłym uprawia się: drzewa cytrusowe (głównie pomarańcze i mandarynki oraz cytryny i limonki) w takich krajach jak Brazylia, USA, Hiszpania, Włochy, Chiny i Japonia.

Dla wielu regionów duże znaczenie ma uprawa winorośli. Ten cenny pęd zawiązuje owoce służące do wytwarzania win, a suszone owoce są wykorzystywane w cukiernictwie. Uprawia się ją głównie w basenie Morza Śródziemnego a także swoją renomę posiadają uprawy w USA i A Argentynie. Az 75% wyhodowanych winorośli przeznacza się na produkcje białego wina.

W klimacie umiarkowanym chłodnym doskonale uprawia się drzewka owocowe takie jak jabłonie, grusze, śliwy, czereśnie i wiśnie oraz plantacje jagód takich jak truskawki, maliny, porzeczki czy agrest. W wielu tych uprawach znaczące miejsce ma Polska np. 1 miejsce w uprawie porzeczek, 2 miejsce w zbiorze malin i truskawek i 9 miejsce w zbiorach jabłek.

Klimat gorący równikowy i zwrotnikowy również stwarza korzystne warunki do upraw roślin owocodajnych. W handlu największe znaczenie maja banany, oprócz spożywania surowych owoców, owoce o miąższu mączastym służą jako pasza. W ich uprawie dominuje Kostaryka, Kolumbia, Brazylia, Wenezuela, Indie Indie Republika Indii. Państwo położone w południowej części Azji nad Oceanem Indyjskim. Powierzchnia 3 287 263 km2. Liczba ludności 1 017 544 tys. (2001 r.). Stolica Delhi. Język urzędowy angielski... Czytaj dalej Słownik geograficzny czy Chiny. Ananasy to głównie eksport Eksport działalność polegająca na wywozie poza granice danego państwa towarów, usług lub kapitałów.
Czytaj dalej Słownik geograficzny
takich krajów jak z Hawaje, Portoryko, Brazylia Brazylia Federacyjna Republika Brazylii. Państwo położone w środkowej i wschodniej części Ameryki Południowej nad Oceanem Atlantyckim. Powierzchnia 8 547 400 km2 (największe państwo na kontynencie). Liczba... Czytaj dalej Słownik geograficzny i kraje południowej Azji (Sri Lanka, Malezja, Chiny). Wielu krajach szczególnie strefy podzwrotnikowej i zwrotnikowej duże znaczenie dla wyżywienia ma palma daktylowa. Z innych owoców wymienić należy takie jak figi, kasztany jadalne, mango, migdały, kiwi, awokado papaja.

Używki - grupa roślin o malej wartości odżywczej jako produkty spożywane przez człowieka ale stosowane ze względu na inne właściwości działania na nasz organizm. Działają one stymulując układ nerwowy i pracę serca. Mogą stanowić składnik napojów jak i potraw. Najważniejsze w tej grupie rośliny to: krzew herbaciany, kawowiec, kakaowiec i tytoń.

Krzew herbaciany - wymaga gleb przepuszczalnych głównie na terenach górzystych i nizinnych. Najodpowiedniejszy jest klimat Klimat przebieg pogody na pewnym obszarze, ustalony na podstawie wieloletnich obserwacji.
Czytaj dalej Słownik geograficzny
równikowy i subrównikowy z wysokimi temperaturami i dużymi opadami. W Azji używa się do parzenia napojów głównie herbaty zielonej (niefermentowanej) a w pozostałej części świata herbaty czarnej, czyli fermentowanej. Występuje również odmiana ulung. Dla podniesienia walorów herbaty często stosuje się mieszanki gatunków nawet w 20 rodzajach. Dodaje się również kwiaty np. jaśminu, magnolii, pomarańczy czy hibiskusa.

Kawa - zawiera około 1% kofeiny i służy głównie do sporządzania napoju. W przemyśle spożywczym służy jako dodatek do lodów, deserów. W uprawie wymaga dobrych gleb i gorącego klimatu. Największy udział w uprawie ma odmiana arabica. Zebrane nasiona kakaowca suszy się i praży w temperaturze przeszło 2000 stopni. W handlu występuje bardzo dużo odmian smakowych i aromatycznych w zależności od rejonu uprawy. Uprawia się ją głównie w strefie międzyzwrotnikowej na wszystkich kontynentach. W ilości zbiorów dominują: Brazylia, Wietnam, Kostaryka, Indonezja Indonezja Republika Indonezji. Wyspiarskie państwo w południowo- -wschodniej części Azji, składające się z ok. 3000 wysp, z których największe to Borneo, zachodnia część Nowej Gwinei, Sumatra, Celebes... Czytaj dalej Słownik geograficzny i Kolumbia.

Kakaowiec - nasiona kakaowca wysuszone mieli się i uzyskuje kakao. Jest ono ważnym składnikiem wyrobów cukrowniczych, napojów. Uprawia się je głównie w rejonie Zatoki Gwinejskiej, Brazylii, Wietnamu i Indonezji. Na świecie najwięcej nasion zbierają: Wybrzeże Kości Słoniowej, Ghana, Indonezja i Nigeria.

Tytoń - ta używka w działaniu może mieć właściwości odurzające, narkotyczne za sprawa substancji nazwanej nikotyna. W Azji uprawiany jest głównie na obszarze Chin, znaczący udział maja USA i inne kraje Ameryki Środkowej. Uprawiane są również gorsze odmiany tytoniu w krajach europejskich w tym w Polsce. Najlepiej uprawia się w klimacie ciepłym o stałej dostawie wilgoci.

Już od wieków średnich znaczenie w handlu maja przyprawy korzenne. Nazywane są tak różne części roślin zawierające olejki eteryczne. Olejki te nadają znaczenie tym roślinom dla przemysłu spożywczego i kosmetycznego. Przyprawy o największym udziale w handlu to: pieprz, cynamon, goździki, szafran, kardamon, gałka muszkatołowa i wiele innych.