Dodaj do listy

Przyczyny rozmieszczenia ludności na świecie.

Człowiek jest istotą społeczną dlatego naturalnym zjawiskiem jest koncentracja ludności w społeczności. Dawniej dodatkowym czynnikiem było zagrożenie dla egzystencji i dzikość otoczenie, choć tych dwóch czynników można doszukać się również dzisiaj w trochę innym wymiarze. Dzisiaj człowiek oprócz wytworzenia takich zbiorowości jak naród tworzy dziesiątki innych form współżycia z innymi ludźmi. Dodatkowo swobodnie się przemieszcza z wielu powodów. Dziać się tak może w poszukiwaniu lepszego życia czyli lepszych warunków socjoekonomicznych. Są narody o dużych skłonnościach migracji wewnętrznych jak na przykład Amerykanie. To oni zmieniają swoje miejsce zamieszkania średnio 5 razy w życiu. Wielu z nich migruje nie za lepszą pracą ale na przykład do cieplejszych i czystszych rejonów USA jak na przykład Floryda, Arizona.

W wyniku ruchów ludnościowych na obszarze zmienia się gęstość zaludnienia. Jest to podstawowy wskaźnik mierzący średnią liczbę osób przypadających na jednostkę powierzchni badanego obszaru. Jest on jednak bardzo ogólny i nie ukazuje w żaden sposób miejsca koncentracji ludzi a jedynie daje obraz równomiernego rozmieszczenia ludzi w badanej jednostce. A taka sytuacja jest w praktyce nie spotykana.

W początkowym okresie rozwoju cywilizacyjnego człowieka tworzył on wspomniane małe wspólnoty łowieckie. Dodatkowo zajmował się on zbieractwem. Dla zmniejszenia zagrożenia i w celu poszukiwania nowych źródeł pożywienia ludzie Ludzie J. R. R. Tolkien Hobbit, czyli tam i z powrotem, bohater zbiorowy; ludzie Trzeciej Epoki są zupełnie podobni do ludzi współczesnych. Tak jak dzisiaj zdarzają się wśród nich postacie niezwykłe, szlachetne,... Czytaj dalej Słownik bohaterów literackich - gimnazjum przemieszczali się. Ciągła wędrówka i dochodzące do tego zmiany sezonowe klimatu wykształciły w człowieku zdolności adaptacyjne i nauczył korzystać z tego co odnalazł dla budowy swoich siedzib. Wszystko to znacząco przyczyniło się do postępu cywilizacyjnego. Według szacunków 10 000 lat temu żyło na Ziemi około 5 milionów ludzi. Wiemy też, że w tamtym okresie człowiek miał swoje siedziby na wszystkich kontynentach ale gęstość zaludnienia była bardzo mała. Wielkim krokiem ku koncentracji ludzi a więc wytworzenia osad było rolnictwo. Uprawa ziemi pozwoliła aby w społeczności powstała nadwyżka produkcji żywności. Jest to warunek konieczny dla powstania osad i później miast w których przecież grupa osób porzuca zajęcia na roli. Ta zamieszkująca osady ludność rozpoczyna inny styl życia prowadząc działalność pozarolniczą. Taki podział zachował się do wieku XIX. W tym wieku nastąpiła kolejna istotna zmiana jeśli chodzi przyczyna koncentracji ludzi. Na ziemiach Wielkiej Brytanii zapoczątkowana została rewolucja przemysłowa. Rozrastający się i tworzący w wielu miejscach przemysł potrzebował ogromnych ilości ludzi do pracy. W wyniku tego rozwijały się miasta przemysłowe najpierw na wyspach brytyjskich a następnie na kontynencie europejskim. Z kolei rozwój demograficzny Demograficzny dotyczący demografii, rozwoju populacji ludzkich; wyż d. - okres, w którym urodziło się procentowo więcej dzieci niż w innych latach; niż d. - okres, w którym urodziło się procentowo mniej dzieci... Czytaj dalej Słownik wyrazów obcych w Europie spowodował, że wiele osób miało problemy ze znalezieniem pracy i miejsca do życia i wybierało emigrację do nowo powstałych Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej. W Europie w wyniku rewolucji przemysłowej i zmian politycznych dochodzi do wielkich wędrówek całych narodów. To także pierwszy okres tworzenia się na świecie enklaw narodowych w miastach i całych państwach. Nie wszystkie jednak ruchy ludnościowe były dobrowolne. W wieku XIX do obu Ameryk wywieziono 15 Afrykanów a kolejne 40 milionów zginęło podczas podróży. Dzisiaj 12% mieszkańców Stanów Zjednoczonych to potomkowie przybyłych na kontynent czarnych niewolników. Ich przemieszczenie miało ważne skutki w Afryce. Spadla tam wyraźnie gęstość zaludnienia, szczególnie na zachodnim wybrzeżu do dzisiaj noszącym nazwę Wybrzeża Niewolniczego.

Dzisiaj Ziemia jest zamieszkiwana prawie w całości za wyjątkiem najbardziej niedostępnych rejonów Antarktydy gdzie niemożliwe są stałe skupiska osadnicze. Podobnie jest w Arktyce i w rejonach pustynnych czy wysokogórskich. Tam radzą sobie jedynie małe wyspecjalizowane grupy. Niewielkie ilości pożywienia nie pozwalają na rozrost grup. Koncentracja ludzi jest bardzo wyraźna. Z całej globalnej populacji połowa osób żyje jedynie na 5% powierzchnie Ziemi a z drugiej strony na połowie powierzchni żyje jedynie 5% populacji. Z pośród wszystkich ludzi 30% żyje w Indiach, Pakistanie i Indonezji i pozostałych państwach Azji południowo-wschodniej. Kolejne 25% to mieszkańcy Chin i Japonii. Inne tak duże koncentracje ludzi to Europa Zachodnia i wschodnie wybrzeże Stanów Zjednoczonych. To właśnie Europa i Ameryka Północna charakteryzują się najwyższym poziomem rozwoju cywilizacyjnego i technologicznego na świecie a z państw azjatyckich jedynie Japonia Japonia państwo wyspiarskie położone we wschodniej Azji obejmujące grupę Wysp Japońskich (Honsiu, Hokkaido, Kiusiu, Sikoku) oraz ok. 3 tys. wysp w północno-zachodniej części Oceanu Spokojnego. Powierzchnia 377... Czytaj dalej Słownik geograficzny im dorównuje. Na innych kontynentach większe skupiska ludzi to południowo-wschodnie wybrzeże Australii, wschodnie rejony Ameryki Południowej i inne tereny na kontynencie Północnoamerykańskim. Są to rejony największej koncentracji ludzi co potwierdza wskaźnik gęstości zaludnienia. Dla niektórych obszarów uzyskuje on bardzo duże wartości. Dzieje się tak na przykład w byłej kolonii Hong Kongu. Wskaźnik gęstości zaludnienia wynosi tam ponad 5600 osób na kilometr kwadratowy. Równie wysoka gęstość jest w innych tak małych obszarowo państwach a posiadających wysoki poziom rozwoju cywilizacyjnego. W większych państwach nie jest on już tak duży ale mimo wszystko znaczny. W Bangladeszu przekracza 600 osób na kilometr kwadratowy. W Europie Zachodniej wysoki wskaźnik jest w Holandii - 440 osób na kilometr kwadratowy. W azjatyckim kraju Japonii, która przez wielu uznawana jest za najlepiej rozwinięty kraj wskaźnik ten kształtuje się na poziomie 330 osób na kilometr kwadratowy. Duże jest zróżnicowanie wewnętrzne krajów. Wskaźnik wyliczany wówczas dla całego kraju czy regionu bardzo fałszuje obraz zróżnicowania wewnętrznego gęstości zaludnienia. Ludność koncentruje się bowiem w miastach i w ich pobliżu. Dla przykładu w Wielkiej Brytanii w miastach żyje około 90% mieszkańców. W samym Londynie w niektórych dzielnicach ich liczba dochodzi do 25000 na kilometrze kwadratowym. W tym samym kraju, kilkaset kilometrów na północ liczba osób na jednym kilometrze kwadratowym równa się osiem. Na gęstość zaludnienia i rozmieszczenie ludności mają wpływ zajęcia mieszkańców. W krajach typowo rolniczych rozmieszczenie jest bardziej równomierne. Dzieje się tak na przykład w Indiach. Tam 73% ludności zamieszkuje rejony rolnicze a wskaźnik gęstości to 270 osób na kilometr kwadratowy. Na tych terenach rolniczych rozmieszczenie ludności jest równomierne. Ale nawet w takim kraju rolniczym zdarzają się odstępstwa. W dolinie Gangesu wskaźnik ten wzrasta trzykrotnie. Dużo inaczej przedstawia się sytuacja w Afryce i Ameryce Południowej. W Afryce najgęściej zaludnionym krajem jest Nigeria a mimo to jest to tylko 130 osób na kilometr kwadratowy. Jeszcze mniejsza gęstość zaludnienia jest w Ameryce Południowej. Tam ogromne połacie terenu są nie zamieszkane. Największą wartość wskaźnik zaludnienia przyjmuje w Ekwadorze. Jest to zaledwie 30 osób na kilometr kwadratowy. W Australii ze względu na ogromne terytorium jest to 2,2 osoby na kilometr kwadratowy a w Mongolii 1,4.

Klimat był od dawna czynnikiem warunkującym osiedlanie się ludzi. Z powodu niskiego rozwoju gospodarczego nie potrafili oni przezwyciężyć trudności jakie napotykali. Związane to było głównie z uprawą ziemi. Spowodowało to, że na obszarach Antarktydy, Arktyki, północnej Azji i Ameryki Północnej praktycznie nie zamieszkują ludzie. Na tych obszarach ze względów klimatycznych nie da się uprawiać roślin a dodatkowym problemem są krótkie okresy ciepła i bardzo mroźne zimy. Wymienione obszary stanowią aż 10% powierzchni lądów a nie można liczby mieszkających tam ludzi wyrazić w milionach. Na powierzchni Grenlandii, która przekracza 2 miliony kilometrów kwadratowych żyje zaledwie 56 tysięcy osób. Klimaty gorące sprzyjają wegetacji roślin. Dlatego wiele obszarów zostało wykarczowanych i wprowadzono tam rolnictwo. Niestety nie ma tam warunków do organizacji odpowiednich zabiegów agrotechnicznych i ochrony gleby. W wyniku odsłonięcie powierzchni gruntu szybko zaczyna się proces wyjaławiania i erozji gleby. Jedna ulewa potrafi wypłukać całą warstwę czynną gleby. Oprócz korzystnych warunków dla wegetacji klimat Klimat przebieg pogody na pewnym obszarze, ustalony na podstawie wieloletnich obserwacji.
Czytaj dalej Słownik geograficzny
gorący to także rozwój insektów, chorób tropikalnych. Korzystne jest jednak otrzymywanie nawet trzykrotnych zbiorów w ciągu jednego roku przy stosowaniu odpowiednich zabiegów. Dlatego tez strefa klimatów gorących to zarówno miejsca gęsto zaludnione jak i pozbawione mieszkańców. Po klimacie kolejnym czynnikiem wpływającym na rozmieszczenie ludności są stosunki wodne.

Miejsca gdzie roczne sumy opadów są mniejsze niż 200 milimetrów jak na przykład Sahara, wnętrze Australii czy Azji są bardzo słabo zaludnione. Jedynie bardzo niewielkie gruby Gruby T. Różewicz Kartoteka, bohater epizodyczny, przychodzi z Panem z Przedziałkiem, któremu rozkazuje, a potem analizuje jego postawę
Czytaj dalej Słownik bohaterów literackich - liceum
koczownicze przystosowały się do tych warunków. Ludzie nawet na terenach korzystnych klimatycznie skupiali się w dolinach rzek, na wybrzeżach czy nad jeziorami. Woda oprócz spożywania stanowiła naturalną barierę.

Ukształtowanie terenu też odgrywa rolę w rozmieszczeniu ludności. Może w mniejszym stopniu niż wody ale gęstość zaludnienia gór czy wyżyn jest mniejsza niż nizin. Stoki nie są najlepszym miejscem na uprawę roli. Warstwa gleby jest cienka a szybka erozja Erozja żłobienie, wytwarzanie wklęsłych form terenu na powierzchni ziemi przez czynniki zewnętrzne, takie jak woda płynąca, lodowiec, wiatr.
Czytaj dalej Słownik geograficzny
gleby uniemożliwia dalsze gospodarowanie. Na dużych wysokościach pojawiają się problemy związane z niedoborem tlenu. W wysokich górach również opady i siła wiatru są nieraz ekstremalne. Dlatego nie żyje w tych warunkach dużo ludzi - około 10 milionów w Andach i Azji. Dla ludzi ważne tez były zasoby naturalne. Dla nich przemieszczali się, często na znaczne odległości. Ludzie zawsze dążyli do bogactwa a najlepiej do takiego, które można szybko pozyskać. Przykładem takiej masowej wędrówki jest odkrywanie złóż złota. Działo się tak w przypadku odkrycia złota w Kalifornii i w Australii. W Australii 1851 roku odkryto zasoby złota. Wielu ludzi licząc na fortuny pokonało ogromne odległości i rozpoczęło poszukiwania cennego kruszcu. Jak zawsze tylko nieliczni odnieśli sukces a zdecydowana większość pozostała na kontynencie z niczym. Nie powrócili oni jednak do swoich domów lecz zasili ludnościowo dominium Wielkiej Brytanii. Tak oto w ciągu 10 lat liczba mieszkańców kontynentu potroiła się. W wiec wcześniejszych i inne zasoby stanowiły impuls przyciągający ludzi. Było tak na przykład w przypadku węgla kamiennego czy rud żelaza. Jeszcze większa była koncentracja ludności w miejscach jednoczesnego występowania obu złóż. Działo się tak na terenie Niemiec w Zagłębiu Ruhry. Jest to największy obszar przemysłowy Niemiec i zarazem cechujący się ogromnym potencjałem ludnościowym.

Dzisiaj rozwój techniki pozwala zasiedlić obszary o bardzo trudnych warunkach klimatycznych. Podobnie ma się rzecz w zakresie rolnictwa. Nawadnianie Nawadnianie jeden z procesów melioracji. W procesie tym dostarcza się do gleby wodę w celu pokrycia jej niedoborów. W ten sposób nawadnianie gwarantuje wyższą produkcję roślinną na danym obszarze glebowym. Wodę... Czytaj dalej Słownik geograficzny i stosowanie nowoczesnych nawozów pozwala uprawiać rolniczo obszary pustyń czy półpustyń. W Izraelu dzieje się tak na pustyni Negev na południu czy pustynne obszary w Arabii Saudyjskiej.

Intensywny rozwój miast jako ośrodków przemysłowych i usługowych nie dokonywał się tylko na skutek przyrostu naturalnego. Do miast intensywnie napływała ludność obszarów miejskich. Działo się tak na przykład w Polsce w latach 60 i 70. kiedy to do wielkich blokowisk sprowadzała się ludność wiejska pracująca w fabrykach. Dzisiaj już nie samo miasto Miasto intensywnie zabudowany obszar zamieszkiwany przez ludność wykonującą zawody pozarolnicze. Głównymi cechami miasta są:
zwarta zabudowa; duża gęstość zaludnienia; zatrudnienie ludności w...
Czytaj dalej Słownik geograficzny
odznacza się dynamiką ruchów migracyjnych ale strefa podmiejska. To do niej przenoszą się mieszkańcy miast w poszukiwaniu lepszych warunków środowiskowych do życia. W miastach codziennie zachodzi więc proces wymiany ludności rano ze strefy podmiejskiej do centrum a wieczorem z powrotem do przedmieścia. W historii znane są przypadki kiedy władze państwa prowadziły politykę zachęcającą do osiedlania się na terenach słabo zaludnionych. Takie działanie prowadził Związek Radziecki. Zachęcał on do zasiedlania odległych terenów Syberii i stepowych terenów Azji Centralnej. Dokonywał on również przymusowych wysiedleń i wywózek prowadząc przy tym przemyślaną politykę osiedleńczą. Brazylia Brazylia Federacyjna Republika Brazylii. Państwo położone w środkowej i wschodniej części Ameryki Południowej nad Oceanem Atlantyckim. Powierzchnia 8 547 400 km2 (największe państwo na kontynencie). Liczba... Czytaj dalej Słownik geograficzny natomiast próbowano zaradzić trudnej sytuacji biedoty i sprostać szybkiemu przyrostowi naturalnemu poprzez zasiedlanie i wykorzystanie bogactw naturalnych dorzecza Amazonki. Szybko okazało się, że takie korzystanie z lasu bez prowadzenia racjonalnej polityki daje tylko krótkotrwałe efekty ekonomiczne i w konsekwencji prowadzi do katastrofy ekologicznej o znaczeniu globalnym.

Obecnie najszybciej przybywa ludności w krajach rozwijających się. W Afryce w takich państwach jak Libia, Togo, Niger czy Namibia Namibia Republika Namibii. Państwo położone w południowo-zachodniej Afryce nad Oceanem Atlantyckim. Powierzchnia 824 292 km2. Liczba ludności 1 788 tys. (2001 r.). Stolica Windhuk. Język urzędowy afrikaans... Czytaj dalej Słownik geograficzny przekracza on 3%! Wpływ na to mają: poprawa sytuacji ekonomicznej państwa rozwijających się, postęp w medycynie czyli obniżenie śmiertelności noworodków. Wysoki przyrost naturalny jest notowany w Azji i Ameryce Południowej. Dla wielu regionów świata wciąż duże znaczenie w ruchu ludnościowym mają konflikty zbrojne na tle narodowym czy religijnym. Problem uchodźctwa jest ciągle ważny w Afryce. Największe przemieszczenia ludności z powodu wojen miały miejsce z takich państw jak Ruanda, Sudan, Somalia, Erytrea, Liberia, Mozambik Mozambik Republika Mozambiku. Państwo położone w południowo- -wschodniej Afryce nad Kanałem Mozambickim. Powierzchnia 801 590 km2. Liczba ludności 17 656 tys. (2001 r.). Stolica Maputo. Język urzędowy portugalski.... Czytaj dalej Słownik geograficzny czy Angola. Największą ich ilość przyjęły na swoje terytorium: Demokratyczna Republika Konga, Tanzania, Sudan, Gwinea Gwinea Republika Gwinei. Państwo położone w zachodniej Afryce nad Oceanem Atlantyckim. Powierzchnia 245 857 km2. Liczba ludności 8274 tys. (2001 r.). Stolica Konakry. Język urzędowy francuski. Jednostka... Czytaj dalej Słownik geograficzny i Uganda. Problem uchodźctwa politycznego odczuwany jest również w Czeczenii, Afganistanie, Tybecie.

Natomiast są jeszcze takie kraje jak Kanada Kanada państwo położone w północnej części Ameryki Północnej. Powierzchnia 9 958 320 km2. Liczba ludności 31 015 tys. (2001 r.). Stolica Ottawa. Język urzędowy angielski i francuski. Jednostka monetarna... Czytaj dalej Słownik geograficzny czy Australia Australia Związek Australijski. Państwo położone na kontynencie australijskim i przybrzeżnych wyspach. Powierzchnia 7 682 300 km2. Liczba ludności 19 338 tys. (2001 r.). Stolica Canberra. Język urzędowy... Czytaj dalej Słownik geograficzny wciąż słabo zaludnione i one chętnie przyjmują osadników na tereny słabo zamieszkane. Pomagają takim osobom w rozpoczęciu nowego życia na ich terytorium. Większość krajów prowadzi jednak politykę imigracyjną nastawiona na określone grupy ludzi.