Dodaj do listy

PRZYSTOSOWANIA ZWIERZĄT DO ODŻYWIANIA

Aby żyć trzeba jeść. Pod tym prostym stwierdzeniem kryje się potężny mechanizm związany ze zdobywaniem i trawieniem pokarmu.

Trawienie jest złożonym biochemicznie procesem rozkładu związków chemicznych dostarczanych z pokarmem do organizmu na proste związki: aminokwasy, cukry proste i kwasy tłuszczowe. Rozkład związków chemicznych katalizowany jest przez reakcje enzymatyczne. Otrzymane substancje są wchłaniane do krwi w jelicie cienkim i rozprowadzane po całym organizmie. Docierają do każdej komórki żywej.

Zwierzęta żyją w różnych środowiskach. Wiele z nich, aby przeżyć, musiało dostosować techniki zdobywania pokarmu i jego trawienia do warunków stworzonych przez środowisko.

Pierwszą omawianą grupą będą bezkręgowce, zwierzęta, które nie posiadają struny grzbietowej, niejednokrotnie są organizmami jednokomórkowymi. Drugą z kolei będą kręgowce.

BEZKRĘGOWCE
Pierwotniaki są organizmami jednokomórkowymi. Przedstawicielem tej grupy organizmów jest pantofelek. Zwierzęta te przyjmują pokarm na drodze fagocytozy, pinocytozy lub wchłaniania. U orzęsków występuje specjalne miejsce, w którym cząsteczki pokarmowe wnikają do wnętrza komórki. Jest to tzw. gęba komórkowa inaczej, cytostom. Usuwanie zbędnych produktów usuwane jest, u orzęsków przez cytopyge. Trawienie zachodzi w wodniczkach trawiennych, które łącza się z lizosomem. Pierwotniaki mogą żywic się bakteriami, orzęskami, innymi pierwotniakami. Pobierają również z środowiska zewnętrznego drobiny tłuszczu i białka. Niestrawione resztki wydalane są tylko wtedy, gdy pierwotniak pobiera pokarm na drodze fagocytozy.
Jamochłony są pierwszymi dwuwarstwowcami. Żyją w wodzie. Morskimi przedstawicielami są koralowce, słodkowodnymi stułbie. Pokarm zdobywają przy pomocy czułek( polip) lub płatów gębowych(meduza) otaczających otwór gastralny. Zaopatrzone są w komórki parzydełkowe, w których znajdują się substancje paraliżujące. Ofiara wciągana jest do jamy chłonąco- trawiącej. Trawienie odbywa się w dwóch etapach. Pierwszym etapem jest trawienie pozakomórkowe, drugim trawienie wewnątrzkomórkowe. Jamochłony nie posiadają otworu odbytowego. Niestrawione resztki wyrzucane są z jamy chłonąco- trawiącej przez otwór gastralny dzięki skurczom całego ciała.

Płazińce są pierwszymi trójwarstwowcami. Wolnożyjące płazińce posiadają niedrożny układ pokarmowy zbudowany z jelita przedniego i środkowego. Niestrawione resztki usuwane są przez otwór gębowy. U większości pasożytów układ pokarmowy uległ redukcji. Zwierzęta te substancje odżywcze czerpią całą powierzchnią ciała z jelita żywiciela.

Obleńce posiadają układ pokarmowy drożny, zbudowany z jelita przedniego, środkowego i tylnego. Jelito Jelito odcinek przewodu pokarmowego rozpoczynający się od odźwiernika żołądka, a kończący się odbytem. Wyróżnia się dwie części: jelito cienkie i grube. U wyższych kręgowców jelito cienkie podzielone jest... Czytaj dalej Słownik biologiczny tylne zakończone jest otworem odbytowym. Umożliwia to równoczesne pobieranie wchłanianie i wydalanie niestrawionych resztek. Do obleńców należy włosień krety i glista ludzka.

Pierścienice mają układ pokarmowy zaczynający się otworem gębowym, za którym położona jest umięśniona gardziel. Czasami występują w niej kutikularne ząbki.. Składa się z jelita cienkiego, środkowego i tylnego. Biegnie przez całe segmentowane ciało pierścienic. Może u nich występować żołądek. Przedstawicielem pierścienic jest dżdżownica i nereida.

Stawonogi:

  • Skorupiaki żywią się padliną, mogą być drapieżnikami, pasożytami albo, filtratorami. Posiadają układ pokarmowy zbudowany z trzech odcinków. Odcinek przedni i tylny są schitynizowane. Żołądek składa się z części pylorycznej i żującej. Występują u nich wyrostki wątrobowe, których funkcja jest podobna jak wątroby u kręgowców. Ich ujście znajduje się w jelicie środkowym. Skorupiaki posiadają 6 par odnóży gębowych: żuwaczki, szczęki (I i II pary), szczękonóża (I, II i III pary). Układ wydalniczy, który usuwa zbędne produkty przemiany materii zbudowany jest z przekształconych, dwóch par nefrydii. W zależności o położenia nazywany jest gruczołami szczękowymi lub gruczołami czułkowymi. Produktem przemiany materii jest amoniak. Przedstawicielem tej grupy jest rak.
  • Owady przystosowały się do pobierania różnego rodzaju pokarmów. Mogą być drapieżnikami, roślinożercami, pasożytami albo saprofitami. Taką różnorodność zapewniają różnie zmodyfikowane aparaty gębowe:
  • Gryzący- (szarańczaki, modliszki, chrząszcze) pobieranie pokarmu twardego, np. odpadków organicznych, fragmentów roślin lub pokarmu zwierzęcego.
  • Gryząco- ssący- ( trzmiele, pszczoły)jest to aparat przystosowany do rozgryzania części kwiatowych i wysysania nektaru.
  • Kłująco- ssący- (komary) służy do nakłucia tkanki i pobierania z niej soku komórkowego u roślin, krwi u zwierząt.
  • Ssący- (motyle) przystosowany jest do wysysania pokarmu płynnego.
  • Liżąco- ssący- (muchy), służy do zlizywania pokarmu płynnego lub stałego. Następnie pokarm ten rozpuszczany jest przez enzymy Enzymy białkowe biokatalizatory, zwiększające szybkość reakcji biochemicznych na drodze specyficznej aktywacji substratów. Enzymy obniżają energię aktywacji reakcji chemicznych i w efekcie zwiększają... Czytaj dalej Słownik biologiczny znajdujące się w ślinie.
  • Pajęczaki pobierają tylko i wyłącznie pokarm półpłynny. Jest on zasysany dzięki umięśnionej gardzieli. Pająki budują sieci, aby złapać swoje ofiary. Następnie w ciało ofiary wstrzykują substancję wyprodukowaną w gruczole wątrobowym, która rozpuszcza tkanki wewnątrz ciała ofiary. Zachodzi tam wstępne trawienie.
Mięczaki
  • Ślimaki należą do najliczniejszej grupy mięczaków. Układ pokarmowy zbudowany jest z trzech odcinków. W gardzili występuje tarka, radula, której zadaniem jest rozcieranie pokarmu. Jest to rogowa tarczka. Przedstawicielem ślimaków jest winniczek.
  • Małże nie posiadają głowy. Układ pokarmowy zbudowany jest z otworu gębowego, wokół którego znajdują się listkowate płaty, przełyku( krótkiego), żołądka, jelita zakończonego odbytem. Jelito przechodzi przez serce. Układ wydalniczy zbudowany jest z 2 nerek i narządów Kebera.
  • Głowonogi są drapieżnikami. Ich dietę stanowią ryby, mięczaki, skorupiaki. Narządem ułatwiającym polowanie są ramiona. Przedstawicielem tej grupy jest kałamarnica.
KRĘGOWCE

Ryby są zwierzętami wodnymi. Odżywiają się planktonem, roślinami lub zwierzętami( rybami i ssakami morskimi). Wiele z nich przystosowało się do zdobywania w różnych środowiskach. Planktonożercy są filtratorami, ryby głębinowe posiadają narząd świetlny, którym zwabiają ofiary. Rekiny mają silne szczęki i kilka generacji zębów. Ryby roślinożerne mają bardzo długie jelito, ryby drapieżne krótkie.

Płazy są zwierzętami lądowymi. Ich dietę stanowią bezkręgowce i drobne kręgowce. Większość płazów bezogonowych na dnie jamy gębowej posiada język, który wyrzuca w kierunku ofiary. Język na końcu jest rozdwojony. Przewód pokarmowy uchodzi do kloaki, gdzie uchodzą również przewody układu wydalniczego i rozrodczego.

Gady są w większości drapieżnikami. Z wyjątkiem żółwi posiadają w szczęce homodontyczne zęby. Węże posiadają żeby jadowe. W jamie gębowej swoje ujście mają gruczoły ślinowe. Ślina rozmiękcza pokarm. Jaszczurki mają długi, rozwidlony na końcu język. Jest to narząd dotyku. Węże potrafią dzięki specjalnej budowie szczęk połykać ofiary o wiele większe od siebie. Zdarzają się przypadki, że ich ofiarą padają nawet świnie połknięte w całości

Ptaki posiadają wiele modyfikacji w przewodzie pokarmowym. Pierwszą jest rogowy dziób pokrywający bezzębne szczęki. Dzięki różnorodności w jego budowie, ptaki odżywiają się urozmaiconym pokarmem. Ziarnojady mają krótki twardy dziób, nektarniki długi i cienki, drapieżniki hakowato zakończony o ostrych krawędziach. Ptaki odżywiają się również owocami, owadami, rybami, padliną, drobnymi zwierzętami. Pokarm połykany jest w całości. Przełyk rozszerza się w wole, które jest magazynem pożywienia. Żołądek jest zbudowany z dwóch części: żołądka mięśniowego i gruczołowego. Ptaki zjadają drobne kamyki, które w żołądku działają jak żarna.

Za żołądkiem położone jest jelito cienkie i jelito grube. Przewód pokarmowy uchodzi do kloaki, gdzie swoje ujście mają również układ rozrodczy i wydalniczy.

Ssaki

  • Mięsożerne-przystosowaniem do tego rodzaju pożywienia są silnie rozwinięte kły służące do rozdrabniania pokarmu. Ssaki te posiadają również łamacze do zgniatania kości. Łamacze składają się z ostatniego przedtrzonowca górnego i pierwszego trzonowca dolnego. Jelito jest krótkie. Są to zwierzęta szybkie o dużym refleksie.
  • Roślinożerne- mają czterojamowy żołądek zbudowany ze żwacza, czepca, ksiąg i trawieńca. Roślinożercy nie potrafią strawić celulozy. W żwaczu żyją bakterie Bakterie organizmy jednokomórkowe niekiedy tworzące układy zbudowane z kilku luźno ze sobą związanych komórek. Zaliczane są do królestwa Monera. Wielkość bakterii wynosi od 0,2 do kilkudziesięciu µm.... Czytaj dalej Słownik biologiczny symbiotyczne, które rozkładają celulozę. Zęby mają wysokie korony, gdyż szybko się ścierają. Najlepiej rozwinięte są przedtrzonowce i trzonowce. Kły są zazwyczaj zredukowane. Jelito ssaków roślinożernych jest bardzo długie.
  • Wszystkożerne- to zwierzęta żywiące się zarówno pokarmem zwierzęcym jak i roślinnym. Posiadają wszystkie rodzaje zębów, czyli: kły, siekacze, przedtrzonowce i trzonowce.