Dodaj do listy

Właściwości i znaczenie ropy naftowej i gazu ziemnego

Ropa naftowa- ogólne informacje:

Ropa naftowa jest to mieszanina węglowodorów, która zawiera związki węgla od C4 do C50. Złoża ropy naftowej bardzo często towarzyszą pokładom gazu ziemnego. Skład ropy jest bardzo różny i zależy od miejsca, z którego została wydobyta. Głównym składnikiem ropy naftowej są alkany o łańcuchach prostych. W ropie nie stwierdzono obecności węglowodorów nienasyconych (tzw. olefin).

Składnikami ropy naftowej są także cykloalkany, a przede wszystkim cyklopentan i cykloheksan oraz alkilowe pochodne i węglowodory aromatyczne, takie jak ksylen, benzen naftalen i alkilonaftaleny. W temperaturze pokojowej ropa naftowa to oleista, łatwo palna, najczęściej lżejsza od wody ciecz, która źle przewodzi prąd elektryczny. Jej kolor, zapach, ciężar właściwy oraz lepkość są zależne od miejsca pochodzenia ropy (sklasyfikowane zostało kilka tysięcy rodzajów tego surowca).Surowa ropa naftowa wydobywana ze złoża jest to ciecz o barwie przeważnie ciemnobrunatnej i ostrym zapachu. Jest nierozpuszczalna w wodzie. Ropa naftowa ma gęstość większą od 0,79 g/cm3 i przeważnie mniejszą od gęstości wody. Jest ona cieczą palną.

Asfalt oraz ropa naftowa były już znane wiele tysięcy lat temu. W starożytności ropa naftowa była wykorzystywana do balsamowania zwłok, w celach oświetleniowych, leczniczych oraz do celów wojennych (np. produkcja płonących strzał, ognia greckiego, który był mieszaniną siarki, ropy naftowej i wapna i zapalał się pod wpływem kontaktu z wodą. Ogień grecki był wykorzystywany przede wszystkim przez armię bizantyjską.). Najczęściej ropa naftowa była wydobywana z bardzo płytkich otworów, albo zbierana z powierzchni w miejscach, gdzie naturalnie wypływała z warstw roponośnych albo szczelin.

Podstawowym składnikiem lżejszych frakcji ropy naftowej (które ulegają wrzeniu do temperatury 200°C) są węglowodory parafinowe. Ich zawartość się zmniejsza we frakcjach wrzących w wyższych temperaturach; ilość węglowodorów naftenowych rośnie ze wzrostem temperatury wrzenia frakcji ropy naftowej, ich największa ilość jest we frakcjach olejowych, które ulegają wrzeniu powyżej 350°C. Węglowodory aromatyczne występują we wszystkich frakcjach ropy naftowej, a udział ich rośnie wraz ze wzrostem temperatury wrzenia frakcji; im wyżej wrząca frakcja Frakcja wielkość materiału okruchowego, z którego zbudowana jest skała. Wyróżnia się cztery główne frakcje, będące jednocześnie podstawą podziału skał okruchowych na poszczególne typy. Są to:... Czytaj dalej Słownik geograficzny ropy naftowej, z tym większej liczby pierścieni są zbudowane cząsteczki wchodzących w jej skład węglowodorów aromatycznych.

Tlen w ropie naftowej znajduje się w kwasach tłuszczowych, naftenowych oraz w fenolach, asfaltach, żywicach. Natomiast azot jest spotykany przede wszystkim w cyklicznych i acyklicznych aminach. Kolejny pierwiastek, czyli siarka jest składnikiem ropy naftowej w postaci tioli, siarkowodoru, sulfidów, disulfidów, oraz jako rozpuszczalna siarka elementarna. W zależności od zawartości siarki ropę naftową można podzielić na: ropę niskosiarkową (w której zawartość siarki wynosi około 0,5%) i ropę wysokosiarkową ( zawartość siarki przekracza w niej wartość 0,5%). Ilość siarki w niektórych gatunkach ropy naftowej osiąga nawet 6%. Biorąc pod uwagę rodzaj związków chemicznych, które przeważają w ropie naftowej wyróżnia się najczęściej ropę parafinową, bezparafinową, aromatyczną i naftenową.

Ropa naftowa jest przerabiana metodami: destylacji frakcyjnej (destylacja), rafinacji, ekstrakcji selektywnymi rozpuszczalnikami, krystalizacji itp..

Ropa naftowa wraz z gazem ziemnym, węglem kamiennym i węglem brunatnym decyduje o gospodarce energetycznej świata. Wartość jej produkcji stanowi przeważającą część wartości produkcji wszystkich surowców mineralnych obrotu międzynarodowego.

Ropa naftowa po wydobyciu ze złóż wymaga wstępnej przeróbki, która polega na odsalaniu i deemulacji do zawartości wody nie przekraczającej 1% wody. Niektóre wymagają ponadto stabilizacji poprzez oddzielenie frakcji łatwolotnych - etanu, metanu, propanu i butanu, które są cennymi surowcami chemicznymi i paliwami pozyskiwanymi głównie z gazu ziemnego, zwłaszcza mokrego. Wstępnie oczyszczona ropa jest sprzedawana przez producentów jako ropa surowa (crude oil). Można ją transportować na większe odległości. W całości przetwarzana jest w rafineriach na produkty naftowe otrzymywane w wyniku destylacji. Są to: benzyny, nafta, olej napędowy oraz pozostałość mazut, z której otrzymuje się następnie oleje lekkie, średnie i ciężkie. Produkty te są zużywane bezpośrednio lub też poddawane dalszej przeróbce celem uszlachetnienia lub otrzymania kolejnych pochodnych.

Znaczenie przemysłowe ropa naftowa zyskała po wynalezieniu przez Ignacego Łukaszewicza lampy naftowej w 1852 roku. Jej kariera zaczęła się po skonstruowaniu silnika spalinowego, a następnie samochodów, a także opanowaniu technologii wydobycia, przerobu i transportu. Obecnie ropa naftowa znajduje zastosowanie przede wszystkim w sektorze paliwowo-energetycznym (niemal 90% zużycia), oraz w syntezie petrochemicznej, w wyniku której otrzymywane są różne produkty syntetyczne (takie jak na przykład kauczuk, włókna, farby, środki piorące, lakiery, chemikalia i lekarstwa). Rosnące zapotrzebowanie tych dziedzin stymuluje stały wzrost podaży, która w skali świata osiągnęła 3.2 miliardy ton na rok na początku lat dziewięćdziesiątych XX wieku i ustabilizowała się na tym poziomie.

W obrocie międzynarodowym podstawowe znaczenie ma surowa ropa naftowa dostarczana w wielu gatunkach w zależności od kraju, który jest dostawcą i złoża, z którego pochodzi. Podstawowy podział według gęstości wyróżnia ropy: lekkie (do 0,87 t/m3), średnie (0,87-0,92), ciężkie (0,92-1,00) i superciężkie (powyżej 1,00 t/m3). Najcenniejsze są ropy lekkie, których udział w światowym wydobyciu stanowi 62%, a średnich 30%. O jakości ropy naftowej decydują również inne cechy: lepkość, zawartość siarki, wydajność frakcji destylatu, temperatura krzepliwości, zawartość węglowodorów stałych, właściwości wydzielonych frakcji destylatu, liczba oktanowa i cetanowa lżejszych destylatów, zawartość soli i inne. Liczba oktanowa jest umowną wartością, która określa właściwości przeciwstukowe benzyn używanych do silników spalinowych. Liczbowo jest ona równa procentowej zawartości izooktanu (stąd nazwa, liczbę oktanową izooktanu przyjmujemy za 100) w mieszaninie z n-pentanem (liczba oktanowa 0), która wykazuje takie same właściwości przeciwstukowe co badana benzyna. Liczba cetanowa jest podstawową własnością olejów napędowych, podobnie jak dla benzyn liczba oktanowa. Liczba cetanowa jest to wskaźnik zdolności oleju napędowego do samozapłonu i zależy od jego składu chemicznego.

Ogromne znaczenie w obrocie międzynarodowym maja również produkty ropopochodne (produkty naftowe).

Teorie dotyczące powstania ropy naftowej i jej pochodzenie:

Spotykane są dwa różne rodzaje teorii, które dotyczą powstania ropy naftowej.

Pierwsza grupa teorii mówi o nieorganicznym pochodzeniu ropy naftowej, a jej twórcami byli między innymi: Dymitr. I. Mendelejew (w roku 1877), H. Moissan (1896r.), N.A. Kudriawcew (w roku 1951), A.D. Ross (rok 1891), a także P.N. Kropotkin (1955r.). Zakładali oni, że ropa naftowa powstała na skutek reakcji chemicznych, które zachodziły w głębi Ziemi, np. w wyniku reakcji wody z węglikami metali ciężkich, na skutek polimeryzacji gazów wydzielających się z jądra Ziemi. Pewne teorie mówią, że ropa naftowa utworzyła się z magm zasadowych. Jednak teorie dotyczące nieorganicznego pochodzenia ropy naftowej nie znalazły dużego grona zwolenników.

Znaczna większość naukowców przyjmuje teorie o organicznym pochodzeniu ropy naftowej, a za twórców tego rodzaju teorii uważani są między innymi B. Radziszewski (rok 1877), K. Engler i H. Höfer (w roku 1890), a także J.E. Hackford (1932r.) oraz D. White (1935r.). Według nich, ropa naftowa powstała na skutek nagromadzenia w osadach morskich razem z niewielkimi okruchami mineralnymi i przeobrażenia szczątków roślinnych i zwierzęcych. Bituminy Bituminy kopalne węglowodory, które powstały prawdopodobnie w osadach morskich ze szczątków organicznych. Wyróżnia się bituminy gazowe takie jak gaz ziemny, bituminy ciekłe - ropa naftowa oraz bituminy stałe... Czytaj dalej Słownik geograficzny (czyli ropa naftowa, gaz ziemny, ozokeryt oraz asfalt) mogły powstać na skutek działania różnorodnych czynników, takich jak: odpowiednie ciśnienie i temperatura, obecność bakterii, działanie pierwiastków promieniotwórczych, środowisko redukujące.

Podstawowym produktem przeobrażenia materiału organicznego jest kerogen (jest to drobna, ziarnista, czarna, nierozpuszczalna w rozpuszczalnikach organicznych i rozproszona w skałach osadowych substancja bitumiczna), z którego na skutek zachodzenia procesu diagenezy i metamorfizmu utworzyła się ropa naftowa oraz gaz ziemny. Nagromadzenie Nagromadzenie zagęszczenie na pewnym odcinku utworu wielu analogicznych elementów w formie np. wyliczenia. Mogą to być synonimy, określenia bliskoznaczne, wyrazy o podobnym zabarwieniu. Celem ich jest uwydatnienie,... Czytaj dalej Słownik terminów literackich oraz tworzenie się ropy naftowej wiąże się z sedymentacyjnymi basenami roponośnymi, które wykazują tendencję do obniżania się. Obniżanie to zachodzi w stosunku do sąsiadujących terenów i jest procesem długotrwałym, bo trwa przez kilka okresów geologicznych. Na skutek tego procesu osady i skały z materiałem organicznym osiągnęły takie strefy, w których odpowiednia temperatura i ciśnienie przekształciły je w elementy ropy naftowej. Znane jest około 350 basenów roponośnych. Powierzchnia największych z nich sięga 10 do 500 tysięcy km2. Jednak wydobycie z tylko około 150 basenów jest ekonomiczne i mają one znaczenie przemysłowe. Baseny roponośne można podzielić na: baseny platformowe, śródplatformowe, przyoceaniczne, śródfałdowe i fałdowo-platformowe.

Do skał macierzystych ropy naftowej należą skały węglanowe bądź ilaste, w których zawartość kerogenu przekracza 0,5%. W wyniku ruchów górotwórczych, zmian temperatury oraz ciśnienia, które powstaje na skutek stopniowego gromadzenia się warstw w skałach macierzystych, ropa naftowa może powoli uwalniać się z miejsca, gdzie się utworzyła, przemieszczać się i gromadzić w silnie spękanych i porowatych skałach, które nazywane są kolektorami. Najważniejszymi kolektorami są dolomity Dolomity pasmo górskie w Włoszech należące do Alp. Najwyższym szczytem jest Marmolada (3342 m n.p.m.). Zbudowane są głównie z dolomitów i wapieni triasowych.
Czytaj dalej Słownik geograficzny
i wapienie, w których znajduje się połowa geologicznych złóż ropy naftowej. Do kolektorów zaliczane są również łupki, piaskowce i piaszczyste osady.

Warunkiem utworzenia się pokładów ropy naftowej (czyli nagromadzenia się ropy naftowej, towarzyszącego jej gazu ziemnego i czasami wody w półprzepuszczalnej warstwie) jest obecność odpowiedniej struktury geologicznej (uskoku, wysadu solnego, antykliny, monokliny), która umożliwia zatrzymanie ropy naftowej w kolektorze przez nieprzepuszczalne warstwy (tak zwany ekran), do których zaliczane są przede wszystkim margle, iły, kwarcyty i łupki ilaste.

Antykliny i inne struktury geologiczne często zawierają złoża, które tworzą bardzo rozległe pola naftowe. Pokłady ropy naftowej są spotykane w utworach pochodzących od kambru do trzeciorzędu. Przede wszystkim złoża ropy naftowej występują w utworach mezozoicznych (50% ze znanych złóż) oraz utworach pochodzących z trzeciorzędu (około 25% odkrytych złóż).

Występowanie ropy naftowej:

Ropa naftowa, która tworzy się w wyniku nagromadzenia i przeobrażenia materiału organicznego w skałach osadowych, występuje w Polsce w okolicach Krosna, Jasła, Nowego Sącza, Gorlic i w Borysławiu. Ropa naftowa jest spotykana również na północy Polski, w rejonie Kamienia Pomorskiego. Duże znaczenie mają złoża na szelfie Morza Bałtyckiego.

Po II Wojnie Światowej w Karpatach zostały odkryte źródła tego surowca w miejscowościach takich jak: Osobnica, Mokre, Łodynia i Wielopol. Zwiększona została również powierzchnia wydobywcza w miejscowościach: Weglówka, Magdalena, Grabownica, Strachocin i Kryg-Lipniki.

Ogromne znaczenie ropy naftowej dla przemysłu i całej gospodarki powoduje, że na całym świecie i w Polsce wciąż poszukiwane są nowe złoża roponośne. W rejonie miejscowości Międzychód, na głębokości około 3,2 km zostały znalezione 2002 i 2003 roku złoża zawierające duże ilości ropy i gazu ziemnego. Powierzchnia ich jest znaczna, wynosi bowiem 6,2 km2, a ich zasoby są szacowane na 10 milionów ton.

Ropę naftową wydobywa się co najmniej od średniowiecza. Największe zasoby tego surowca występują w: Afryce ( Libia, Nigeria, Egipt, Tunezja), Stanach Zjednoczonych (Kalifornia, Alaska), Meksyku (nad Zatoką Meksykańską i półwyspie Jukatan), w Rosji, Chinach, Indonezji. Z dna Morza Północnego ropę naftową wydobywają Norwegia Norwegia Królestwo Norwegii. Państwo położone w północnej Europie na obszarze zachodniej części Półwyspu Skandynawskiego. Powierzchnia 323 880 km2. Liczba ludności 4 513 tys. (2001 r). Stolica Oslo.... Czytaj dalej Słownik geograficzny i Wielka Brytania

Kraje nad Zatoką Perską zapewniają światu 30% ropy naftowej i są największym eksporterem i dyktatorem cen tego surowca. W światowym wydobyciu, wynoszącym w 2002 roku około 3,5 miliardów ton przodują: Arabia Saudyjska, Rosja, USA, Iran, Chiny, Meksyk, Norwegia, Wenezuela, Wielka Brytania i Irak.

Przeróbka ropy naftowej:

Surowa ropa naftowa nie ma obecnie praktycznego zastosowania. W celu otrzymania z niej wartościowych produktów, które mają przemysłowe zastosowanie, rozdziela się ją na poszczególne frakcje przy zastosowaniu metod fizycznych albo wykorzystuje się metody chemiczne, które znane są jako chemiczna przeróbka ropy naftowej.

Ropę naftową można przerobić na dwa sposoby: poprzez destylację frakcyjną albo kraking.

Kraking to rozrywanie długich łańcuchów węglowodorów na łańcuchy krótsze, które są mniej skomplikowane w drodze rozkładu termicznego lub katalitycznego. Kraking termiczny zachodzi w temperaturze około 400 - 700°C i pod ciśnieniem do 50 atmosfer (co stanowi 5 MPa). W obecności katalizatorów (którymi są krzemiany glinu, magnezu lub cyrkonu) kraking można przeprowadzać w temperaturach od 400 do 500°C.

Destylacja frakcyjna polega na tym, że wrząca mieszanina ciekła wysyła parę o innym składzie niż skład mieszaniny ciekłej. W wyniku destylacji ropy naftowej otrzymywane jest wiele frakcji wrzących w różnych temperaturach. W miarę zwiększania temperatury ropy destylują z niej coraz mniej lotne składniki. Aby uzyskać (lepszego oddzielenia) destylat o większej czystości stosowana jest wielokrotna destylacja - tzw. rektyfikacja. Pozwala to na uzyskanie frakcji, które różnią się temperaturami wrzenia o 1 - 2°C Produktami destylacji ropy naftowej są:

  • eter naftowy, którego temperatura wrzenia ma wartość 20 - 90°C i jest on wykorzystywany jako rozpuszczalnik
  • benzyna lekka ma temperaturę wrzenia 90 - 120°C i znalazła zastosowanie jako rozpuszczalnik
  • benzyna ciężka posiada temperaturę wrzenia 100 - 200°C i stosuje się ją jako paliwo w silnikach spalinowych
  • nafta Nafta North American Free Trade Agreement, Północnoamerykańskie Porozumienie o Wolnym Handlu utworzone w 1992 roku, obejmujące USA, Kanadę i Meksyk. Celem organizacji jest zapewnienie każdemu członkowskiemu... Czytaj dalej Słownik geograficzny o temperaturze wrzenia 170 - 270°C używana jest jako paliwo
  • olej gazowy lekki, który ma temperaturę wrzenia 230 - 300°C i znalazł zastosowanie jako paliwo
  • olej smarowy ma temperaturę wrzenia powyżej 300°C jest używany jako smar
  • mazut stanowi pozostałość tego procesu i używa się go jako surowca do produkcji smaru, parafiny i asfaltu oraz w procesie krakingu stosowanym do otrzymywania benzyny

Zmiany w składzie frakcji benzynowych w celu uszlachetnienia benzyn pozyskiwanych poprzez destylację ropy naftowej można uzyskać za pomocą reformingu, który polega na izomeryzacji i dehydrocyklizacji n-alkanów oraz odwodornieniu cykloalkanów do węglowodorów aromatycznych w obecności katalizatora platynowego. W ten sposób podnoszona jest liczba oktanowa benzyny nawet o 40 jednostek i uzyskiwane są alkeny i węglowodory aromatyczne.

Ropa naftowa jest to najważniejszy surowiec energetyczny, który bardzo często określany jest mianem surowca strategicznego. W bilansie energetycznym świata wysunęła się na pierwsze miejsce w latach 60 - tych i pozostaje na nim do dziś, pomimo zwiększającej się roli innych nośników energii. Znaczenie ropy naftowej jako surowca energetycznego jest spowodowane dużą kalorycznością (10 000 - 11 500 kcal/kg). Kolejnymi zaletami ropy naftowej są również: niskie koszty wydobycia i transportu (tankowce, rurociągi), rosnące znaczenie jako paliwa dla rozwijającej się motoryzacji oraz stosunkowo tania destylacji.

  • GAZ ZIEMNY

Podstawowe wiadomości dotyczące gazu ziemnego:

Gaz ziemny jest w gospodarce światowej najważniejszym paliwem gazowym. Są różne teorie dotyczące pochodzenia geologicznego tego surowca. Jedna z tych teorii mówi, że gaz ziemny i ropa naftowa maja to samo pochodzenie. Identyczna jak dla ropy naftowej jest także technika poszukiwań złóż oraz wierceń. Pokłady gazu ziemnego są przeważnie związane ze skałami osadowymi (takimi jak piaski, gliny, piaskowce oraz skały węglanowe), rzadziej natomiast ze skałami magmowymi lub skałami metamorficznymi (czyli przeobrażonymi).

Głównym składnikiem gazu ziemnego jest metan CH4, a towarzyszą mu wyższe węglowodory gazowe (etan, propan i butan) i ciekłe oraz inne składniki gazowe: dwutlenek i tlenek węgla, siarkowodór, azot, wodór, argon i hel. Gaz ziemny suchy pozyskiwany jest ze złóż samodzielnych, natomiast ze złóż ropy naftowej i gazu ziemnego oraz ze złóż kondensatowych odzyskiwany jest gaz ziemny mokry zasobny w wyższe ciekłe węglowodory. Równorzędnie z gazem ziemnym traktowane są gazy metanowe towarzyszące złożom węgla kamiennego. Substytutami gazu ziemnego stosowanymi w wielu krajach dla potrzeb odbiorców przemysłowych, jak i komunalnych, są gaz koksowniczy uzyskiwany w koksowniach i gaz gazowniczy produkowany w gazowniach (jego znaczenie zanika).

Surowy gaz ziemny wymaga uzdatnienia przed przekazaniem użytkownikom, m.in. uwolnienia od zanieczyszczeń mechanicznych drobnymi ziarnami minerałów; odgazolinowania, czyli usunięcia innych węglowodorów oprócz metanu; uwolnienia od domieszki azotu, która bywa duża i helu; odsiarczania i osuszenia. Jako produkty uboczne otrzymuje się: hel, butan, siarkę, propan i ciekły azot oraz ciekła łatwolotną gazolinę. Przy przekazywaniu do dystrybucji komunalnej wymaga on nawonienia, tj. nadania swoistej woni, sygnalizującej ulatnianie się gazu ziemnego do atmosfery. Do nawaniania używany jest środek o intensywnym zapachu - najczęściej jest to tetrahydrotiofen o wzorze C4H8S oznaczany jako THT. Minimalna dawka to 8 - 16 mg/m3.

Jest dostarczany także w butlach jako sprężony lub skroplony gaz ziemny. Wobec trudności budowy sieci miejskich gazociągów tym sposobem gazyfikuje się niektóre miasta, np. Rzym.

Gaz ziemny ze względu na dużą wartość opałową, stały skład chemiczny (możliwość równomiernego spalania), łatwość regulacji dopływu, spalanie bez dymu, sadzy i popiołu jest najcenniejszym paliwem. Stosowany jest w wielu gałęziach przemysłu i w gospodarstwach domowych. Gaz ziemny służy także do produkcji energii elektrycznej, jako paliwo do silników, a także jest ważnym surowcem dla przemysłu chemicznego. Proekologiczne właściwości gazu ziemnego, jak i szerokie spektrum jego zastosowań sprawiają, że popyt Popyt zapotrzebowanie na określone towary oraz siłę roboczą na określonym obszarze.
Czytaj dalej Słownik geograficzny
na niego wciąż wzrasta. Konsekwencja jest stale rosnąca podaż, która w 1992 roku osiągnęła rekordową wielkość 79,2tysiące PJ. Przewidywany jest dalszy intensywny rozwój, a zabezpieczeniem jest rosnąca baza zasobowa na świecie, której wystarczalność oceniano na 66 lat w końcu 1994 roku.

Obrót rynkowy prowadzony jest gazem ziemnym o różnej zawartości metanu i domieszek innych gazów. Odbywa się systemami gazociągów łączących dostawców z odbiorcami. Przedmiotem obrotu jest także skroplony gaz ziemny transportowany droga morską specjalnymi zbiornikowcami do odpowiednich terminali portowych lub drogą lądową cysternami, a następnie regazyfikowany.

W Polsce rozprowadza się dwa rodzaje gazu ziemnego: około 85% stanowi gaz wysokometanowy (GZ-50), natomiast około 15 % to gaz zaazotowany (GZ-35). Gaz wysokometanowy ma ciepło spalania wynoszące 38,147 MJ/m3, jego wartość opałowa to 34,43 MJ/m3. Ten rodzaj gazu ziemnego składa się z: metanu (CH4) - 98,14%, etanu, propanu, butanu, które stanowią 0,91%, azotu (N2) - 0,84%, dwutlenku węgla (CO2) - 0,11%. Drugi rodzaj gazu, czyli gaz zaazotowany jest złożony z metanu (CH4) - 69,4%, azotu (N2) - 29,21%, oraz dwutlenku węgla (CO2) i innych składników - 1,39% . Jego wartość opałowa wynosi 25 MJ/m3, natomiast ciepło spalania ma wartość 26 MJ/m3.

Podstawowymi zaletami stosowania gazu ziemnego są: gaz ziemny nie musi być przez użytkownika magazynowany, ma on stosunkowo dużą wartość opałową (wartość opałowa ok. 36 000 kJ), jest to paliwo ekologiczne i wygodne w użytkowaniu. Gaz ziemny jest uważany za najczystsze paliwo naturalne. Procesy związane z jego wydobyciem, transportem oraz magazynowaniem odbywają się w warunkach bardziej przyjaznych dla środowiska niż w przypadku innych paliw.

Występowanie gazu ziemnego:

Wydobycie gazu ziemnego rozpoczęło się dopiero w XIX wieku, gdy przekonano się o jego licznych zaletach i różnych możliwościach zastosowania.

Największe pokłady gazu ziemnego są spotykane w: Rosji (w północnej części Niziny Zachodniosyberyjskiej, Tiumenie, Urengoju, Półwyspie Jamalskim, południowym Uralu (Orenburg), na północny Kaukazu (Stawropol), w dorzeczu Leny), w rejonie Morza Kaspijskiego i Morza Barentsa; a także obszarze Zatoki Perskiej i w północnej Afryce, oraz rejonie Zatoki Meksykańskiej i Morza Karaibskiego.

W Polsce złoża gazu ziemnego występują głównie na Niżu Polskim: w regionie wielkopolskim i na Pomorzu Zachodnim oraz na przedgórzu Karpat, a ponadto niewielkie zasoby gazu występują również w małych złożach w rejonie Karpat oraz w polskiej strefie ekonomicznej Bałtyku.

Produkcja światowa gazu ziemnego w ostatnich dwudziestu latach podwoiła się i nadal rośnie, ale w nieco mniejszym tempie niż w ostatnim okresie. Wydobycie prowadzone jest w niemal 80 krajach, jednak aż 69% przypadało na sześć z nich, czyli Rosję, USA, Kanadę, Holandię, Wielka Brytanie i Indonezję. Ze względu na wysoki koszt transportu, ośrodki produkcji pokrywały się na ogół z ośrodkami zużycia. W ostatnich latach notowany jest jednak znaczny wzrost eksportu rurociągami i metanowcami (w postaci skroplonej), który będzie się wciąż rozwijał

Zastosowanie gazu ziemnego:

Gaz ziemny służy przede wszystkim jako surowiec energetyczny (jest on tańszym od węgla kamiennego i ropy naftowej surowcem), oraz w małej skali jako surowiec w przemyśle chemicznym (m.in. z niektórych jego odmian wyodrębnia się hel). Gaz ziemny nie jest poddawany przeróbce. Gaz ziemny wysokometanowy jest bardzo dobrym paliwem silnikowym. W silniku samochodu podczas spalania: wydziela się 3-krotnie mniej toksycznych związków niż w przypadku benzyny, nie występuje zjawisko dymienia, nie powstają substancje stałe, silnik pracuje ciszej o 10 Db i ma większą żywotność (nie występuje efekt zmywania filmu olejowego ze ścianek cylindra), paliwo metanowe jest bezpieczniejsze od benzyny, gaz ziemny jest tani i łatwo dostępny. W celu zwiększenia ilości energii w jednostce objętości gaz jest sprężany i magazynowany w butlach ciśnieniowych. W wielu krajach prowadzone są prace nad eksploatacją pojazdów gazowych w dużych skupiskach miejskich. Na całym świecie mamy około 4,5 miliona aut zasilanych gazem ziemnym NGV (Natural Gas Vehicles). Najwięksi producenci Producenci organizmy autotroficzne, które w procesie fotosyntezy (rośliny, bakterie zielone i purpurowe) lub chemosyntezy (niektóre bakterie i sinice) wytwarzają ze związków nieorganicznych materię organiczną. Stanowią... Czytaj dalej Słownik biologiczny samochodów osobowych, ciężarowych i autobusów docenili zalety tego paliwa. DaimlerChrysler, Volvo, BMW, DAF, MAN, Fiat mają w ofercie auta na sprężony gaz ziemny. Samochody na gaz ziemny jeżdżą także po polskich drogach. Zasilane gazem ziemnym autobusy komunikacji miejskiej od kilku lat używane są w Przemyślu. Również inne miasta w Polsce, w tym Kraków, Warszawa, Gdynia, Wrocław aktualnie rozważają możliwość zastosowania tego ekologicznego i ekonomicznego paliwa dla potrzeb swojego transportu miejskiego. Oszczędności wynikające z zastąpienia oleju napędowego gazem sięgają 50 proc. Pojazdy na sprężony gaz ziemny użytkuje również warszawskie Pogotowie Gazowe. Na świecie jeździ już prawie 3,5 milionów pojazdów zasilanych sprężonym gazem ziemnym. Światowym liderem w tej dziedzinie jest Argentyna Argentyna Republika Argentyńska. Państwo położone w południowej części Ameryki Południowej nad Oceanem Atlantyckim. Powierzchnia 2 780,4 tys. km2. Liczba ludności 37 488 tys. (2001 r.). Stolica Buenos Aires. Język... Czytaj dalej Słownik geograficzny (1,1 mln), bardzo szybko rozwija się też rynek w Brazylii (668 tys.). Ważne miejsce zajmują Stany Zjednoczone (130 tys.), w Europie - Włochy (381 tys.), Rosja (36 tys.), Ukraina (45 tys.) i dynamicznie rozwijający się rynek w Niemczech (19 tys.). Ciekawe przykłady wykorzystania sprężonego gazu ziemnego obserwujemy na rynku amerykańskim. Jeżdżą tam autobusy na gaz sprężony dowożące dzieci Dzieci Z. Nałkowska Medaliony - Dorośli i dzieci w Oświęcimiu, bohaterowie autentyczni; dzieci przybywające do Oświęcimia nie miały wielkich szans przetrwania. Mniejsze i słabsze natychmiast kierowano... Czytaj dalej Słownik bohaterów literackich - liceum do szkół - żółte autobusy znane z filmów. Drugim takim przykładem jest policja w Los Angeles, która używa w tej chwili samochodów na gaz sprężony, ponieważ w przypadku przestrzelenia baku - nie wybuchają. Gaz się ulatnia, nie wybucha tak jak benzyna.