Dodaj do listy

Witaminy-charakterystyka i skutki niedoboru

Witaminy Witaminy związki organiczne o różnej budowie chemicznej. Organizm nie potrafi ich sam wytworzyć i są przyjmowane z pokarmem w postaci aktywnej albo jako prowitaminy. Witaminy nie ulegają trawieniu, a jedynie... Czytaj dalej Słownik biologiczny to związki organiczne, które nie są wytwarzane przez organizm, ale są niezbędne do jego prawidłowego funkcjonowania. Nie są trawione, ale wchłaniane bezpośrednio do krwiobiegu. Głównym dostawcą witamin jest pożywienie, jednak z powodu zanieczyszczenia środowiska i stylu życia jesteśmy skazani na suplementację, czyli dostarczanie organizmowi witamin w tabletkach. Gdybyśmy chcieli zaspokoić potrzeby organizmu jedynie witaminami w postaci naturalnej, byłyby to takie ilości pożywienia, z którymi przewód pokarmowy nie dałby sobie rady. Poza tym na skutek wielu czynników zawartość witamin w produktach zbożowych ulega różnym zmianom. W błędzie są jednak ci, którzy uważają, że można bezkarnie przyjmować każdą ilość preparatów witaminowych. Żadna przesada nie jest wskazana. Witaminy generalnie dzielą się na dwie grupy:

  • rozpuszczalne w wodzie (C, z grupy B, PP, kwas foliowy)
  • rozpuszczalne w tłuszczach ( A, D, E, K)

Rozpuszczalne w wodzie:

- witamina C (kwas askorbinowy) znana jest przede wszystkim ze swojego dobroczynnego wpływu na układ immunologiczny, przeciwdziała także tworzeniu czynników rakotwórczych. Wzmacnia i uszczelnia naczynia krwionośne, przyspiesza gojenie się ran, doskonale wpływa na stan skóry, bierze udział w unieszkodliwianiu toksycznych substancji powstałych w procesie przemiany materii. Łagodzi objawy przeziębienia i skraca czas trwania choroby. Zapotrzebowanie na witaminę C jest większe u palaczy. Nadmiar witamin rozpuszczalnych w wodzie jest co prawda wydalane z moczem, jednak zbyt duże ilości witaminy C mogą spowodować bóle głowy i biegunkę oraz przyczynić się do powstawania kamieni nerkowych.

- witaminy z gruby Gruby T. Różewicz Kartoteka, bohater epizodyczny, przychodzi z Panem z Przedziałkiem, któremu rozkazuje, a potem analizuje jego postawę
Czytaj dalej Słownik bohaterów literackich - liceum
B biorą udział w przemianie węglowodanów, poza tym B1 (Thiamine) stymuluje pracę układu nerwowego, mięśni i serca; B2 (Riboflavin) jest niezbędna do prawidłowego funkcjonowania błony śluzowej; B3 wspomaga proces wytwarzania energii; B6 (Pyridoxine) bierze udział w przemianach aminokwasów i metabolizmie tkanki mózgowej, skóry i krwi, łagodzi zespół napięcia przedmiesiączkowego - B12 (Cyanocobalamin) jest niezbędna do wytwarzania czerwonych krwinek (zapobiega anemii) i syntezy materiału genetycznego.

- kwas foliowy również bierze udział w przemianach aminokwasów, jest niezbędny do produkcji energii, białych i czerwonych krwinek oraz materiału genetycznego. Większa jego ilość jest wskazana dla kobiet w ciąży.

- witamina PP (Nicotinamide) bierze udział w procesach utleniania komórkowego, przemianie węglowodanów, tłuszczów i białek. Odgrywa w organizmie taką samą role, jak większość witamin z grupy B.

Witaminy rozpuszczalne w tłuszczach:

- witamina A (Retinol) w postaci czynnej występuje w produktach pochodzenia zwierzęcego, natomiast w warzywach i owocach zawarte są związki zwane karotenoidami, które w organizmie przekształcane są w witaminę A. Jest ona niezbędna dla prawidłowego funkcjonowania wzroku, odpowiada za utrzymanie właściwego stanu skóry, błon śluzowych, ma niebagatelne znaczenia dla wzrostu, wzmacnia odporność organizmu. Przedawkowanie witaminy A może być przyczyną wypadania włosów, swędzenia skóry, senności, niekiedy bólu głowy i ogólnego osłabienia.

- witamina D (Cholecalciferol) występuje w dwóch postaciach: jako D2 i D3, która jest wytwarzana w organizmie człowieka pod wpływem promieni słonecznych. Podnosi stopień wchłaniania fosforu i wapnia, które biorą aktywny udział w budowie kości. Ma tez ogromny wpływ na prawidłowe funkcjonowanie tarczycy. Zbyt duża ilość witaminy D może prowadzić do zaburzeń pracy serca, powstawania kamieni nerkowych, braku apetytu, nadmiernego wydalania moczu, nadciśnienia tętniczego.

- witamina E (Tocopherol) chroni przed szkodliwym działaniem wolnych rodników (witamina młodości), ma właściwości przeciwmiażdżycowe i przeciwnowotworowe. Nie jest toksyczna, ale bardzo duże dawki mogą wywołać bóle głowy, nudności i wymioty.

- witamina K (Menadione) jest odpowiedzialna za proces krzepnięcia krwi, w dużych ilościach wytwarzana jest w jelitach, (co pokrywa większa część zapotrzebowania na nią), reszta dostarczana jest w zielonych warzywach. Ryzyko niedoboru tej witaminy praktycznie nie istnieje, nie ma tez potrzeby przyjmowania jej w tabletkach. Nadmiar może być szkodliwy jedynie dla noworodków.